Radio ZET
Rozrywka
Kultura
Ma Nobla i Oscara. Ten pisarz jest jedną z dwóch takich osób w historii

Ma Nobla i Oscara. Ten pisarz jest jedną z dwóch takich osób w historii

Martyna Zielonka

3 min. czytania

20.02.2026 13:18

George Bernard Shaw w pierwszej połowie XX wieku podbił świat kina i literatury. Słynny irlandzki dramaturg i prozaik za swoją twórczość w 1925 roku otrzymał literacką Nagrodę Nobla, a już 13 lat później mógł się cieszyć z innego prestiżowego wyróżnienia. Tuż przed wybuchem II wojny światowej przyznano mu Oscara w kategorii "najlepszy scenariusz adaptowany". Do 2016 roku był jedynym człowiekiem w historii, któremu udało się zdobyć te dwie nagrody (wówczas do elitarnego grona dołączył Bob Dylan).

Z tego artykułu dowiesz się:

Jakie poglądy miał George Bernard Shaw.
Który utwór przyniósł artyście największą sławę.
Jak uzasadniono decyzję o przyznaniu Nagrody Nobla irlandzkiemu pisarzowi.

"Ideały są jak gwiazdy. Jeśli nawet nie możemy ich osiągnąć, to należy się według nich orientować." - pisał George Bernard Shaw. On sam budził podziw jako mistrz ironii i twórca znakomitych aforyzmów, które zapisały się na kartach światowej literatury. Sławę przyniósł mu dramat "Pigmalion", który z desek teatralnych kilkadziesiąt lat po premierze został przeniesiony na ekrany. Shaw dostosował tekst swojego utworu do potrzeb filmu, otrzymując w 1938 roku Oscara w kategorii "najlepszy scenariusz adaptowany". W produkcji wystąpili m.in. Leslie Howard, Wendy Hiller i Wilfrid Lawson. Na podstawie dramatu "Pigmalion" powstał później także musical "My Fair Lady" (Broadway) oraz film George'a Cukora o tym samym tytule (1964r.).

Jak dobrze znasz literaturę? Sprawdź swoją wiedzę! Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz z literatury. Przypiszesz pisarza do książki? Wstyd mieć mniej niż 50%

1/14 Henryk Sienkiewicz:

"Quo Vadis"

"Lalka"

"Pan Cogito"

Uchodził za buntownika

George Bernard Shaw urodził się 26 lipca 1856 roku w Dublinie. Jego ojciec był kupcem handlującym zbożem, matka zaś śpiewaczką. W 1876 roku Shaw przeniósł się do Londynu, dołączając do matki, która wyjechała wcześniej wraz z dwiema siostrami George’a. Do formalnej edukacji był niezbyt przychylnie nastawiony, nazywając szkoły więzieniami. Już w wieku 16 lat porzucił szkolne mury i rozpoczął pracę, początkowo w charakterze urzędnika w agencji handlu nieruchomościami. Już wtedy uchodził za outsidera - głosił, że jest ateistą i pacyfistą, nie spożywał mięsa, dość szybko zaczął przedstawiać także śmiałe i kontrowersyjne tezy związane z eugeniką.

Laureat Nagrody Nobla

W latach 90. XIX wieku rozpoczął karierę literacką, jednak jego pierwsze dzieła nie spotkały się z entuzjastycznym przyjęciem. Talent Shawa doceniono dopiero wiele lat później, po wydaniu "Kandydy" (1903r.). Artysta zaprzyjaźnił się wówczas z wieloma cenionymi reżyserami, a dzięki szerokim znajomościom mógł utworzyć tzw. "scenę idei" w londyńskim Royal Court Theatre, która z biegiem lat stała się jego autorskim teatrem. Słynął jako twórca znakomitych dramatów. To właśnie m.in. za wybitny "Pigmalion" , a później "Świętą Joannę" został w 1925 roku uhonorowany literacką Nagrodą Nobla. Jury doceniło go za za "twórczość naznaczoną idealizmem i humanizmem, za przenikliwą satyrę, która często łączy się z wyjątkowym pięknem poetyckim". Pieniądze otrzymane za to wyróżnienie ulokował w angielsko-skandynawskim funduszu skierowanym głównie do tłumaczy dzieł Augusta Strindberga.

Shaw w 1898 roku poślubił Irlandkę, Charlotte Payne-Townshend, z którą do końca swoich dni mieszkał w posiadłości Shaw’s Corner w Ayot St. Lawrence, niewielkiej miejscowości w Hertfordshire w Anglii. To tam, w mobilnej chatce znajdującej się w ogródku domostwa powstało większość jego największych dzieł. Pisarz zmarł w 1950 roku w wieku 94 lat na niewydolność nerek.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/obliczakultury.pl