Jeden z najbardziej potwornych kryminałów, ale to "reportaż". Adaptacja do dziś spędza sen z powiek

3 min. czytania
08.11.2026 23:03
Obserwuj nas na Google

"Z zimną krwią" to książka, która wstrząsnęła Stanami Zjednoczonymi. Napisana przez Trumana Capote powieść była, jak stwierdził sam autor, nowym gatunkiem literackim - powieścią faktu. Książka doczekała się równie słynnej ekranizacji z 4 nominacjami do Oscara.

Mężczyzna w ciemnym płaszczu, z krótkimi włosami, patrzy w dal z poważnym wyrazem twarzy.
fot. Reuters Photographer / Reuters / Forum
  • "Z zimną krwią" to przełomowa powieść Trumana Capote.
  • Książka stała się wielkim bestsellerem, choć wywołała wiele kontrowersji. 
  • Historia opisana przez Capote doczekała się ekranizacji. Była nominowana do 4 Oscarów. 
Redakcja poleca

"Z zimną krwią" to głośna książka Trumana Capote 

"Z zimną krwią" to powieść faktu (non fiction novel) Trumana Capote z 1966 roku (wcześniej ukazała się w 4 odcinkach w "The New Yorker"). Historia opisana przez autora opowiada o makabrycznej zbrodni, która miała miejsce w miasteczku Holocomb. Zamordowana we własnym domu została rodzina Clutterów, a sprawcami było dwóch recydywistów - Richard "Dick" Hickock oraz Perry Smith. Motywem był napad rabunkowy, a jeden z uczestników zaplanował go jeszcze w więzieniu. Obu zabójców skazano na karę śmierci przez powieszenie. Wyrok został wykonany w kwietniu 1965 roku. 

Jak dobrze znasz słynne ekranizacje literatury? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem. 

Quiz: Słynne ekranizacje literatury. Dasz radę zdobyć komplet punktów?

1/15 Film "Lśnienie" Stanleya Kubricka to ekranizacja powieści:

Sprawą po przeczytaniu artykułu w "The New York Times" mocno zainteresował się Truman Capote. Pisarz rozpoczął własne badania nad sprawą, gdy sprawcy siedzieli jeszcze w więzieniu, co było w tamtym czasie przełomowym rozwiązaniem. Równolegle do wydarzeń związanych za sprawą tworzył własną powieść. Capote miał 8 tys. stron notatek dotyczących zabójstwa, zapoznał się z dowodami, rozmawiał ze świadkami, śledził sprawę w mediach oraz sam proces sądowy. Przed wykonaniem wyroku, aby uzupełnić książkę, rozmawiał też ze samymi sprawcami. 

"Z zimną krwią" bestsellerem sprzedażowym. Nie brakowało jednak kontrowersji 

"Z zimną krwią" z miejsca stało się hitem sprzedażowym w Stanach Zjednoczonych, zebrało też mnóstwo pozytywnych recenzji, a książkę Capote niemal jednogłośnie uznano za arcydzieło, doceniano dbanie o szczegóły, trójstronną narrację oraz psychologiczne podejście do zbrodniarzy. Kontrowersje wzbudzał brak pokrycia niektórych fragmentów powieści z rzeczywistością. Capote przy promocji książki zapewniał, że "każde słowo jest prawdą", co później mu wytknięto. Niektóre zdarzenia i dialogi Capote miał wymyślić, a niektóre szczegóły historii odbiegają od tego, co działo się naprawdę. 

Nie przegap

Mimo to książkę uważa się za pionierskie dzieło nurtu powieści faktu, choć jak zaznaczają historycy literatury, książki w podobnym nurcie, zdecydowanie mniej popularne, powstawały już wcześniej. "Z zimną krwią" uznano również za wzorcowy przykład literatury "true crime". To też druga najlepiej sprzedająca się książka z tego gatunku zaraz za "Helter Skelter". Sam Capote był rozczarowany tym, iż nie otrzymał za powieść nagrody Pulitzera. 

Hollywood wykorzystało książkę Capote 

W 1967 roku światło dzienne ujrzał thriller "Z zimną krwią", który oparty został na książce Capote. Reżyserem i scenarzystą projektu został Richard Brooks, a w dwóch głównych rolach obsadzono Richarda Blake'a i Scotta Wilsona. Pisarz sprzedał prawa do adaptacji za 400 tys. dolarów. Film przeznaczony był tylko dla widzów dorosłych i zarobił 13 milionów dolarów.

Zdobył też 4 nominacje do Oscara (najlepsza reżyseria, scenariusz adaptowany, zdjęcia i muzyka). Do dziś zbiera dobre recenzje (75/100 na Rotten Tomatoes). Sam Capote był zadowolony z tego, jak przedstawiono jego powieść. Pisarz był też w szoku, jak podobni do prawdziwych sprawców byli aktorzy, którzy grali ich role. Temat morderstwa oraz pisania "Z zimną krwią" przewinął się jeszcze w dwóch filmach - "Capote" z 2005 roku oraz "Bez skrupułów" z 2006 roku.

Oglądaj

Młoda para w najmocniejszym uczuciu, całująca się na schodach. Romantyczna scena.
5 Zobacz galerię
fot. Materiały prasowe Netflix

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/Fillmweb/IMDb/Lubimyczytac.pl