Radio ZET
Rozrywka
Kultura
Napisał tę książkę 128 lat temu. Do dziś powstało 19 adaptacji, ale tylko jedna stała się hitem

Napisał tę książkę 128 lat temu. Do dziś powstało 19 adaptacji, ale tylko jedna stała się hitem

Daniel Kiełbasa

2 min. czytania

30.09.2026 10:54

"W kleszczach lęku" to słynna powieść grozy, a jej autorem był Henry James. Książka stała się kultowa i doczekała się kilkunastu różnych adaptacji. Do dziś historia przedstawiona w powieści interesuje filmowców, a za najlepszą filmową interpretację uznaje się tę Jacka Claytona.

Kobieta w czerni, w skupieniu, z eleganckimi kolczykami, na tle ciemnej sceny.

Z tego artykułu dowiesz się:

"W kleszczach lęku" to słynna powieść Henry'ego Jamesa. Wydano ją pod koniec XIX wieku.
Książka stała się ponadczasowym bestsellerem. Doczekała się kilkunastu adaptacji.
Do dziś niedoścignionym arcydziełem wśród nich pozostaje "W kleszczach lęku" z 1961 roku.

Redakcja poleca

Netflix wrzucił dziś kultowy horror z 1996 roku z George’em Clooneyem w roli głównej

"W kleszczach lęku" to słynna powieść grozy

"W kleszczach lęku" to powieść utrzymana w klimacie psychologicznego horroru. Wydano ją 1898 roku, a autorem był Henry James. Książka początkowo ukazywała się w odcinkach w gazecie "Collier's Week", a następnie opublikowano ją w zbiorze "The Two Magics". James, mający w tamtym czasie poważne problemy finansowe i zdrowotne, przy tworzeniu zainspirował się historią nawiedzonego domu, którą opowiedział mu arcybiskup Canterbury Edward White Benson.

Jak dobrze znasz najsłynniejsze horrory? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Pamiętasz te kultowe horrory? Quiz w sam raz przed Halloween

1/15 Jak nazywał się wampir, będący nieoficjalną adaptacją Drakuli w filmie "Nosferatu - symfonia grozy" z 1922 roku?

Hrabia Orlok

Hrabia von Krolock

Hrabia Da Krula

Autor interesował się w tamtym czasie parapsychologią i zjawiskami nadprzyrodzonymi. Główną bohaterką książki jest młoda guwernantka, która sprawuje opiekę nad dwójką osieroconych dzieci. Kobieta po jakimś czasie odkrywa, że posiadłość znajdująca się w miejscowości Bly (hrabstwo Essex) jest nawiedzona przez duchy zmarłych służących, a w dodatku zjawy mają bardzo duży wpływ na żyjące w domu dzieci.

"W kleszczach lęku" historią inspirującą filmowców. 19 adaptacji

Powieść "W kleszczach lęku" szybko zdobyła uznanie czytelników i krytyków. Od początku uznawano ją za wybitny przykład literatury gotyckiej i horroru psychologicznego. Pierwsi recenzenci dzieła oceniali ją jako prostą i znakomitą historię o duchach. Nic więc dziwnego, że książka, która błyskawicznie stała się klasykiem, inspirowała twórców i doczekała się wielu adaptacji. Książkę wystawiano jako operę i sztukę teatralną, w 1950 roku trafiła na Broadway.

Nie przegap

Najlepsza adaptacja arcydzieła polskiego noblisty? Nawet dzisiejsza młodzież nie ma dość tego filmu

Na zdjęciu widać mężczyznę z okularami, o siwych włosach i wąsach, w niebieskiej koszuli.

Powieść noblisty to arcydzieło literatury. Adaptacja zdobyła Złotą Palmę i Oscara

Dzieło doczekało się 19 adaptacji filmowych. Pierwszą z nich nakręcono w 1950 roku dla telewizji i trwała zaledwie 36 minut. W kolejnych latach twórcy w różnoraki sposób wykorzystywali historię Henry'ego Jamesa. Wśród filmów opartych na książce znalazły się:

"W kleszczach lęku" (1961)
"Koszmary" (1972)
"Otra vuelta de tuerca" (1985)
"Presence of Mind" (1999)
"Głosy ciemności" (2015)
"Inni" (2001)
"Guwernantka" (2020)
"Nawiedzony dwór w Bly" (2020, serial Netflixa).

Niedościgniona wersja filmowa z 1961. To najlepsza adaptacja słynnego horroru

Najsłynniejszą wersję filmową "W kleszczach lęku" nakręcił Jack Clayton, a scenariusz napisali do niego Truman Capote i William Archibald. Do stworzenia filmowej produkcji wykorzystali sztukę wystawianą na Broadwayu. Wystąpili w niej m.in.: Deborah Kerr, Peter Wyngrade, Megs Jenkins, Michael Redgrave. Film okazał się sporym hitem, zarabiając w kinach ponad 1,2 miliona dolarów. Był też nominowany do nagrody BAFTA w kategoriach najlepszy film i najlepszy brytyjski film. W 1962 roku walczył o Złotą Palmę w Cannes.