Dziś przypada 154. rocznica jego narodzin. Wielki polski mistrz wciąż jest nieznany dla wielu rodaków
21 września 1872 roku przyszedł na świat Edward Okuń - jeden z najważniejszych i najciekawszych polskich malarzy okresu Młodej Polski, tworzących w stylu secesji i symbolizmu. W swoich pracach łączył motywy alegoryczne z włoską ornamentyką, w centrum umieszczając jednak zwykle realistyczne postaci. Malował pejzaże i portrety, a także projektował okładki, tworząc ilustracje m.in. do słynnej "Chimery". Zmarł tragicznie w styczniu 1945 roku, pozostawiając po sobie ogromny artystyczny dorobek.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie były początki kariery Edwarda Okunia?
- Dlaczego Włochy były ważne dla twórczości Okunia?
- Które dzieła Edwarda Okunia są najbardziej znane?
Początki kariery
Edward Okuń urodził się w rodzinie szlacheckiej herbu Belina. Po śmierci rodziców odziedziczył spory majątek, dzięki czemu już w dzieciństwie mógł pobierać lekcje rysunku u cenionych malarzy. Na początku lat 90. rozpoczął studia w Klasie Rysunkowej Wojciecha Gersona, a następnie w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych, ucząc się od ówczesnych mistrzów, w tym Jana Matejki i Izydora Jabłońskiego. W kolejnych latach kontynuował naukę za granicą - w Monachium i Paryżu. Potem przez blisko dwie dekady mieszkał w Rzymie, szlifując swój oryginalny styl. Ogromną inspirację stanowiły dla niego podróże po włoskich miastach; wiadomo że zwiedził m.in. Wenecję, Rawennę, Sienę i Florencję.
Jak dobrze znasz arcydzieła malarstwa? Sprawdź swoją wiedzę! Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Quiz - polskie arcydzieła malarstwa. Tylko Polacy zdobędą 14/14 punktów
Najważniejsze dzieła
Do Polski powrócił w 1921 roku. Zamieszkał w Warszawie, gdzie spełniał się jako profesor, a następnie dyrektor Szkoły Sztuk Pięknych im. W. Gersona. Tworzył nastrojowe obrazy o tematyce alegorycznej i symbolicznej, a także pejzaże, portrety oraz ilustracje do czasopism, między innymi "Chimery". Charakterystycznym motywem jego malarstwa były kobiece postacie ukazywane w stylizowanych, renesansowych strojach. Modelką często była jego żona - Zofia Okuń. Do jego najbardziej znanych dzieł zalicza się:
- symboliczny autoportret z żoną - "My i wojna" (Muzeum Narodowe w Warszawie)
- "Śmierć Paganiniego" (Muzeum Narodowe w Lublinie)
- "Autoportret z Sycylijką"/"Granaty" (Muzeum Narodowe w Poznaniu)
- "Zwycięzcę" (Muzeum Narodowe w Poznaniu)
- "Judasza" (Muzeum Archidiecezji Warszawskiej)
Edward Okuń wykonał także polichromię frontowej ściany własnej kamienicy przy Rynku Starego Miasta w Warszawie. Jego nazwisko doskonale znają również osoby zainteresowane historią. Artysta był jednym ze świadków zamachu na prezydenta Gabriela Narutowicza. Wraz z jednym z adiutantów prezydenta pochwycił sprawcę - malarza Eligiusza Niewiadomskiego. Okuń zginął w styczniu 1945 roku od przypadkowej kuli na ulicy Skierniewic. Miał 72 lata.
Najdroższe obrazy polskich malarzy. Za te dzieła zapłacono fortunę
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
![Kobieta w eleganckiej biżuterii, uśmiechająca się na tle publiczności na czerwonym dywanie.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/20/7fb4c320/2505358-179x101-6eaab13dc7.png "Film Kasi Smutniak zachwycił włoskich krytyków. "Trafia prosto do serca"")
