To on opisał zbrodnię, która wstrząsnęła Polakami. "Czułem gulę w gardle, ale musiałem zachować zimną krew"

Wiesław Łuka i historia, która wstrząsnęła Polską

Wiesław Łuka to polski reportażysta, prozaik, krytyk literacki i scenarzysta filmowy. Urodził się 28 sierpnia 1941 roku w Siedlcach. Ukończył filologię polską na Uniwersytecie Warszawskim, a zawodowo związany był z wieloma redakcjami, między innymi tygodnikiem "Prawo i Życie". Największą sławę przyniosła mu książka "Nie oświadczam się".

Szybki test z polskiej literatury - uda Ci się odpowiedzieć na wszystkie pytania? Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Test z polskiej literatury. Przypasuj bohatera do książki, w której się pojawia

1/15 W którym utworze występuje Stanisław Wokulski?

"Granica"

"Lalka"

"Potop"

Dalej

Autor opisał w niej kulisy związane z tak zwaną zbrodnią połaniecką. W wigilijną noc 1976 roku zamordowano troje ludzi: kobietę będącą w piątym miesiącu ciąży, jej męża oraz jej 12-letniego brata. Szczególnie przerażający był fakt, że do tragedii doszło na oczach ponad 30 świadków. Żaden z nich nie próbował przeciwstawić się zbrodni dokonywanej na zewnątrz autubusu.

Redakcja poleca

Kończyłby dziś 115 lat. Pisarz za swoje poczytne arcydzieła dostał nagrodę Nobla

110 lat temu urodził się pisarz, którego chciała uciszyć cenzura PRL. Ekranizację jego dzieł tworzyli mistrzowie

122 lata temu urodził się słynny pisarz. Jego książki przez lata były lekturami w polskich szkołach

"Czułem gulę w gardle". Najtrudniejsze chwile podczas tworzenia reportażu

Łuka dowiedział się o sprawie od milicji, gdy przebywał w dawnym województwie tarnobrzeskim, dokumentując inną zbrodnię. Informacje przekazane mu przez funkcjonariuszy stały się początkiem wielomiesięcznej pracy reporterskiej.

Dziennikarz wielokrotnie odwiedzał Zrębin i okoliczne miejscowości. Pojawiał się również na sali sądowej, gdzie śledził przebieg procesu. Jak wspominał kilka lat temu w rozmowie z Wirtualną Polską, mógł wracać na miejsce nawet dwadzieścia razy.

Jednym z najbardziej poruszających doświadczeń była wizja lokalna. Reporter stał blisko pani Kalitowej, matki zamordowanych, która zobaczyła manekiny odtwarzające sylwetki jej dzieci. Kobieta nie potrafiła powstrzymać rozpaczy. Łuka przyznał w wywiadzie, że widok cierpiącej matki był dla niego niezwykle trudny.

Widząc ból matki, która straciła dzieci, mogłem pomyśleć brutalnie, po chamsku: pier…, wracam do domu, nie bawię się dłużej w te klocki. Czułem gulę w gardle. Ale musiałem zachować zimną krew - powiedział w trakcie rozmowy dla Wirtualnej Polski.

W dalszej części wywiadu reporter podkreślał, że jego zadaniem nie było zastępowanie milicji czy prokuratury. Skupiał się przede wszystkim na ludziach, ich postawach, reakcjach i sposobie myślenia. Chciał zrozumieć zachowanie świadków oraz mieszkańców okolicy, a także okoliczności, które doprowadziły do tak dramatycznych wydarzeń.

Redakcja poleca

Nowy serial HBO opowie o jednej z najgłośniejszych zbrodni PRL-u. Ogłoszono gwiazdorską obsadę

Dziś wrzucili na HBO Max. Dla wielu to arcydzieło XXI wieku. Zdobywca 4 Oscarów zrobił tu coś wielkiego

Widzowie odliczali dni do tego powrotu. HBO właśnie pokazało nowe odcinki hitu

Reportaż posłużył za materiał do serialu "Wśród nocnej ciszy"

Na podstawie książki Wiesława Łuki powstał w 1988 roku film "Zmowa" w reżyserii Janusza Petelskiego. Historia zbrodni połanieckiej powróci na ekrany także w 2026 roku. 13 listopada na platformie HBO Max zadebiutuje serial "Wśród nocnej ciszy" w reżyserii Jana Holoubka. Produkcja powstała na podstawie prawdziwych wydarzeń oraz słynnego reportażu Łuki. Jej premiera przypada w 50. rocznicę tragedii, która wstrząsnęła Polską.

W obsadzie sześcioodcinkowej produkcji znaleźli się między innymi Łukasz Simlat, Jędrzej Hycnar, Magdalena Biegańska, Justyna Wasilewska, Tomasz Schuchardt i Adam Woronowicz. Za scenariusz odpowiada Maciej Kowalewski, który przygotowując historię, korzystał z reportażu Łuki, dokumentów oraz rozmów z osobami związanymi ze sprawą. Twórcy serialu mieli także okazję osobiście spotkać się z Wiesławem Łuką. Autor reportażu oraz Henryk Buczek, jeden z oficerów śledczych prowadzących dochodzenie, byli honorowymi gośćmi uroczystej premiery produkcji, która odbyła się 10 listopada 2026 roku w Warszawie.

Źródło: Radio ZET / Wikipedia / HBO Max

5 najbardziej przerażających horrorów. Te książki sprawią, że nie zaśniesz w nocy

5 Zobacz galerię

fot. Shutterstock