Książka sprzed 2800 lat wróciła na szczyt. Pokolenie Z oszalało na jej punkcie
Ma niemal trzy tysiące lat, a dziś przeżywa niespodziewany powrót. Klasyczny epos Homera zdobywa nowych, młodych odbiorców, coraz częściej pojawia się w mediach społecznościowych, a zainteresowanie jego kolejnymi wydaniami wyraźnie rośnie. Wszystko za sprawą fenomenu, którego trudno było się spodziewać po dziele z VIII wieku p.n.e.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie wartości są przekazywane przez antyczne dzieło.
- Co sprawiło, że "Odyseja" zyskała popularność wśród pokolenia Z.
- O ile wzrosła sprzedaż "Odysei" Homera.
W którym wieku powstało jedno z najważniejszych dzieł w historii literatury?
"Odyseja” Homera na pierwszy rzut oka wydaje się tytułem wyjątkowo odległym od świata BookToka i współczesnych trendów czytelniczych. Tymczasem historia Odyseusza zaczęła trafiać do odbiorców, którzy wcześniej mogli kojarzyć ją przede wszystkim ze szkolnych lekcji. Jednym z najważniejszych impulsów okazała się ekranizacja Christophera Nolana. Popularność filmu przełożyła się również na większe zainteresowanie literackim pierwowzorem oraz jego wersjami audio.
Rozwiąż quiz, w którym pytamy o bogów z mitologii greckiej. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Bogowie z mitologii greckiej. Za 100% impreza życia na Olimpie
"Odyseja” powstała prawdopodobnie około VIII wieku p.n.e. i należy do najważniejszych dzieł literatury starożytnej. Przypisywany Homerowi epos opowiada o Odyseuszu, królu Itaki, który po zakończeniu wojny trojańskiej rusza w drogę do ojczyzny. Powrót, który powinien być początkiem nowego rozdziału jego życia, zamienia się jednak w trwającą dziesięć lat pełną niebezpieczeństw wędrówkę. Bohater spotyka między innymi cyklopa Polifema, trafia do Kirke, a po drodze musi mierzyć się z przeciwnościami sprowadzanymi przez bogów.
Choć "Odyseja" pełna jest niezwykłych przygód, nie tylko one zdecydowały o jej trwałym miejscu w kulturze. Pod warstwą mitologicznych opowieści kryje się bowiem historia o tęsknocie za domem, wytrwałości i cenie, jaką człowiek płaci za wojnę. Przez kolejne stulecia dzieło Homera stało się jednym z fundamentów europejskiej literatury. Dla wielu współczesnych czytelników pozostawało jednak przede wszystkim częścią szkolnego kanonu.
Co doprowadziło do zwiększenia zainteresowania "Odyseją"?
Nowe zainteresowanie klasycznym tekstem zbiegło się z premierą filmowej "Odysei" w reżyserii Christophera Nolana. Reżyser zgromadził na planie imponującą obsadę. W tytułowego bohatera wcielił się Matt Damon, a partnerują mu między innymi Anne Hathaway, Zendaya, Tom Holland i Charlize Theron. Sama marka Nolana stała się dodatkowym magnesem dla widzów, a zainteresowanie filmem skierowało część z nich również w stronę literackiego pierwowzoru i greckiej mitologii.
Jak zainteresowanie "Odyseją" wygląda w danych liczbowych?
Efekty tego zainteresowania szybko zaczęły być widoczne w wynikach sprzedaży. Z danych przywołanych przez "The Guardian” wynika, że w Stanach Zjednoczonych sprzedaż "Odysei” wzrosła o 76 procent Jeszcze większy skok odnotowano na rynku brytyjskim, gdzie zainteresowanie eposem miało zwiększyć się aż o 1400 procent.
"Odyseja" Homera zaczęła pojawiać się także na BookToku, czyli w części TikToka skupionej wokół książek. Użytkownicy publikują materiały poświęcone między innymi bohaterom eposu i mitologii greckiej. W efekcie droga młodych odbiorców do klasyki może dziś wyglądać zupełnie inaczej niż jeszcze kilkanaście lat temu. Najpierw poznają historię za pośrednictwem filmu albo mediów społecznościowych, a dopiero później sięgają po oryginalne dzieło.
Zainteresowanie nie kończy się zresztą na papierowych wydaniach. Według danych Spotify cytowanych przez portal Well rośnie również liczba odsłuchań audiobookowej wersji "Odysei”. Platforma miała odnotować wzrost zainteresowania jeszcze przed premierą filmu, a później trend miał się dodatkowo nasilić. W przywoływanych danych pojawiają się wzrosty przekraczające 240 procent, 500 procent i 680 procent, choć nie dla wszystkich wartości wskazano dokładny okres porównawczy. Co ciekawe, 36 procent słuchaczy audiobooka stanowili przedstawiciele pokolenia Z, a 45 procent millenialsi.
Pokazuje to, że dzieło liczące około 2800 lat może znaleźć nowych odbiorców dzięki współczesnym sposobom poznawania literatury. Film, audiobooki i media społecznościowe stały się dla części publiczności punktem wyjścia do historii Odyseusza, a następnie także do samego eposu Homera.
Te książki doczekały się świetnych ekranizacji na Netflixie. Warto poznać obie wersje
Źródło: Radio ZET/Kultura Gazeta