Dziś Polacy nie wiedzą już, jak kontrowersyjne jest to arcydzieło Wyspiańskiego
Stanisław Wyspiański to jeden z najwybitniejszych polskich malarzy. Tworzył w epoce Młodej Polski, warto też wiedzieć, że był uczniem samego Jana Matejki. Nic dziwnego, że w pewnym momencie zdecydował się na stworzenie autoportretu z własną żoną. No właśnie, dziś to nic nadzwyczajnego, ale w czasach Wyspiańskiego ten obraz wywołał oburzenie. Będziecie w szoku, gdy dowiecie się dlaczego.
- Stanisław Wyspiański to jeden z najpopularniejszych polskich malarzy, ale zajmował się również innymi dziedzinami sztuki - na przykład literaturą i architekturą.
- Wyspiański związał się z Teodorą Pytko - związek tych dwoje wywołał oburzenie.
- Dziś “Autoportret z żoną” jest piękną pamiątką małżeństwa Wyspiańskich, jednak w 1904 roku obraz wywoływał kontrowersje.
Stanisław Wyspiański i związek z Teodorą Pytko
Nie wiadomo do końca, jak Wyspiański poznał swoją żonę. Legendy są różne, ale najprawdopodobniejsza z nich jest taka, że malarz poznał Teodorę w domu swojej ciotki. Jego przyszła żona pracowała tam jako służąca. No właśnie, tu dochodzimy do sedna sprawy - Stanisław Wyspiański pochodził z Krakowa, był uczniem Jana Matejki, od dzieciństwa otoczony sztuką, nauką i mieszczaństwem. Teodora była ze wsi, nie była wyedukowana, jak Wyspiański, a sztuka nie leżała w jej kręgu zainteresowań.
Quiz: Polscy malarze, którzy zachwycili świat. Poznasz, który obraz jest „nasz”?
Mało tego - Teodora miała syna z nieprawego łoża. Mały Teodor Tadeusz był owocem relacji kobiety z adwokatem, u którego pracowała, zanim trafiła do ciotki Wyspiańskiego. Z malarzem Teodora długo pozostawała w nieformalnym związku, co również budziło masę kontrowersji. Związek Stanisława Wyspiańskiego z Teodorą Pytko był mezaliansem i to ogromnym. Z tym że zakochani niewiele sobie z tego robili.
“Kontrowersyjny” autoportret Wyspiańskiego
Wyspiański często portretował swoją rodzinę, stworzył nawet “Autoportret z żoną”, który dziś jest pamiątką po jego małżeństwie, ale w 1904 roku wywoływał masę dyskusji. Dlaczego? Bo obraz był pewnym manifestem artysty. Siebie, przedstawiciela mieszczaństwa, Wyspiański namalował w codziennym chłopskim stroju, a swoją żonę, chłopkę z pochodzenia, namalował w stroju odświętnym. To nie tylko wyraz uznania i solidarności wobec ukochanej, ale również manifest przeciwko podziałom społecznym.
Źródło: RadioZET/niezlasztuka.net/Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
![Kobieta z okularami, z falującymi włosami, siedzi w samochodzie, wygląda zamyślona.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/21/e95b8b20/2506128-179x101-74cbb1f31b.jpg "Elizabeth Holmes w filmie "Zobaczysz wszystko"")
