Poeta przetrwał Auschwitz. Krótko po wojnie zmarł w tajemniczych okolicznościach
Życie i twórczość tego poety do dziś jest inspiracją dla współczesnych artystów. Tadeusz Borowski należał do Pokolenia Kolumbów (znanego także jako "pokolenie 1920") - pokolenia polskich twórców, dla których okres wchodzenia w dorosłość przypadł na lata II wojny światowej. To właśnie wojna była przeżyciem, które ukształtowało życie pisarza w największym stopniu. Choć udało mu się przetrwać Auschwitz, już kilka lat później zmarł w tajemniczych okolicznościach.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Tadeusz Borowski to pisarz z Pokolenia Kolumbów, którego dzieciństwo naznaczyły aresztowania rodziców przez władze radzieckie
- Podczas II wojny światowej Borowski został uwięziony w Auschwitz, gdzie kontynuował pisarską twórczość; po wojnie wstąpił do PZPR, a jego prace przyniosły mu uznanie
- Tadeusz Borowski zmarł 3 lipca 1951 roku w tajemniczych okolicznościach, chwilę po narodzinach córki
Trudne dzieciństwo Tadeusza Borowskiego
Tadeusz Borowski to wybitny pisarz należący do Pokolenia Kolumbów. Przyszedł na świat 12 listopada 1922 roku w miejscowości Żytomierz. Był drugim synem Stanisława i Teofili Borowskich. Jego ojciec w 1926 roku został aresztowany i wywieziony do łagru w rosyjskiej Karelii z powodu dawnej przynależności do Polskiej Organizacji Wojskowej. Cztery lata później na Sybir została zesłana matka przyszłego poety, a on wraz z bratem trafili pod opiekę ciotki.
Rozwiąż quiz o tematyce książkowej. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?
W 1932 roku po uwolnieniu ojca dwaj chłopcy - czternastoletni Juliusz i dziesięcioletni Tadeusz - wyruszyli w samodzielną podróż z Żytomierza przez Koziatyn, Kijów do Moskwy, skąd pojechali do Polski. Tam czekał na nich niewidziany przez lata ojciec. Dwa lata później do kraju trafiła także matka poety. Rodzina Borowskich osiedliła się w Warszawie.
Pisarz z "pokolenia Kolumbów" spędził młodość w obozach
Tadeusz Borowski w 1940 roku ukończył gimnazjum na tajnym nauczaniu, po czym studiował polonistykę na tajnym Uniwersytecie Warszawskim. W tym czasie tworzył pierwsze opowiadania i utwory poetyckie .W okresie okupacji współpracował z miesięcznikiem "Droga".
W 1943 roku został aresztowany w "kotle" i uwięziony na Pawiaku. Po pewnym czasie został wywieziony do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz, gdzie otrzymał numer obozowy 119198. W tym czasie starał się tworzyć jak najwięcej - pisał wiersze, piosenki i listy do narzeczonej Marii (również uwięzionej w obozie). W sierpniu 1944 roku przewieziono go wraz z innymi więźniami do obozu w Dautmergen, filii obozu koncentracyjnego Natzweiler-Struthof, a potem do Dachau. Obóz został wyzwolony przez Amerykanów w kwietniu 1945 r.
Wydawało się, że po zakończeniu wojny jego życie ułoży się na nowo. W 1946 roku wziął ślub z Marią. Ukończył studia, rozpoczął pracę związaną z literaturą i kontynuował twórczość, za którą był wielokrotnie nagradzany. Był twórcą awangardowym, wychwalającym ustrój. Chciał współtworzyć nową rzeczywistość - w 1948 roku wstąpił do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. 26 czerwca 1951 roku urodziła mu się córka Małgorzata. Otrzymał wówczas przydział na dwupokojowe mieszkanie przy ul. Brzozowej w Warszawie.
Tajemnicza śmierć po narodzinach córki
Okoliczności jego śmierci do dziś pozostają zagadką. 1 lipca odwiedził żonę w szpitalu, ale następnego dnia sam trafił na oddział z powodu zatrucia gazem i zażycia środków nasennych. Zmarł 3 lipca w wieku 29 lat. Przyczyną śmierci było najprawdopodobniej samobójstwo, jednak okoliczności pozostają niejasne.
Wielu przypuszcza, że był rozczarowany komunizmem i swoją rolą w propagowaniu tego systemu. Inni jako przyczynę wskazują nieszczęśliwy romans, w który się uwikłał. Według relacji żony Marii od dawna cierpiał na "chorobę maniakalno-depresyjną" i miał za sobą nieudaną próbę samobójczą.
Tadeusz Borowski spoczął w Alei Zasłużonych na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie. Na czarnym nagrobku pod krzyżem, imieniem i nazwiskiem wyryto słowo: "Literat".
grób Tadeusza Borowskiego
Źródło: Radio ZET / Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
