Polacy nigdy nie napisali arcydzieła? Zabrakło nas na ważnej liście

Kto i w jaki sposób stworzył listę 100 najważniejszych książek świata?

W 2002 roku Norweski Klub Książki opublikował zestawienie stu najwybitniejszych książek w historii literatury światowej. Lista powstała na podstawie głosów stu pisarzy z 54 krajów i miała obejmować różne epoki, języki oraz kręgi kulturowe. Zestawienie nie tworzy klasycznego rankingu – wszystkie dzieła uznano za równorzędne, choć wyróżniono „Don Kichota” jako „najlepsze istniejące dzieło literackie”.

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Lista obejmuje dzieła uznawane za fundament światowej literatury, takie jak „Iliada”, „Boska komedia”, „Duma i uprzedzenie”, „Moby Dick”, „Ulisses” czy „Sto lat samotności”. Wśród autorów wielokrotnie wskazywanych znaleźli się m.in. Fiodor Dostojewski z czterema powieściami, Franz Kafka z trzema oraz William Faulkner z dwoma. Kobiety napisały 11 spośród stu wybranych utworów, 85 mężczyźni, a autorzy czterech są nieznani. W gronie wyróżnionych nie znalazł się żaden autor z Polski, mimo że w głosowaniu uczestniczyła polska pisarka Olga Tokarczuk.

Jakie dzieła i nazwiska zdominowały zestawienie?

Zestawienie uwzględnia zarówno epikę antyczną, jak i literaturę XX wieku. Obecne są utwory powstałe w Europie, obu Amerykach, Afryce i Azji. W zestawieniu pojawiają się autorzy reprezentujący różne tradycje literackie, w tym Gabriel García Márquez, Chinua Achebe, Yasunari Kawabata, Nadżib Mahfuz i Toni Morrison. Lista została ogłoszona w związku z inicjatywą promującą czytelnictwo i miała charakter międzynarodowego projektu literackiego.

Brak polskich autorów w zestawieniu oznacza, że w tym konkretnym głosowaniu żadne dzieło z polskiej literatury nie uzyskało wystarczającej liczby wskazań. Wśród stu tytułów dominują utwory powstałe w języku angielskim, francuskim, niemieckim, rosyjskim i hiszpańskim.

100 najlepszych książek Norweskiego Klubu Książki

• „Wszystko rozpada się” (1958) – Chinua Achebe
• „Baśnie” (1835–1837) – Hans Christian Andersen
• „Boska komedia” (1308–1321) – Dante Alighieri
• „Epos o Gilgameszu” (XVIII–XVII w. p.n.e.) – nieznany
• „Księga Hioba” (VII–IV w. p.n.e.) – nieznany
• „Księga tysiąca i jednej nocy” (700–1500) – nieznany
• „Saga o Njalu” (XIII w.) – nieznany
• „Duma i uprzedzenie” (1813) – Jane Austen
• „Ojciec Goriot” (1835) – Honoré de Balzac
• „Molloy; Malone umiera; Nienazywalne” (1951–1953) – Samuel Beckett
• „Dekameron” (1349–1353) – Giovanni Boccaccio
• „Fikcje” (1944–1956) – Jorge Luis Borges
• „Wichrowe Wzgórza” (1847) – Emily Brontë
• „Obcy” (1942) – Albert Camus
• „Wiersze” (1952) – Paul Celan
• „Podróż do kresu nocy” (1932) – Louis-Ferdinand Céline
• „Don Kichot” (1605/1615) – Miguel de Cervantes
• „Opowieści kanterberyjskie” (1385–1400) – Geoffrey Chaucer
• „Nowele i opowiadania” (1886) – Anton Czechow
• „Nostromo” (1904) – Joseph Conrad
• „Wielkie nadzieje” (1861) – Charles Dickens
• „Kubuś Fatalista i jego pan” (1796) – Denis Diderot
• „Berlin Alexanderplatz” (1929) – Alfred Döblin
• „Zbrodnia i kara” (1866) – Fiodor Dostojewski
• „Idiota” (1869) – Fiodor Dostojewski
• „Biesy” (1872) – Fiodor Dostojewski
• „Bracia Karamazow” (1880) – Fiodor Dostojewski
• „Miasteczko Middlemarch” (1871) – George Eliot
• „Niewidzialny człowiek” (1952) – Ralph Ellison
• „Medea” (431 p.n.e.) – Eurypides
• „Absalomie, Absalomie...” (1936) – William Faulkner
• „Wściekłość i wrzask” (1929) – William Faulkner
• „Pani Bovary” (1857) – Gustave Flaubert
• „Szkoła uczuć” (1869) – Gustave Flaubert
• „Romancero cygańskie” (1928) – Federico García Lorca
• „Sto lat samotności” (1967) – Gabriel García Márquez
• „Miłość w czasach zarazy” (1985) – Gabriel García Márquez
• „Faust” (1832) – Johann Wolfgang von Goethe
• „Martwe dusze” (1842) – Nikołaj Gogol
• „Blaszany bębenek” (1959) – Günter Grass
• „Wielkie pustkowie” (1956) – João Guimarães Rosa
• „Głód” (1890) – Knut Hamsun
• „Stary człowiek i morze” (1952) – Ernest Hemingway
• „Iliada” (760–710 p.n.e.) – Homer
• „Odyseja” (VIII w. p.n.e.) – Homer
• „Nora” (1879) – Henrik Ibsen
• „Ulisses” (1922) – James Joyce
• „Opowiadania” (1924) – Franz Kafka
• „Proces” (1925) – Franz Kafka
• „Zamek” (1926) – Franz Kafka
• „Siakuntala” (I w. p.n.e.–IV w. n.e.) – Kalidasa
• „Głos góry” (1954) – Yasunari Kawabata
• „Grek Zorba” (1946) – Nikos Kazandzakis
• „Synowie i kochankowie” (1913) – D.H. Lawrence
• „Niezależni” (1934–1935) – Halldór Laxness
• „Wiersze” (1818) – Giacomo Leopardi
• „Złoty notes” (1962) – Doris Lessing
• „Pippi Pończoszanka” (1945) – Astrid Lindgren
• „Dziennik szaleńca” (1918) – Lu Xun
• „Dzieci naszej dzielnicy” (1959) – Nadżib Mahfuz
• „Buddenbrookowie” (1901) – Thomas Mann
• „Czarodziejska góra” (1924) – Thomas Mann
• „Moby Dick” (1851) – Herman Melville
• „Próby” (1595) – Michel de Montaigne
• „Historia” (1974) – Elsa Morante
• „Umiłowana” (1987) – Toni Morrison
• „Genji monogatari” (1000–1012) – Murasaki Shikibu
• „Człowiek bez właściwości” (1930–1932) – Robert Musil
• „Lolita” (1955) – Vladimir Nabokov
• „Rok 1984” (1949) – George Orwell
• „Metamorfozy” (I w. n.e.) – Owidiusz
• „Księga niepokoju” (1928) – Fernando Pessoa
• „Opowiadania” (1832–1849) – Edgar Allan Poe
• „W poszukiwaniu straconego czasu” (1913–1927) – Marcel Proust
• „Gargantua i Pantagruel” (1532–1534) – François Rabelais
• „Pedro Páramo” (1955) – Juan Rulfo
• „Masnawi” (1258–1273) – Rumi
• „Dzieci północy” (1981) – Salman Rushdie
• „Ogród drzew” (1257) – Sadi z Szirazu
• „Sezon migracji na Północ” (1966) – At-Tajjib Salih

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia