Radio ZET
Rozrywka
Kultura
Jeden z najważniejszych Polaków kończyłby dziś 151 lat. Ten pseudonim to wcale nie nazwisko

Jeden z najważniejszych Polaków kończyłby dziś 151 lat. Ten pseudonim to wcale nie nazwisko

Daniel Kiełbasa

2 min. czytania

21.12.2025 11:11

Tadeusz Boy-Żeleński był polskim poetą, satyrykiem, tłumaczem, eseistą, krytykiem literackim i kronikarzem. Wybitny artysta urodził się 151 lat temu. Nie wszyscy zdają sobie sprawę, że "Boy" w nazwisku Żeleńskiego był tylko jego pseudonimem. Jak naprawdę nazywał się twórca?

Z tego artykułu dowiesz się:

Tadeusz Boy-Żeleński był tłumaczem, literatem, poeta, satyrykiem, a zawodu lekarzem.
Jak naprawdę nazywał się Tadeusz Boy-Żeleński i skąd wziął się jego pseudonim?
Jakie są najważniejsze dzieła Tadeusza Boya-Żeleńskiego?

Tadeusz Boy-Żeleński - lekarz i literat

Tadeusz Boy-Żeleński urodził się 21 grudnia 1874 roku w Warszawie, a zmarł w 1941 roku we Lwowie. Z wykształcenia był lekarzem. Studia medyczne zakończył na Uniwersytecie Jagiellońskim. Oprócz pracy zajmował się działalnością literacką, był tłumaczem kanonu literatury francuskiej, pisał poezję, działał jako satyryk i członek kabaretu Zielony Balonik, był też krytykiem literackim oraz wydawał książki dotyczące historii i historii literatury.

Jak dobrze znasz słynnych pisarzy PRL-u? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Najsławniejsi pisarze PRL. Jak dobrze pamiętasz ich książki?

1/14 Druga część książki "Ten obcy" powieści Ireny Jurgielewiczowej nosi tytuł:

"Inna?"

"Znany"

"Nowa"

Miał zdecydowane poglądy na wiele kwestii i wielokrotnie zabierał głos na temat życia politycznego i społecznego w Polsce w dwudziestoleciu międzywojennym (był m.in. antyklerykałem). Zadawał się z krakowską bohemą, był ceniony w środowisku artystycznym. Żeleński zginął w 1941 roku. Po tym jak Niemcy zajęli Lwów, został zamordowany na stoku Góry Kadeckiej.

Skąd Tadeusz Żeleński wziął "Boya"?

Tadeusz Boy-Żeleński naprawdę nazywa się Tadeusz Kamil Marcjan Żeleński. Skąd więc pseudonim "Boy" przy jego nazwisku? Z tym łączy się etap życia autora, kiedy to publikował tekst w kabarecie Zielony Balonik. Tam posługiwał się właśnie pseudonimem "Boy" zamiast nazwiska, aby nie narobić sobie problemów z racji działalności w kabarecie. Żeleński bał się, że gdyby używał nazwiska, straciłaby jego renoma lekarza i cenionego tłumacza.

Twórczość Boya-Żeleńskiego. Czym zajmował się artysta?

Tadeusz Boy-Żeleński zdobył uznanie jako znakomity tłumacz kanonu francuskiej literatury. Przełożył na polski takie pozycje jak:

"Pieśń o Rolandzie"
"Tristan i Izolda"
"Komedia ludzka"
"Kubuś Fatalista i jego pan"
"W poszukiwaniu straconego czasu".

Ponadto Boy-Żeleński był też poetą i satyrykiem, publikował wiele wierszy i piosenek społeczno-obyczajowych. Był też krytykiem literackim, ale i felietonistą oraz autorem wielu publikacji historycznych. Do jego najważniejszych dzieł należą: