Radio ZET
Rozrywka
Kultura
Polski mistrz kończy dziś 103 lata. Cała Polska zna go pod pseudonimem, napisał wielkie arcydzieła

Polski mistrz kończy dziś 103 lata. Cała Polska zna go pod pseudonimem, napisał wielkie arcydzieła

Patrycja Orzeł

2 min. czytania

08.11.2026 05:02

To jeden z najbardziej niezwykłych twórców polskiej literatury. Przez lata pisał książki, które poruszały czytelników oraz stawały się inspiracją dla twórców filmowych i telewizyjnych. Józef Hen dziś kończy 103 lata, a jego dzieła zna każdy Polak. Nie wszyscy wiedzą, że naprawdę nazywa się całkiem inaczej.

Józef Hen. Starszy mężczyzna z siwymi włosami, uśmiechający się, siedzący w fotelu na tle innych osób

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak naprawdę nazywa się Józef Hen i skąd wziął się jego pseudonim?
Jakie wydarzenia ukształtowały życie wybitnego pisarza?
Które książki i filmy przyniosły mu największą popularność?

Redakcja poleca

Ma już 94 lata i jest ikoną kina lat 70. Zagrał jedną z najlepszych ról w historii, zasłużony Oscar

Józef Hen - jego pseudonim zna cała Polska

Józef Hen przyszedł na świat 8 listopada 1923 roku w Warszawie jako Józef Henryk Cukier. Wychowywał się w kamienicy przy ulicy Nowolipie 53. Już jako młody człowiek interesował się pisaniem i współpracował z "Małym Przeglądem"- czasopismem założonym przez Janusza Korczaka.

Arcydzieła literatury - jak dobrze je znasz? Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Arcydzieła literackie, najlepsze książki. Przypisz pisarza do tytułu i zdobądź 10/10 punktów

1/10 Kto jest autorem powieści "Zabić drozda"?

John Steinbeck

Harper Lee

William Golding

Jego młodość przypadła na wyjątkowo dramatyczny okres polskiej historii. Po wybuchu II wojny światowej opuścił Warszawę i spędził lata wojenne na terenie Związku Radzieckiego. W 1944 roku wstąpił do Ludowego Wojska Polskiego. Właśnie wtedy przyjął pseudonim literacki "Hen", który z czasem stał się jego nazwiskiem.

Redakcja poleca

Franz Kafka. Młody mężczyzna w kapeluszu, w formalnym ubraniu, na jednolitym tle. Czarno-biała fotografia.

Dlaczego Franz Kafka nie pisał po czesku? Wyjaśnienie jest bardzo proste

Pokonał "Wiedźmina" i wygrał 3 Zajdle. Nie każdy wie, że pisał pod pseudonimem

To polskie arcydzieło napisał noblista. Nie wszyscy Polacy widzieli tę adaptację

Napisał książki, które przeszły do historii

Literacki debiut Hena przypadł na 1947 rok. Wówczas ukazała się jego pierwsza książka "Kijów, Taszkent, Berlin. Dzieje włóczęgi". Jako autor nie ograniczał się do jednego gatunku ani formatu. Pisał powieści, opowiadania, reportaże, eseje oraz utwory historyczne.

Do najbardziej rozpoznawalnych dzieł pisarza należą "Nowolipie", "Nie boję się bezsennych nocy", "Crimen" oraz "Ja, Michał z Montaigne". Szczególne miejsce w jego dorobku zajmuje również "Bitwa o Kozi Dwór" - książka skierowana do młodszych czytelników.

Hen potrafił opowiadać zarówno o wielkiej historii, jak i o codziennym życiu zwykłych ludzi. Był autorem, który uważnie obserwował rzeczywistość, a w tworzonych przez siebie dziełach powoływał do życia wyrazistych, pełnych charakteru bohaterów.

Redakcja poleca

Mężczyzna w szarej bluzie, z intensywnym spojrzeniem i wyraźnymi rysami twarzy.

Kończyłby dziś 115 lat. Pisarz za swoje poczytne arcydzieła dostał nagrodę Nobla

110 lat temu urodził się pisarz, którego chciała uciszyć cenzura PRL. Ekranizację jego dzieł tworzyli mistrzowie

122 lata temu urodził się słynny pisarz. Jego książki przez lata były lekturami w polskich szkołach

Jego historie podbiły również ekrany

Józef Hen zapisał się w polskiej kulturze nie tylko jako pisarz, ale również scenarzysta. Na podstawie jego utworów powstały między innymi takie filmy, jak "Krzyż Walecznych", "Nikt nie woła", "Kwiecień" oraz "Prawo i pięść". Popularnością cieszyły się także serialowe ekranizacje "Rycerzy i rabusiów" oraz "Crimen".

Dorobek Józefa Hena pokazuje, jak niezwykłą drogę przeszedł chłopiec z warszawskiego Nowolipia. Jego dzieła przetrwały próbę czasu i do dziś stanowią ważną część polskiej kultury. Z okazji 103. urodzin autora warto wrócić do którejś z jego książek. Być może to idealna okazja, żeby sięgnąć po "Bez strachu. Dziennik współczesny" z 2020 roku - najnowszą pozycję w jego dorobku - która stanowi literacki zapis życiowych doświadczeń pisarza.