Jeden z największych polskich pisarzy cierpiał na agorafobię. Dziś mówią o nim wszyscy
Bolesław Prus to jeden z najważniejszych polskich pisarzy XIX wieku. Autor "Lalki", "Faraona" i "Kamizelki" do dziś pozostaje kluczową postacią w historii polskiej literatury. Jego życie skrywa jednak fakty, który mogą zaskakiwać nawet tych, którzy poznali jego książki. Bolesław Prus cierpiał na agorafobię i doświadczał ataków paniki. Czego dotyczył jego lęki?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak naprawdę nazywał się Bolesław Prus?
- Jak przejawiały się problemy psychiczne Bolesława Prusa w życiu codziennym?
- Jakie wydarzenia z młodości miały na niego szczególny wpływ?
Bolesław Prus - nieznana biografia wielkiego pisarza
Bolesław Prus to jeden z najważniejszych pisarzy w historii polskiej literatury. Każdy Polak w trakcie edukacji szkolnej miał szansę poznać jego książki, a w ostatnich miesiącach o jego twórczości jest szczególnie głośno - wszystko za sprawą dwóch adaptacji "Lalki", które ukażą się w kinach i na Netflix już we wrześniu tego roku.
Jak dobrze znasz klasyki polskiej literatury? Tylko nieliczni zdobędą 100 proc. punktów. Resztę artykułu znajdziesz poniżej...
Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?
Życie prywatne polskiego pisarza okresu pozytywizmu dla wielu pozostaje tajemnicą. Już samo nazwisko Bolesław Prus jest jedynie artystycznym pseudonimem - tak naprawdę nazywał się Aleksander Głowacki. Jako młody człowiek Głowacki doświadczył wydarzeń, które na długo wpłynęły na jego życie. W wieku 16 lat wziął udział w powstaniu styczniowym. Podczas potyczki pod we wsi Białki został ranny i trafił do rosyjskiej niewoli.
Z jakimi problemami zmagał się Bolesław Prus?
Choć został uwolniony, poniesione podczas walk obrażenia miały swoje konsekwencje. Traumy, lęki i przerażające obrazy pozostały w nim na zawsze. Choć rozpoczął studia, nie miał na nich łatwo. Z listów, które pisał do przyjaciół wynika, że przeszedł załamanie nerwowe - miał myśli samobójcze i stany depresyjne, które trwały długimi miesiącami. W książce "Prus. Śledztwo biograficzne" autorka Monika Piątkowska wnioskuje, że powodem mogło być rozstanie z dziewczyną, która była w ciąży i nosiła jego dziecko. Ostatecznie nigdy jednak nie dowiedziono, by Prus miał biologiczne dzieci.
O swoim załamaniu nerwowym Prus pisał w 1868 roku. Zastanawiał się w nich, "dlaczego pewne obłoczki wśród ciemnych, a może nad ciemnymi są jasnoczerwonego koloru", kiedy indziej uznał, że obserwowana przez niego komoda jest "istotą potrzebującą i nałogową" - czytamy w książce Piątkowskiej.
Aleksander Głowacki kierował się zasadą: "Nie dawać się poznać pod żadnym względem". Właśnie dlatego swoje najważniejsze dzieła wydawał pod pseudonimem Bolesław Prus. Cieszył się z pozytywnych recenzji, a każdą krytyką mocno przejmował i źle ją znosił. Trudno było mu się pogodził z karierą, którą w tym samym czasie prężnie rozwijał Henryk Sienkiewicz, uwielbiany przez środowisko literacke i śmietankę towarzyską.
W tym czasie nasiliły się jego ataki paniki. Mówi się, że Prus cierpiał na agorafobię, czyli lęk przed miejscami i sytuacjami, w których czuł się uwięziony lub bezradny. W przypadku Prusa charakteryzowała się unikaniem miejsc publicznych i zatłoczonych. Z czasem doszły do tego lęki wysokości i przed podróżowaniem pociągami. Prus wstydził się własnych słabości, a jego oponenci publicystyczni chętnie wykorzystywali je, by z niego drwić.
Choroba nie powstrzymała jego literackiej kariery
Prawdziwy przełom w jego życiu przyszedł w 1887 roku, gdy "Kurier Codzienny" rozpoczął druk "Lalki" w odcinkach. Ta książka przyniosła mu sławę i uznanie, a choć postać Wokulskiego wydawała się niektórym niezrozumiała i dziwaczna, to właśnie w niej Aleksander Głowacki ukrył nieco prawdy o sobie. Po "Lalce" przyszły kolejne ważne dzieła w jego karierze - "Emancypantki" oraz "Faraon".
Historia agorafobii Bolesława Prusa pokazuje mniej znaną stronę jego biografii. Pisarz przez znaczną część życia musiał mierzyć się z ograniczeniami, których nie było widać na kartach jego książek. Mimo tego nie przestał tworzyć, a powieści, nowele i felietony, które stworzył, do dziś cieszą się zainteresowaniem czytelników, historyków i badaczy literatury.
Bolesław Prus
Źródło: Radio ZET / Wikipedia / Gazeta.pl
10 najpiękniejszych cytatów z "Władcy Pierścieni". "Nikt prawie nie wie..."