Na tym obrazie Matejki jest błąd historyczny. Nieliczni Polacy to zauważyli
Są takie dzieła, które przechodzą do kanonu historycznego danego kraju. W Polsce jednym z najbardziej cenionych malarzy, którego dzieła przedstawiają najważniejsze wydarzenia historyczne, jest Jan Matejko. Jego "Bitwa pod Grunwaldem", "Stańczyk", "Rejtan - upadek Polski" czy "Konstytucja 3 maja 1791 roku" z niemalże aptekarską dokładnością pokazują sceny, które bezpośrednio wpłynęły na przeszłość, przyszłość i teraźniejszość Polski. Niewiele osób wie, że polski geniusz pędzla popełnił błąd w jednym ze swoich największych dzieł.
![Na tym obrazie Matejki jest błąd historyczny. Nieliczni Polacy to zauważyli](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/01/27/d373a1dd/930471-420x237-a156357062.webp "Obraz Jana Matejko "Hołd Pruski"")
- Jan Matejko jest jednym z najważniejszych polskich malarzy.
- Artysta stworzył wiele dzieł, które opowiadają historię Polski.
- Nie wszyscy wiedzą, że w jednym z dzieł Matejko popełnił duży błąd.
Malarze są nieomylni?
Historia sztuki pełna jest dzieł, które zachwycają precyzją, kompozycją i kunsztem technicznym. Niestety, nawet najwięksi mistrzowie malarstwa nie byli wolni od pomyłek. Niektóre z tych błędów to drobne niedopatrzenia, inne wynikają z braku wiedzy anatomicznej lub perspektywicznej, a jeszcze inne są efektem celowej stylizacji. Trzy ręce u postaci, dziwnie wygięte kończyny, przedmioty unoszące się w powietrzu czy nieistniejące w danej epoce wynalazki – takich przykładów w malarstwie można znaleźć całkiem sporo. Choć dziś traktujemy je jako ciekawostki, pokazują, że nawet artyści o niepodważalnym geniuszu potrafili się pomylić.
Quiz: Polscy malarze, którzy zachwycili świat. Poznasz, który obraz jest „nasz”?
"Hołd pruski" jest jednym z największych dzieł Jana Matejko
"Hołd pruski” to jedno z najbardziej monumentalnych dzieł Jana Matejki, które łączy malarską maestrię z historycznym przekazem. Obraz przedstawia wydarzenie z 1525 roku, kiedy to Albrecht Hohenzollern, ostatni wielki mistrz zakonu krzyżackiego, złożył hołd lenny królowi Zygmuntowi I Staremu na rynku w Krakowie. Scena ta symbolizowała kres potęgi krzyżackiej i narodziny Prus Książęcych jako lennika Rzeczypospolitej. Matejko, znany z dbałości o detale i symbolikę, wypełnił kompozycję postaciami historycznymi. Obok króla widzimy m.in. hetmana Jana Tarnowskiego, biskupa Piotra Tomickiego oraz młodego Zygmunta Augusta. Sam Albrecht klęczy w pokorze, choć jego mina i gesty nie są pozbawione dumy. Tło obrazu to charakterystyczna zabudowa krakowskiego rynku, co dodatkowo podkreśla autentyczność sceny. Jak w wielu swoich dziełach, Matejko nie ograniczył się do dosłownego odtworzenia historii. Wprowadził postacie, które w rzeczywistości nie mogły być świadkami tego wydarzenia, jak młody Stańczyk czy niektóre osoby ze świty królewskiej. To zabieg typowy dla jego twórczości - malarz nie tylko przedstawiał przeszłość, ale również ją interpretował, nadając jej dodatkowe znaczenie.
Jan Matejko popełnił błąd
Choć "Hołd pruski" znany jest wszystkim Polakom, nie wszyscy zwracają uwagę na szczegóły. Jednym z nich jest kształt budynków na krakowskim rynku. To właśnie w tym miejscu Jan Matejko popełnił błąd. Eksperci zauważają, że ich wygląd nie jest zgodny ze stanem faktycznym. Sprawie przyjrzeli się Waldemar Komorowski oraz Aldona Sudacka w książce "Rynek Główny w Krakowie". Historycy wyjaśnili, że Matejko namalował fragment Sukiennic już w stylu renesansowym, chociaż taką formę przybrały one dopiero w roku 1555 po pożarze, który strawił budowlę w jej dawnym, gotyckim stylu.
Źródło: Radio ZET/Wikipedia
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
