Powieść noblisty to arcydzieło literatury. Adaptacja zdobyła Złotą Palmę i Oscara
"Blaszany bębenek" to jedno z największych dzieł niemieckiego pisarza Güntera Grassa. Choć stanowiło debiut artysty, przyniosło mu międzynarodową sławę i stało się fundamentem, na którym zbudował dalszą karierę. To m.in. dzięki tej książce Niemiec otrzymał w 1999 roku literackiego Nobla. Zanim jednak sięgnął po nagrodę, na ekranach pojawiła się wybitna adaptacja utworu, która jeszcze spopularyzowała oryginał. W nagrodzonym Oscarem i Złotą Palmą filmie wystąpiła plejada gwiazd, w tym kilkoro Polaków.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Dlaczego Szwedzka Akademia zdecydowała się uhonorować Grass Noblem.
- Jaką historię przedstawia powieść "Blaszany bębenek".
- Którzy aktorzy zagrali w ekranizacji dzieła z 1979 roku.
Najważniejsze dzieło niemieckiego noblisty
Dokładnie po czterech dekadach kariery, pod koniec lat 90., Günter Grass odebrał najważniejsze literackie wyróżnienie, czyli Nagrodę Nobla. Szwedzka Akademia doceniła go za "odmalowanie zapomnianego oblicza historii w bajkach przesyconych czarnym humorem", w tym słynnej trylogii gdańskiej, w skład której weszły: "Blaszany bębenek", "Kot i mysz" oraz "Psie lata". Cała seria traktuje o rozwoju faszyzmu i epizodach wojennych, których akcja rozgrywa się w Gdańsku, mieście na pograniczu kulturowym - kiedyś "małej ojczyźnie" zarówno Polaków, jak i Niemców. Mimo że wszystkie dzieła odniosły sukces, do dziś największą popularnością cieszy się pierwsza książka Grassa. Wydany w 1959 roku "Blaszany bębenek" uznawany jest za arcydzieło i jedną z najważniejszych powieści XX wieku.
Jak dobrze znasz polską literaturę? Sprawdź swoją wiedzę! Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Test z polskiej literatury. Przypasuj bohatera do książki, w której się pojawia
Arcydzieło literatury i znakomita ekranizacja
Powieść dwie dekady po premierze doczekała się ekranizacji. W realizację dzieła Volkera Schlöndorfa zaangażowało się kilka państw, w tym RFN, Francja i Polska. Nazywana protestem jednostki wobec koszmaru II wojny światowej historia opowiada o niezwykłych losach małego Oskara Matzerata. Okres dorastania chłopca zbiega się w czasie z przejęciem władzy przez nazistów. Bohater w dniu swoich trzecich urodzin podejmuje w pełni świadomą decyzję, że z dorastaniem koniec. Realizację tego dziwnego przedsięwzięcia ułatwia mu wypadek - spada ze schodów w piwnicy i przez resztę życia rzeczywiście już nie rośnie. Oskar nie rozstaje się ze swoim blaszanym bębenkiem i tłucze weń z niezrozumiałym zapamiętaniem. Umie także krzyczeć tak głośno, że wokół pękają szyby... Film, podobnie jak książka, przez pryzmat dzieciństwa Matzeratha, pokazuje uporządkowany, przesiąknięty rutyną świat, który w wyniku działań Hitlera i jego współpracowników, niebawem przestanie istnieć…
W filmie, nagrodzonym na przełomie lat 70. i 80. Złotą Palmą i Oscarem w kategorii „najlepszy film nieanglojęzyczny”, zagrało wiele gwiazd niemieckiego, szwajcarskiego i… polskiego kina. Na ekranach możemy podziwiać m.in.:
- Davida Bennenta (Oskar)
- Mario Adorfa (Alfred Matzerath)
- Angelę Wingler (Agnes Matzerath)
- Daniela Olbrychskiego (Jan Broński)
- Charlesa Aznavoura (Sigismund Markus)
- Mieczysława Czechowicza (Kobiela)
- Marka Walczewskiego (Schugger-Leo)
Kadr z filmu \"Blaszany bębenek\"
Choć „Blaszany bębenek” miał swoją premierę pod koniec lat 70., w polskich kinach debiutował dopiero 13 lat później. W okresie PRL dzieło nie było dopuszczone do odtwarzania przez cenzurę ze względu na domniemane wątki antyradzieckie.
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
![Kobieta w eleganckiej biżuterii, uśmiechająca się na tle publiczności na czerwonym dywanie.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/20/7fb4c320/2505358-179x101-6eaab13dc7.png "Film Kasi Smutniak zachwycił włoskich krytyków. "Trafia prosto do serca"")
