O historii tych sławnych pisarzy Agnieszka Holland zrobiła film, ale mało kto w Polsce wie, kim byli
Każdy zapewne słyszał o krakowskiej cyganerii z przełomu XIX i XX wieku, ale mało osób wie, skąd brali inspiracje. Oto historia Paula Verlaine i Arthura Rimbauda - wyklętych poetów dekadenckiego Paryża.
![Leonardo DiCaprio w](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/01/73f4453b/2488791-420x237-07262a3fec.webp "Leonardo DiCaprio w "Całkowitym zaćmieniu"")
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie zjawiska społeczne wpłynęły na fin de siècle w Europie?
- Którzy artyści byli czołowymi postaciami dekadentyzmu we Francji i Polsce?
- Dlaczego związek Verlaine'a i Rimbauda był skandaliczny?
- Co pokazuje film "Całkowite zaćmienie" Agnieszki Holland?
Fin de Siecle - koniec wieku XIX
W Paryżu, jak i w całej Europie Zachodniej z końcem XIX wieku zaczęły panować pesymistyczne nastroje - ludzie czuli nadchodzący koniec wieku. Widzieli zmianę społeczną nadchodzącą wraz z urbanizacją i industrializacją - utożsamiali ją ze schyłkiem społeczeństwa. W rezultacie, poeci i artyści zaczęli przejawiać nastroje dekadenckie - poezja i sztuka pełna była apatii. Dekadenci przejawiali zainteresowanie mistycyzmem, okultyzmem i sztuką.
Quiz: Quiz. Arcydzieła literackie, najlepsze książki. Przypisz pisarza do tytułu i zdobądź 10/10 punktów
Społeczność artystyczna zaczęła być nazywana bohemą, byli to ludzie z marginesu, żyjący dla sztuki. Bohema spotykała się w kawiarniach, piła absynt i dyskutowała o sztuce, w Polsce miała swój odpowiednik w formie cyganerii, która głównie działała w Krakowie. Najbardziej znanymi przedstawicielami dekadentyzmu i modernizmu byli w Polsce Stanisław Wyspiański czy Włodzimierz Tetmajer, a we Francji Charles Baudelaire, Paul Verlaine i Arthur Rimbaud.
Bohema francuska
Paul Verlaine
Paul Verlaine urodził się w 1844 roku, we Francji - był pisarzem i poetą. Pomimo krytyki ze strony poważanych recenzentów poezji, jego debiutancki tomik przyniósł mu sławę i rozpoznawalność w kręgach paryskich poetów. Debiut poświęcił rejestrowaniu drobnych emocjonalnych impresji i stanów duszy. W 1972 roku porzucił żonę i syna dla o wiele młodszego od siebie poety, Arthura Rimbaud.
Arthur Rimbaud
Młodszy poeta urodził się w 1854 roku, miał trudną sytuację domową, więc nie mając nawet 18 lat z niego uciekł. Jest powszechnie uważany za symbol młodzieńczej rebelii. W 1872 roku przybył drugi raz do Paryża, na prośbę Verlaine - ich przyjaźń wkrótce po tym przerodziła się w związek.
Burzliwa relacja poetów
Związek poetów był powodem wielu skandali - para uwielbiała szokować bohemę paryską - i zakończyła się pijacką strzelaniną. Verlaine wycelował do Rimbauda z rewolweru, raniąc młodszego w ramię. Za ten incydent został skazany na karę pozbawienia wolności, po której odbyciu podróżował po Anglii. Rimbaud po tym incydencie wrócił do rodzinnej miejscowości i dokończył cykl powieści “Sezon w piekle”. Po raz ostatni kochankowie spotkali się w Niemczech. Rimbaud zmarł na nowotwór kolana w 1891, a Verlaine 5 lat później na zapalenie płuc.
Wpływ poetów na dalszą sztukę
Twórczość Rimbauda miała ogromny wpływ na epokę Młodej Polski jak i muzykę popularną XX wieku. Najwięksi poeci polskiego modernizmu czerpali inspirację z jego sztuki i stylu życia. Postawę wędrowcy którą prezentował Rimbaud przyjął poeta Wincenty Korab-Brzozowski, a jego wierszami inspirowali się między innymi Jan Kasprowicz czy Kazimierz Przerwa-Tetmajer.
DiCaprio i Thewlis w \"Całkowitym zaćmieniu\"
Twórczością Rimbauda inspirowali się również frontman zespołu The Doors, Jim Morrison, i Bob Dylan. Z kolei jeden z wierszy Paula Verlaine - “Chanson d’automne”, podczas II wojny światowej był używany przez aliantów do przekazywania wiadomości francuskiemu ruchowi oporu.
Tragiczna historia zekranizowana przez Agnieszkę Holland
Dramatyczne losy poetów w filmie pod tytułem “Całkowite zaćmienie” przedstawiła polska reżyserka, Agnieszka Holland. Film powstał na podstawie sztuki, której reżyser napisał do niego scenariusz. W rolę Paula Verlaine wcielił się David Thewlis, a z kolei Arthura Rimbaud zagrał Leonardo DiCaprio.
Źródło: Radio ZET/Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
![Kristen Bell w serialu](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/22/b6c9a129/2506983-179x101-110aea322b.png "Kristen Bell w serialu "Nikt tego nie chce"")
