Napisał jeden z najlepszych polskich reportaży, a Polacy słabo go znają. Gdyby żył, miałby dziś 113 lat

2 min. czytania
27.10.2026 08:30
Obserwuj nas na Google

Andrzej Bobkowski był polski pisarzem i eseistą. Stworzył arcydzieło polskiej literatury faktu pt. „Szkice piórkiem”. Stworzony przez niego reportaż zachwycił miłośników tego typu gatunku literackiego. Wielu Polaków nie zna jednak jego nazwiska.

Otwarta książka na stosie innych książek, w tle niewyraźna półka z książkami.
fot. Jure Divich/Shutterstock

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Co zawiera dziennik 'Szkice piórkiem'?
  • Dlaczego Andrzej Bobkowski wyjechał do Francji w 1939 roku?
  • Które nagrody zdobył za swoje dzieło literackie?
Redakcja poleca

Dziś 113. rocznica urodzin Andrzeja Bobkowskiego

Andrzej Bobkowski urodził się 27 października 1913 roku w Wiener Neustandt. Zmarł 26 czerwca 1961 roku w Gwatemali. Był polskim pisarzem, eseistą, przedsiębiorcą, a także popularyzatorem modelarstwa lotniczego. Z wykształcenia był ekonomistą.

Rozwiąż quiz z literatury. Tylko mistrz zdobędzie komplet punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Quiz: Ekspresowy test z polskiej literatury. Przypisz utwór do pisarza

1/8 "Lalka"

W czerwcu 1940 roku został ewakuowany na południe Francji. Większość swojej podróży pokonał na rowerze. Przemyślenia z tego czasu i opis wędrówki zawarł w swoim życiowym dziele pt. „Szkice piórkiem”.  Pisarz otrzymał za dziennik literacką nagrodę londyńskich „Wiadomości”.

To jeden z najlepszych polskich reportaży

Dziennik pt. „Szkice piórkiem” przez wielu uznawany jest za jeden z najlepszych polskich reportaży. Wydany został w 1957 roku przez Instytut Literacki w Paryżu. Dzieło Bobkowskiego składa się z czterech części:

  • Paryż przed ewakuacją (20 maja – 11 czerwca 1940)
  • Ewakuacja oraz pobyt w Carcassonne i Gruissan (12 czerwca – 5 września 1940)
  • Podróż rowerem z Carcassonne do Paryża (6 – 29 września 1940)
  • Pobyt w Paryżu (3 października 1940 – 25 sierpnia 1944)

Głównym tematem jest wolność jednostki, a autor w dzienniku porusza takie tematy jak: codzienność w okupowanym Paryżu i francuskiej prowincji, refleksje dotyczące europejskiej kultury. Zawarł także swoje wrażenia z lektur, spektakli oraz wystaw, a także komentarze dotyczące sytuacji politycznej. 

Zobacz także

Życie zawodowe Andrzeja Bobkowskiego

Andrzej Bobkowski w roku 1933 rozpoczął studia ekonomiczne w SGH w Warszawie. Dwa lata później, w 1935 roku debiutował w „Tempie Dnia” krótką humoreską. Gdy skończył studia, otrzymał pracę w Hucie Laura w Siemianowicach Śląskich. Po pewnym czasie ją przerwał. W 1939 roku wspólnie z żoną wyjechał do Francji. Miał to być tylko chwilowy przystanek, do czasu otrzymania wiz do Argentyny, gdzie Bobkowski miał rozpoczął pracę w przedstawicielstwie Polskiego Exportu Żelaza w Buenos Aires. II wojna światowa pokrzyżowała te plany.

Utrzymywał się z handlu. Założył polską pralnię, a gdy w 1940 roku zamknął interes podjął pracę we francuskiej fabryce amunicji jako robotnik. Wkrótce został jednak oddelegowany do pracy w Biurze Polskim – reprezentował interesy polskich robotników zatrudnionych we Francji.

W roku 1947 opublikował esej „Nekyja” w pierwszym numerze „Kultury”. Jego twórczość pojawiała się także w londyńskich „Wiadomościach” i w pismach krajowych m.in. w „Tygodniku Powszechnym”, „Twórczości” i „Nowinach Literackich”. W 1948 roku wyjechał z żoną do Gwatemali. Tam rozwijał swoją pasję modelarską. Później otworzył własny interes.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia