Polak pracował przy filmie nagrodzonym we Włoszech. Stworzył adaptację lektury szkolnej
Zbigniew Kuźmiński był polskim reżyserem, który współtworzył nagrodzony we Włoszech film „Ulica Graniczna”. W swojej karierze zrealizował wiele produkcji filmowych i telewizyjnych, jednak szczególne miejsce w jego dorobku zajmuje ekranizacja szkolnej lektury „Nad Niemnem”.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Kim był Zbigniew Kuźmiński i jak rozpoczęła się jego kariera filmowa.
- Jaki związek miał z nagrodzonym Złotym Medalem rządu włoskiego filmem „Ulica Graniczna”.
- Jak powstała ekranizacja „Nad Niemnem” i co wyróżniało tę adaptację.
Od powojennych początków do międzynarodowego sukcesu „Ulicy Granicznej”
Zbigniew Kuźmiński był polskim reżyserem filmowym, telewizyjnym i teatralnym, który zapisał się w historii rodzimej kinematografii. W swojej karierze realizował filmy fabularne, dokumentalne oraz spektakle teatralne. Największą popularność przyniosła mu ekranizacja powieści „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej, znanej uczniom jako jedna z lektur szkolnych. Zanim jednak zajął się samodzielną reżyserią, zdobywał doświadczenie przy produkcjach, które odnosiły sukcesy również poza granicami Polski.
Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Adaptacje polskich książek. Co z nich pamiętasz?
Reżyser urodził się 4 listopada 1921 roku w Bydgoszczy. W 1937 roku ukończył tamtejsze Gimnazjum Kupieckie. Po zakończeniu II wojny światowej rozpoczął pracę w branży filmowej. W 1945 roku był referentem w Zarządzie Kin w Szczecinie, a następnie w latach 1946–1950 uczęszczał na Kurs Przygotowania Filmowego w Krakowie. Od 1947 roku pracował jako asystent reżysera. Uczestniczył między innymi w realizacji „Ulicy Granicznej” Aleksandra Forda z 1948 roku. Film otrzymał Złoty Medal rządu włoskiego podczas festiwalu w Wenecji.
Filmowa twórczość i ekranizacja „Nad Niemnem”
W 1950 roku Kuźmiński zadebiutował jako reżyser filmów dokumentalnych, natomiast od 1961 roku realizował filmy fabularne. W ciągu swojej kariery wyreżyserował 25 filmów oraz kilkadziesiąt spektakli Teatru Telewizji. Do jego znanych produkcji należą „Agent nr 1” z 1971 roku, serial „Republika Ostrowska” z 1985 roku oraz „Między ustami a brzegiem pucharu” z 1987 roku. W latach 1976–1980 pełnił funkcję dyrektora gdańskiego oddziału wytwórni TV Poltel. Współpracował między innymi z Barbarą Brylską, Leonem Niemczykiem i Januszem Zakrzeńskim.
Jedną z najważniejszych realizacji w dorobku reżysera była ekranizacja „Nad Niemnem”. Kuźmiński przygotował zarówno serial telewizyjny z 1986 roku, jak i kinową wersję filmu z 1987 roku. Adaptacja powstała na podstawie powieści Elizy Orzeszkowej, której akcja rozgrywa się na Grodzieńszczyźnie. Historia przedstawia życie dwóch rodzin, Korczyńskich i Bohatyrowiczów, ich wzajemne relacje, konflikty oraz pamięć o powstaniu styczniowym. Za ekranizację Kuźmiński otrzymał w 1987 roku między innymi Złoty Talar Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych oraz Nagrodę Ministra Kultury i Sztuki I stopnia.
Polacy wybrali 5 najlepszych filmów z PRL. Wcale nie to, co myślisz
Źródło: Radio ZET/Wikipedia
![Kobieta z krótkimi blond włosami w ciemnym płaszczu, patrzy w dal, tło z gałęziami.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/11/04/60aeffac/2519318-179x101-de60e02c38.png "Zagrała w "M jak miłość". Teraz zdradziła, ile zarobiła w produkcji")
![Kobieta z krótkimi włosami, wyrażająca zdziwienie, trzyma coś w dłoni.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/11/04/f11bbd3c/2519783-179x101-d963490f87.png "Serial "Garść kłamstw"")
