`

Dziś 277. rocznica jego narodzin. To najważniejszy pisarz w historii narodu

3 min. czytania
28.08.2026 14:33
Obserwuj nas na Google

28 sierpnia 1749 roku we Frankfurcie nad Menem urodził się Johann Wolfgang von Goethe - najwybitniejszy niemiecki poeta okresu romantyzmu, dramaturg, prozaik, ale także prawnik, naukowiec i polityk. Choć dziś kojarzony głównie z monumentalnymi dziełami literackimi, miał na koncie wiele innych osiągnięć. Z okazji rocznicy urodzin artysty, przypominamy najważniejsze momenty jego kariery.

Portret mężczyzny z siwymi włosami i poważnym wyrazem twarzy, w eleganckim stroju.
fot. Hilary Jane Morgan/Design Pics RM/East News

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Johann Wolfgang von Goethe, wielki niemiecki pisarz i „człowiek renesansu”, przyczynił się do rozwoju literatury, nauki i polityki.
  • Sławę zdobył dzięki powieści "Cierpienia młodego Wertera", która stała się manifestem młodego pokolenia.
  • Jego dramat "Faust", nad którym pracował przez całe życie, jest uznawany za jedno z najwybitniejszych dzieł literackich.
Nie przegap

Johann Wolfgang von Goethe to najważniejszy niemiecki pisarz, ale i jeden z najbardziej wszechstronnych geniuszy w historii kultury europejskiej. Jako prawdziwy "człowiek renesansu" odnosił sukcesy w  literaturze, nauce, sztuce i polityce, pozostawiając po sobie dzieła, które do dziś mają wpływ na rozwój tych dziedzin. Pewnie nie każdy wie, że to właśnie Goethe wprowadził do nauki pojęcie "morfologii", udowodnił, że ludzie posiadają kość międzyszczękową (wcześniej uważano, że występuje ona tylko u zwierząt), co stało się kamieniem milowym dla anatomii porównawczej i ewolucjonizmu, a także analizował kolory z perspektywy psychologii i fizjologii ludzkiego oka (Teoria kolorów). Przez dekady był także kluczową postacią na dworze księcia Karola Augusta w Weimarze - pełnił funkcję tajnego radcy, ministra, a nawet prezydenta Izby Finansów. Ponadto zreformował finanse księstwa, czuwał nad modernizacją dróg oraz skutecznie przyczynił się do poprawy sytuacji chłopstwa i szkolnictwa.

Jak dobrze znasz polską literaturę? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Test z polskiej literatury. Przypasuj bohatera do książki, w której się pojawia

Screen Filmpolski.pl
1/15 W którym utworze występuje Stanisław Wokulski?

Dorobek literacki

Mimo tych ogromnych zasług, nazwisko niemieckiego mistrza, wciąż kojarzone jest głównie z jego wielkimi dziełami literackimi. Goethe był czołowym przedstawicielem klasycyzmu weimarskiego i prekursorem romantyzmu. Tworzył poezję, dramaty i powieści, szybko zyskując uznanie i wielką sławę. Jako pisarz okresu "burzy i naporu", odrzucał zasady oświecenia, racjonalizm i klasycystyczne reguły, skupiając się na emocjach, intuicji i wyobraźni, a także wyrażając zachwyt nad naturą.

Międzynarodową sławę przyniosła mu powieść epistolarna "Cierpienia młodego Wertera", w której opisywał losy tragicznej, nieszczęśliwej miłości wrażliwego młodzieńca do zaręczonej z innym kobiety. Utwór stał się manifestem młodego pokolenia i wykreował nowy typ bohatera - nadwrażliwego indywidualisty, artysty, który cierpi z powodu miłości, odczuwa ból istnienia, nie potrafi odnaleźć się w społeczeństwie i kieruje się wyłącznie sercem.   Książka wywołała w Europie falę naśladownictwa i samobójstw wśród młodych ludzi utożsamiających się z bohaterem, co uczyniło ją jednym z najbardziej wpływowych i poruszających dzieł w historii.

Zobacz także

Równie dużą popularnością cieszyło się kolejne arcydzieło Niemca - dwuczęściowy dramat filozoficzny "Faust". Utwór uznawany jest za jedno z największych osiągnięć literackich w dziejach oraz dzieło życia Goethego (pracował nad nim 60 lat). Opisując losy głównego bohater - starego uczonego, który zawiera pakt z diabłem, autor snuje refleksje na temat granic ludzkiego poznania, zastanawia się nad sensem istnienia i wiecznym dążeniem człowieka do samorozwoju. "Faust" do dziś stanowi źródło inspiracji dla przedstawicieli różnych gatunków sztuki.

W dorobku Goethego znajdziemy jeszcze wiele innych cenionych tytułów. Niemal każdy miłośnik literatury kojarzy balladę "Król elfów" (w Polsce: "Król Olch"), powieść "Lata nauki Wilhelma Meistra", poemat epicki "Herman i Dorota", czy historyczny dramat "Götz z Berlichingen". 

Polskie książki
5 Zobacz galerię
fot. Shutterstock

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia