Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Ćwierć wieku temu Polacy oglądali to na potęgę. Film kosztował ponad 20 mln złotych

Ćwierć wieku temu Polacy oglądali to na potęgę. Film kosztował ponad 20 mln złotych

Martyna Zielonka

2 min. czytania

02.03.2026 11:25

2 marca 2001 roku na ekranach kin debiutował film "Przedwiośnie". Produkcja Filipa Bajona była drugą w historii rodzimej kinematografii ekranizacją słynnej powieści Stefana Żeromskiego. Film z doborową obsadą i ogromnym, jak na tamte czasy, budżetem, okazał się wielkim artystycznym i frekwencyjnym hitem.

Z tego artykułu dowiesz się:

Którzy artyści zdecydowali się zekranizować słynne dzieło Żeromskiego.
O czym opowiada "Przedwiośnie".
Kto wystąpił w adaptacji z 2001 roku.

Nie przegap

Najlepszy film naszych sąsiadów, a jest za darmo. Ta ocena mówi sama za siebie

Ekranizacje literackiego arcydzieła

"Przedwiośnie" trafiło do rąk czytelników w 1924 roku. To jedna z najsłynniejszych i najbardziej cenionych powieści Stefana Żeromskiego, pisarza i publicysty nazywanego "sumieniem polskiej literatury". Zaledwie 4 lata później, utwór opowiadający o powojennej Polsce, na ekrany przeniósł Henryk Szaro (ta wersja niestety nie zachowała się do czasów współczesnych), a na początku XXI wieku własną wersję zrealizował Filip Bajon.

„Zrobiłem film o dojrzewaniu młodego człowieka w kilku całkiem odmiennych rzeczywistościach. Pokazałem okres przełomu, o którym nikt w naszym kinie jeszcze nie opowiadał, obejmujący lata od 1914 do 1921. Okres obejmujący zarówno rewolucję, jak i początki państwa polskiego, wojnę polsko-bolszewicką. Mam nadzieję, że po wyjściu z kina widz zada sobie pytania: jacy jesteśmy? Kim jesteśmy? Co uczyniliśmy ze z takim trudem zdobytą wolnością? Co to jest polskość?” – mówił reżyser.

Jak dobrze znasz polskie filmy? Sprawdź swoją wiedzę! Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Oto prawdziwe perły polskiej kinematografii. Połączysz tytuł filmu z reżyserem?

1/15 "Miś"

Stanisław Tym

Marek Koterski

Stanisław Bareja

Film Bajona okazał się przebojem

Wejście „Przedwiośnia” na ekrany kin w lutym 2001 r. poprzedziła szeroko zakrojona kampania reklamowa. Film przyjęto z ogromnym zainteresowaniem (na dużym ekranie obejrzało go wówczas ponad 1,7 mln widzów), wśród krytyków przeważały głosy uznania dla reżyserskich pomysłów, gry aktorskiej i staranności realizacji – relacjonuje filmpolski.pl. Zaangażowano ponad 10 tys. statystów, wynajęto kilka tysięcy koni. Budżet całego przedsięwzięcia wyniósł 5 mln dolarów (ponad 20 milionów złotych). Za te pieniądze powstała 2,5-godzinna wersja kinowa i 6-odcinkowy serial dla TVP. Pieczę na projektem sprawował premier RP – Jerzy Buzek, który ostatniego dnia zdjęć (22 listopada 2000 roku) pojawił się w Łazienkach Królewskich, gdzie pełnił funkcje… klapsera.

Zobacz także

Książki były bestsellerami, teraz czas na serial. Produkcja przyciągnie tłumy Polaków

Tylko tam filmu zakazano. To adaptacja najważniejszej książki z tego kraju

Tytuł tego filmu wciąż zaskakuje. Dlaczego jest tak długi i ma w sobie tytuł książki?

Obraz, nagrodzony m.in. na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni (muzyka, scenografia, kostiumy), podobnie jak literacki pierwowzór, opowiada o życiu Cezarego Baryki – młodego chłopaka, który wychował się w Baku w Imperium Rosyjskim, jako syn Polaka – inżyniera, pracującego przy tamtejszych szybach naftowych. W 1918 roku, tuż po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, Cezary wybiera się do ojczyzny swoich przodków, którą zna tylko z opowiadań bliskich. Po przyjeździe do Warszawy młody mężczyzna rozpoczyna studia na uniwersytecie, a kiedy wybucha wojna polsko-bolszewicka, zaciąga się do armii...

W filmie wystąpiła plejada polskich gwiazd, na czele z Mateuszem Damięckim, Krystyną Jandą, Januszem Gajosem, Danielem Olbrychskim, Karoliną Gruszką, Maciejem Stuhrem, Marcinem Dorocińskim i Borysem Szycem. Za scenariusz produkcji odpowiada Filip Bajon („Aria dla atlety”, „Magnat”), zdjęcia zrealizował Bartosz Prokopowicz („Komornik”).