Kultowy serial PRL, który Polacy kochają. Mało kto zna kulisy produkcji
Czy jest na sali ktoś, komu trzeba przedstawiać, czym jest serial “Alternatywy 4”? To kultowy polski serial z okresu PRL-u, który mimo upływu lat nadal cieszy się sympatią Polaków. Przygotowałam cztery ciekawostki o produkcji, o których mogliście do tej pory nie wiedzieć.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jak tytuł miały mieć “Alternatywy 4” na początku i dlaczego go zmieniono.
- Dlaczego tyle lat czekano na premierę serialu.
- Czy Stanisław Anioł istniał naprawdę.
- Co zrobił Kazimierz Kaczor dla roli.
“Alternatywy 4” miały mieć inny tytuł
Serial powstawał z myślą o zupełnie innym tytule. Produkcja początkowo nazywała się “Nasz dom”, a pomysł na nią narodził się w głowie scenarzysty Macieja Rybińskiego przy okazji odbioru kluczy do nowego mieszkania na warszawskim Okęciu. Była to jesień 1979 roku, ale premiera pierwszego odcinka przyszła dopiero 30 września 1986 roku.
Jak dobrze znasz seriale z PRL-u? Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem.
Quiz: Bohaterowie kultowych seriali PRL. Pamiętasz ich perypetie?
Do dat jednak przejdziemy za chwilę, wróćmy do tytułu. Skąd się wzięły jednak “Alternatywy 4”? To był pomysł Stanisława Barei, który miał powiedzieć Rybińskiemu, że w Polsce, która znalazła się na ideologicznym rozdrożu, są tylko cztery alternatywy - prawo, lewo, góra i dół.
Kultowy serial PRL, który powstawał latami
Jak już wspomniałam wyżej, pomysł na serial zrodził się w 1979 roku, a jego pierwszy odcinek wyemitowano dopiero siedem lat później. Zdjęcia do “Alternatyw 4” rozpoczęły się 9 grudnia 1981 roku. 4 dni później ogłoszono stan wojenny w Polsce, a kilka tygodni później Bareja przeszedł zawał. Po wznowieniu produkcji twórcy zaczęli napotykać kolejne utrudnienia ze strony władz. Zdjęcia ukończono w 1982 roku, jednak serial musiał przejść przez ręce cenzorów.
“Alternatywy 4” najpierw trafiły na czarny rynek w postaci kast VHS. Telewizja Polska w 1986 roku zdecydowała się w końcu wyemitować serial.
Stanisław Anioł istniał naprawdę
Postać Stanisława Anioła, w którego wcielił się Roman Wilhelmi, wzorowana jest na postaci prawdziwej, a dokładnie na Albinie Siwaku. Albin Siwak był polskim robotnikiem związanym z komunistycznymi władzami, członkiem PZPR. Był przeciwnikiem i krytykiem NSZZ “Solidarność”, przedstawiano go jako jednego z głównych przeciwników Lecha Wałęsy. Bronił wprowadzenia stanu wojennego, był też antysemitą.
Poświęcenie Kazimierza Kaczora dla roli
Kazimierz Kaczor wcielający się w dźwigowego Zygmunta Kotka na potrzeby serialu musiał posiadać uprawnienia operatora dźwigu samojezdnego. Aktor nie obszedł wymogów, naprawdę zrobił potrzebne mu uprawnienia i potrafi obsługiwać dźwig.
Źródło: Radio ZET/Wikipedia/”Stanisław Bareja. Król krzywego zwierciadła”, Replewicz M., 2009 r.
![Mężczyzna z brodą, w jasnym garniturze, o poważnym wyrazie twarzy, na jasnym tle.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/07/02/4001cb1b/2418440-179x101-68d4fea990.jpg "Jerzy Kamas w serialu "Lalka"")
