Piękny cytat legendarnej polskiej pisarki. W okresie świątecznym niezwykle porusza

2 min. czytania
24.12.2025 15:04
Obserwuj nas na Google

Cytaty literackie w okresie świątecznym często wracają do przestrzeni publicznej jako komentarz do relacji rodzinnych i emocji. Jednym z najczęściej przywoływanych fragmentów jest zdanie z powieści „Prawiek i inne czasy” Olgi Tokarczuk. Słowa noblistki są interpretowane w kontekście ról, jakie jednostki przyjmują w rodzinnej wspólnocie.

Olga Tokarczuk
fot. Beata Zawrzel/REPORTER

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Skąd pochodzi cytat Olgi Tokarczuk i jak jest interpretowany.
  • W jakim kontekście kulturowym pojawia się on w okresie świątecznym.
  • Kim jest Olga Tokarczuk i jaki ma osiągnięcia.

Ten cytat wzrusza szczególnie w święta. Jakie przesłanie niesie?

Okres świąteczny w polskiej kulturze bywa opisywany jako czas intensywnych emocji, spotkań rodzinnych i powrotu do utrwalonych rytuałów. W przestrzeni publicznej regularnie przywoływane są wtedy cytaty literackie odnoszące się do relacji międzyludzkich, wspólnoty i pamięci. Jednym z często cytowanych fragmentów jest zdanie z powieści „Prawiek i inne czasy”, które funkcjonuje jako komentarz do rodzinnych napięć i oczekiwań. Autorką tego utworu jest Olga Tokarczuk, jedna z najbardziej rozpoznawalnych polskich pisarek współczesnych. 

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?

1/10 "Bo serce nie sługa, nie zna, co to pany, I nie da się przemocą okuwać w kajdany."
Może każda normalna rodzina musi mieć taki bezpiecznik normalności, kogoś, kto weźmie na siebie te wszystkie kawałki szaleństwa, jakie nosimy w sobie - Olga Tokarczuk, "Prawiek i inne czasy".

Cytat pochodzi z powieści Olgi Tokarczuk wydanej w 1996 roku. Pokazuje, że w każdej rodzinie często znajduje się osoba, która przejmuje na siebie konflikty, napięcia i trudne emocje innych członków rodziny i łagodzi je. Taki „bezpiecznik normalności” pozwala reszcie rodziny funkcjonować spokojniej, neutralizuje napięcia i sprawia, że codzienne życie staje się bardziej uporządkowane. Tokarczuk podkreśla, że normalność nie pojawia się sama, lecz wymaga obecności kogoś, kto bierze na siebie ciężar problemów i frustracji. 

 

Kim jest Olga Tokarczuk?

Olga Tokarczuk urodziła się 29 stycznia 1962 roku w Sulechowie. Jest absolwentką psychologii na Uniwersytecie Warszawskim, a przed debiutem literackim pracowała w zawodzie. Zadebiutowała powieścią „Podróż ludzi Księgi” w 1993 roku. „Prawiek i inne czasy” ukazał się trzy lata później i przyniósł autorce szerokie zainteresowanie krytyków i czytelników. Twórczość Tokarczuk obejmuje powieści, opowiadania, eseje oraz teksty publicystyczne. Pisarka wielokrotnie podejmowała tematykę historii, mitologii, psychologii i tożsamości, łącząc realizm z elementami symboliki oraz narracji wielogłosowej obecnej w literaturze światowej. Jej książki były tłumaczone na wiele języków i publikowane poza granicami Polski.

W 2018 roku Olga Tokarczuk otrzymała Literacką Nagrodę Nobla, przyznaną przez Akademię Szwedzką. Jest także laureatką Międzynarodowej Nagrody Bookera za powieść „Bieguni”. Jej działalność obejmuje również zaangażowanie w życie publiczne oraz współtworzenie Fundacji Olgi Tokarczuk. Twórczość pisarki znajduje się w programach szkolnych, a jej książki są analizowane na kierunkach humanistycznych polskich uczelni oraz omawiane w międzynarodowych opracowaniach literaturoznawczych dotyczących prozy przełomu XX i XXI wieku. Tokarczuk uczestniczy w festiwalach literackich i spotkaniach autorskich w kraju i za granicą. 

Źródło: Radio ZET/Wikipedia