Radio ZET
Rozrywka
Kultura
"Ostatnia Wieczerza" pełna tajemnic. Jakie symbole skrywa obraz?

"Ostatnia Wieczerza" pełna tajemnic. Jakie symbole skrywa obraz?

Patrycja Orzeł

3 min. czytania

02.04.2026 09:44

"Ostatnia Wieczerza" to jedno z najbardziej znanych dzieł sztuki autorstwa Leonarda da Vinci. Malowidło ścienne przedstawia ostatni posiłek Jezusa z apostołami tuż przed jego aresztowaniem. To wydarzenie ma kluczowe znaczenie w chrześcijaństwie - jest celebrowane podczas każdej mszy, a szczególnie wspominane w Wielki Czwartek. Scena uwieczniona na obrazie jest jednak wypełniona symbolami i tajemniczymi znaczeniami.

Z tego artykułu dowiesz się:

"Ostatnia Wieczerza" to jeden z najbardziej znanych obrazów Leonarda da Vinci
Jakie tajemnicze znaczenia skrywa obraz?
Co mówią o nim badacze sztuki i Kościół?

W jakich okolicznościach powstała "Ostatnia Wieczerza"?

Leonarda da Vinci uznawany jest za jednego z największych artystów w historii. Włoski renesansowy malarz, rzeźbiarz i odkrywca stworzył jedne z najsłynniejszych dzieł wszech czasów, takie jak "Mona Lisa" czy "Człowiek witruwiański". Ludzi na całym świecie fascynuje także "Ostatnia Wieczerza" jego autorstwa - malowidło ścienne, na którym uwieczniono wydarzenia wspominane w Wielki Czwartek.

To najcenniejsze polskie arcydzieła. Jak dobrze je znasz? Tylko mistrz zdobędzie 100 proc. punktów. Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Najpiękniejsze arcydzieła polskich artystów. Widziałeś je, ale czy pamiętasz ich tytuły?

1/10 Najpierw coś łatwego. Jak nazywa się ten obraz Józefa Chełmońskiego?

Jesienny wiatr

Babie lato

Nić lata

Namalowanie "Ostatniej Wieczerzy" było dla artysty wyzwaniem. Powstało na zamówienie księcia Mediolanu Ludwika Sforzy. Leonardo nigdy jednak nie pracował nad tak dużym obrazem, nie miał także doświadczenia w tworzeniu fresków. Mimo to podjął się wyzwania - malował obraz między 1494 a 1498 rokiem. Czasem pracował po kilkanaście godzin bez przerwy na posiłek, w innych momentach nie mógł podejść do obrazu - szukał inspiracji w innych dziedzinach, którymi się zajmował. Dzieło zostało ukończone 9 lutego 1498 roku.

Sekretne znaczenie "Ostatniej Wieczerzy"

Na obrazie przedstawiono moment, w którym Jezus ogłasza, że jeden z apostołów go zdradzi. Jezus zasiada w centrum, milczy z pochyloną głową, jego ręce ciężko opadają na stół, jedną dłoń wyciąga w stronę chleba, drugą w stronę wina. Po jego prawej i lewej stronie zasiada 12 apostołów - każdy z nich inaczej reaguje na słowa Jezusa. Mężczyźni zgrupowani są po trzech. Na pierwszą trójkę składają się Bartłomiej, Jakub Młodszy i Andrzej. W drugiej grupie są Judasz, Piotr i Jan. Następną grupę apostołów tworzą Tomasz, Jakub Starszy i Filip. Ostatnią grupę tworzą dyskutujący Mateusz, Tadeusz i Szymon.

Leonardo da Vinci zapewnił każdej postaci ważny dla niej atrybut. Judasz kurczowo trzyma sakiewkę ze srebrnikami. Obok Piotra znajduje się nóż, którym obetnie ucho żołnierza podczas aresztowania Jezusa. Natomiast Tomasz unosi w górę palec, którym zbada rany zmartwychwstałego Jezusa.

Artysta w nietypowy dla swoich czasów sposób uwiecznił postać Judasza. Zwykle wyizolowany, oddalony od Jezusa, tym razem zdrajca znajduje się w najbliższym kręgu Chrystusa. Obraz wyróżnia się także brakiem aureoli i sposobem przedstawienia emocji, które są tu na pierwszym planie.

Jan czy Maria Magdalena? Najbardziej kontrowersyjna teoria

Jedna z najgorętszych debat dotyczy jednak nie postaci Jezusa oraz Judasza, a apostoła Jana. Teoria ta, którą spopularyzowała powieść "Kod Leonarda da Vinci" twierdzi, że wcale nie jest to apostoł - a raczej Maria Magdalena, na co wskazywać mają delikatne, kobiece rysy postaci. Zdaniem wielu osób jest to potwierdzenie, że Maria Magdalena była kochanką Jezusa, a być może nawet jego żoną. Teoria ta jest jednak stanowczo odrzucana zarówno przez Kościół, jak i krytykowana przez naukowców zajmujących się życiem i twórczością Leonarda.

Współcześnie "Ostatnią Wieczerzę" Leonarda da Vinci można podziwiać w Mediolanie, w Santa Maria delle Grazie. Wejście jest limitowane, a czas zwiedzania - ograniczony do kilku minut, by chronić fresk, który od lat ulega zniszczeniu.