Siostra Tuwima poszła w jego ślady. Mnóstwo Polaków nawet nie wie, że ją czytało

Jakie wydarzenia historyczne wpłynęły na Irenę Tuwim? 

Choć Polacy doskonale znają twórczość Juliana Tuwima, dokonania jego młodszej siostry często przechodzą bez echa, choć miliony osób czytały jej dzieła. Irena Tuwim była córką zasymilowanych Żydów, Adeli z domu Krukowskiej i Izydora Tuwima, oraz młodszą siostrą Juliana Tuwima. Ojciec znanego rodzeństwa pracował jako księgowy w oddziale Azowsko-Dońskiego Banku Handlowego, natomiast ich matka zajmowała się domem. Ze strony matki wywodził się dziadek Leon Krukowski, a wśród krewnych byli między innymi Leon i Włodzimierz Boruńscy oraz Kazimierz Krukowski. Choć rodzina Tuwimów była żydowskiego pochodzenia, nie praktykowała judaizmu ani nie obchodziła świąt religijnych. Młoda Irena Tuwim uczyła się w Gimnazjum imienia Elizy Orzeszkowej w Łodzi.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o dzieła Juliana Tuwima i Jana Brzechwy. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Jako sześcioletnia dziewczynka Irena Tuwim obserwowała z bliska wydarzenia Rewolucji 1905 roku - uliczne starcia i strajki w Łodzi, które zapadły jej w pamięć i stały się później podstawą wspomnień zatytułowanych "Łódzkie pory roku". W świat literatury wprowadziła ją najpierw matka, a później brat. Debiutowała w 1914 roku w jednodniówce "Życie łódzkie”, publikując wiersze "Przy kominku” i "Szczęście” pod pseudonimem Ira Blanka.

Jakie książki przetłumaczyła Irena Tuwim?

W okresie międzywojennym w 1921 roku Irena Tuwim wydała tom zatytułowany "24 wiersze". Rok później po raz pierwszy wyszła za mąż, za krytyka literackiego Stefana Napierskiego, przyjmując chrzest i przechodząc na katolicyzm. Zamieszkała w Warszawie i związała się ze środowiskiem Skamandra. W 1926 roku ukazał się tom "Listy", który spotkał się z mieszanymi opiniami. Pod koniec dekady poznała swojego przyszłego drugiego męża, Juliana Stawińskiego, dla którego opuściła Napierskiego.

Cztery lata później Irena Tuwim wydała kolejny tom nazwany "Miłość szczęśliwa", porównywany przez krytyków do twórczości Achmatowej, Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej i Iłłakowiczówny. W tym czasie pracowała też nad przekładem "Anny Kareniny". Na początku lat 30. zamieszkała z Julianem Stawińskim w Ostrowi Mazowieckiej, a ślub wzięli w 1935 roku. Irena Tuwim wróciła później do Warszawy i zajęła się tłumaczeniami literatury dziecięcej, między innymi baśni braci Grimm, książek Disneya oraz "Kubusia Puchatka" i "Chatki Puchatka".

Po wybuchu II wojny światowej Irena Tuwim wraz z mężem opuściła Polskę, przez Rumunię trafiła do Paryża, gdzie w "Wiadomościach Polskich, Politycznych i Literackich” ukazał się jej wiersz "Do wiosny paryskiej". Po zajęciu Francji ewakuowano ich do Wielkiej Brytanii, gdzie Stawiński pracował w Ministerstwie Informacji rządu RP na uchodźstwie, a ona zajmowała się między innymi przygotowywaniem przedruków klasyków polskiej literatury. W antologii "Kraj lat dziecinnych" tłumaczka oraz pisarka opublikowała opowiadanie "Strachy dzieciństwa". W 1945 roku wyjechała z mężem do Kanady.

Irena Tuwim po wojnie przez pewien czas mieszkała w USA, gdzie jej mąż pełnił funkcję attaché w ambasadzie PRL. W 1946 wydała broszurę "Wielka Brytania i Imperium Brytyjskie", a rok później wróciła do Polski. Ponownie poświęciła się przekładom - poprawiała wcześniejsze tłumaczenia, pracowała nad literaturą rosyjską i amerykańską, a część przekładów przygotowywała wspólnie z mężem. W 1956 ukazał się bardzo dobrze przyjęty tom "Łódzkie pory roku", a dwa lata później "Wiersze wybrane". Później skupiła się na literaturze dziecięcej oraz przekładach z angielskiego, tłumacząc między innymi Oscara Wilde’a, Katherine Mansfield, Andre Norton i Edith Nesbit.

Irena Tuwim poszła w ślady starszego brata, tworząc literaturę dla najmłodszych. Pisarka opublikowała własne książki dla najmłodszych, między innymi "Marek Wagarek", "O pingwinie Kleofasku", "Co okręt wiezie" czy "Pampilio". Utwory te doczekały się wielu wydań, a "Marek Wagarek" został przetłumaczony na język niemiecki.

Siostra legendarnego poety, Irena Tuwim, zyskała sławę dzięki tłumaczeniom klasycznych dzieł, takich jak "Kubuś Puchatek", które stały się kultowymi pozycjami literatury dziecięcej w Polsce.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia