Otrzymał literackiego Nobla, jednak wielu Polaków wciąż nie zna jego wyjątkowych dzieł

3 min. czytania
07.10.2026 22:22
Obserwuj nas na Google

W świecie literatury wielu jest autorów, których osiągnięcia nie przełożyły się na popularność. Mimo że ich twórczość na zawsze zapisała się w historii kultury, dziś pamiętają ich tylko szczególni pasjonaci. Ten irlandzki poeta, dramaturg i filozof, choć nagrodzony Nagrodą Nobla, współcześnie pozostaje nieznany dla większości Polaków. Jego dzieła do teraz mogą jednak inspirować kolejne pokolenia.

William Butler Yeats
fot. domena publiczna

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Kim był William Butler Yeats - poeta, dramaturg i zdobywca literackiej Nagrody Nobla?
  • Jakie wpływy kształtowały twórczość Williama Yeatsa?
  • Dlaczego William Butler Yeats został wyróżniony literackim Noblem?
  • Którzy polscy pisarze tłumaczyli wiersze Yeatsa?
Redakcja poleca

William Butler Yeats - czołowy irlandzki poeta i zdobywca Nagrody Nobla

William Butler Yeats przyszedł na świat 13 czerwca 1865 roku w Sandymount, na przedmieściach Dublina. Zmarł 28 stycznia 1939 roku w Roquebrune-Cap-Martin we Francji. Był irlandzkim poetą, dramaturgiem i filozofem - czołowym przedstawicielem literackiego Odrodzenia Irlandzkiego. Tworzył w języku angielskim, a motywy swoich utworów czerpał przede wszystkim z irlandzkiego folkloru, literatury średniowiecznej, romantyzmu i francuskiego symbolizmu. Duży wpływ na jego twórczość miał także ojciec - znany malarz John Butler Yeats.

Jak dobrze znasz klasyki polskiej literatury? Tylko nieliczni odpowiedzą na wszystkie pytania. Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?

1/10 "Bo serce nie sługa, nie zna, co to pany, I nie da się przemocą okuwać w kajdany."

Rodzina Yeatsów przybyła do Irlandii w XVIII wieku z Yorkshire w Anglii. Protoplastą rodu był Jervis Yeats, który założył w Dublinie hurtownię płótna. Według niektórych historyków przyszły noblista miał być może arystokratycznych przodków - teza ta nie znalazła jednak oficjalnego potwierdzenia. Bardziej prawdopodobne, że William Butler pochodził z mieszczańskiej rodziny angielskich kolonialistów, którzy zaaklimatyzowali się na Zielonej Wyspie, ale nie przyjęli jej wiary i języka.

Redakcja poleca

Początki twórczości Williama Butlera Yeatsa

Ojciec zaszczepił w Williamie i jego rodzeństwie uwielbienie do sztuki i poezji. Od wuja natomiast młody William po raz pierwszy usłyszał stare mity i legendy celtyckie, m.in. swoją ulubioną o zaczarowanej krainie Sidhe.

Po ukończeniu szkoły William Butler Yeats zapisał się w Dublinie do Metropolitan School of Art na studia malarskie. W tym czasie kształtowały się także jego poglądy na otaczającą go rzeczywistość - zetknięcie z ruchem narodowym miało ogromny wpływ na jego późniejsze dzieła. Stał się pisarzem irlandzkim.

Redakcja poleca

Z tego zasłynął William Butler Yeats. Poezja, dramat, Nobel

Największą sławę przyniosła mu poezja. Jego wiersze wyróżniają się niezwykłym przywiązaniem do symboliki i bogactwem metafor. Skupiał się w nich na tematyce przemijania, miłości i historii. Na język polski przetłumaczono takie jego wspaniałe wiersze, jak m.in. "Gdy posiwiejesz", " Szaleństwo króla Golla", "Śmierć Cuhoolina", "W ogrodzieśmy się spotkali" czy "Wyspa na jeziorze w Innisfree". Do jego ważnych dokonań zalicza się także zebranie i wydanie w spójny sposób "Baśni i podań ludowych Irlandii".

Pod koniec lat dziewięćdziesiątych XIX w. Yeats zaangażował się w tworzenie irlandzkiego teatru literackiego, znanego pod nazwą Abbey Theatre. Wówczas też zajął się twórczością dramaturgiczną. W drugiej połowie lat 20. wraz z George'em Bernardem Shawem i George'em Williamem Russellem założył Irlandzką Akademię Literatury, wykładał w Stanach Zjednoczonych i ciągle dużo pisał. W tym czasie powstały jego najdojrzalsze dzieła.

W 1923 roku został laureatem Nagrody Nobla, za uduchowioną twórczość poetycką, oddającą w najwyższej formie artystycznego ducha narodowego. "Nagle odkrył się przede mną stary świat ze swoją niedościgłą fantazją i zamiłowaniem do zajmujących historii, silnych mężczyzn i pięknych kobiet" - powiedział, gdy odbierał nagrodę.

Mimo światowej sławy twórczość Yeatsa nie jest w Polsce tak popularna, jak dzieła innych noblistów. Warto jednak w wolnym czasie sięgnąć po jego utwory, które zachwycają pięknem języka, głębią filozoficznych refleksji i ponadczasową aktualnością. Wiersze Irlandczyka tłumaczyli m.in. Stanisław Baliński, Stanisław Barańczak, Leszek Engelking, Michał Kłobukowski, Zygmunt Kubiak, Czesław Miłosz, Jarosław Marek Rymkiewicz, Bohdan Zadura oraz Ludmiła Marjańska, która była czołową tłumaczką poety.

Źródło: Radio ZET / Wikipedia 

Polskie książki
5 Zobacz galerię
fot. Shutterstock