Radio ZET
Rozrywka
Kultura
Włosi nagrodzili polski serial. W Polsce po premierze rozpętała się burza

Włosi nagrodzili polski serial. W Polsce po premierze rozpętała się burza

Martyna Zielonka

2 min. czytania

10.10.2025 14:41

Jeszcze zanim serial „Popielec” wszedł na polskie ekrany, zyskał fanów we Włoszech. Wielu spodziewało się wówczas, że nagrodzona na jednym z tamtejszych festiwali produkcja i w kraju odniesie gigantyczny sukces. Tak się jednak nie stało. Dzieło Ryszarda Bera oburzyło rodaków, którzy wysyłali do rozmaitych redakcji listy, w których krytykowali twórców za sposób, w jaki pokazali polskich chłopów. Choć pojawiały się również głosy broniące „Popielca”, produkcja nie zdołała zdobyć popularności. Dziś mało kto o niej pamięta.

Z tego artykułu dowiesz się:

„Popielec”, ekranizacja powieści Włodzimierza Kłaczyńskiego, debiutowała na ekranach w 1984 roku.
W głównego bohatera – Józka Garstkę – wcielił się Tomasz Dedek.
Serial zachwycił włoskich krytyków, ale w Polsce wywołał ogromne kontrowersje.

O czym opowiada serial „Popielec” i kto wystąpił w produkcji?

„Popielec” to serial w reżyserii Ryszarda Bera zrealizowany na motywach powieści Włodzimierza Kłaczyńskiego pod tym samym tytułem. Produkcja składa się z 9 odcinków, w których twórca maluje obraz polskiej wsi czasów hitlerowskich oraz początków władzy komunistycznej. Głównym bohaterem serialu jest Józek Garstka, młody chłopak o kryminalnej przeszłości, który wraz z przyjacielem ukrywa się przed niemieckimi żołnierzami. W międzyczasie nawiązuje romans z mężatką, a następnie zostaje partyzantem. Po wojnie stara się ukryć swoją przeszłość i dołącza do milicji. Szybko jednak zostaje zdemaskowany jako wróg nowego porządku…

Rozwiąż quiz o polskich filmach. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Oto prawdziwe perły polskiej kinematografii. Połączysz tytuł filmu z reżyserem?

1/15 "Miś"

Stanisław Tym

Marek Koterski

Stanisław Bareja

Garstkę zagrał Tomasz Dedek. Na ekranach możemy śledzić także losy bohaterów, w których wcielili się m.in.:

Bożena Adamek
Alicja Jachiewicz
Stanisław Michalski
Maciej Góraj
Joanna Żółkowska
Tomasz Zaliwski
Katarzyna Łaniewska

Polacy nie kryli oburzenia. Dlaczego krytykowali produkcję?

Serial debiutował w 1984 roku, jednak zanim trafił na polskie ekrany, został pokazany podczas włoskiego festiwalu Teleconfronto, gdzie otrzymał Nagrodę Specjalną. „Za oryginalny, pełny i wolny od retoryki sposób przedstawienia życia polskiej wsi w latach okupacji hitlerowskiej” – napisano w uzasadnieniu. Na podobne laurki twórcy produkcji nie mogli już później liczyć. Kiedy „Popielec” pojawił się w polskiej telewizji, rozpętała się prawdziwa burza. Prasa zarzucała Berowi szokowanie brutalnością i erotyzmem, a widzowie nie kryli oburzenia negatywnym potraktowaniem chłopów, którym – ich zdaniem – odmawiano patriotycznych uczuć i wierności ideałom. Jak czytamy na stronie filmpolski.pl, w tym samym czasie pojawili się też obrońcy serialu, którzy interpretowali dzieło jako dramat o ludziach zagubionych. Pozytywne recenzje stanowiły jednak mniejszość, o czym może świadczyć fakt, że „Popielec” jest dziś produkcją niemal zupełnie zapomnianą. W serwisie Filmweb oceniło ją zaledwie 923 użytkowników.

Źródło: Radio ZET/Film Polski/Wikipedia