Jeden z najwybitniejszych polskich pisarzy. Dwa razy nominowali go do Nagrody Nobla
Choć jego książki poznały całe pokolenia Polaków, niewiele osób pamięta, że dwukrotnie był kandydatem do literackiej Nagrody Nobla. Jan Parandowski - wybitny pisarz, eseista i tłumacz zasłynął przede wszystkim jako popularyzator mitologii greckiej i rzymskiej. Jego "Mitologia" na stałe zapisała się w historii polskiej literatury i trafiła na listę szkolnych lektur.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Kim był Jan Parandowski i jak wyglądała jego droga do literackiej sławy?
- Za jakie książki najbardziej go ceniono?
- Dlaczego dwukrotnie nominowano go do Nagrody Nobla?
- Co jeszcze warto wiedzieć o jego życiorysie?
Jan Parandowski dał się poznać jako wybitny polski pisarz i znawca antyku
Jan Parandowski urodził się 11 maja 1895 roku we Lwowie. Od najmłodszych lat interesował się literaturą i historią. Studiował między innymi filozofię, filologię klasyczną, archeologię, literaturę polską oraz historię sztuki na Uniwersytecie Lwowskim. Jego studia przerwała jednak I wojna światowa, a pisarz przez pewien czas przebywał w Rosji. Ostatecznie uzyskał doktorat z filozofii ze specjalnością filologii klasycznej i archeologii.
Klasyka polskiej literatury - jak dobrze ją znasz? Tylko nieliczni odpowiedzą na wszystkie pytania. Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?
Jego największą pasją stała się kultura starożytnej Grecji i Rzymu. Potrafił opowiadać o dawnych bogach, herosach i wydarzeniach z mitologii w sposób przystępny, a jednocześnie interesujący dla czytelników. W 1924 roku opublikował książkę "Mitologia. Wierzenia i podania Greków i Rzymian”. Książka szybko zdobyła ogromną popularność i do dziś pozostaje jedną z najważniejszych polskich publikacji poświęconych mitologii antycznej.
Dwie nominacje do literackiej Nagrody Nobla
Dorobek Jana Parandowskiego doceniano nie tylko w Polsce. Pisarz dwukrotnie znalazł się w gronie kandydatów do literackiej Nagrody Nobla - w 1957 i 1959 roku. W tych latach nagrodę otrzymali odpowiednio Albert Camus i Salvatore Quasimodo.
Choć ostatecznie nie otrzymał tego prestiżowego wyróżnienia, same nominacje świadczą o międzynarodowym uznaniu dla jego twórczości. W 1975 roku Radio Wolna Europa uhonorowało go za całokształt twórczości, doceniając zarówno dorobek pisarski, jak i postawę obywatelską. Rok później Katolicki Uniwersytet Lubelski nadał mu tytuł doktora honoris causa.
Co ciekawe, Jan Parandowski otrzymał także brązowy medal w Olimpijskim Konkursie Sztuki i Literatury - w ten sposób wyróżniono go za powieść "Dysk olimpijski", której akcja nawiązuje do sportowych tradycji starożytnej Grecji.
Pozostałe dzieła Parandowskiego
Wśród innych ważnych dzieł pisarza znalazły się także "Niebo w płomieniach", "Alchemia słowa", "Petrarka" oraz "Przygody Odyseusza". Niestety, nie wszystkie prace Parandowskiego zachowały się do dziś. Podczas II wojny światowej spłonęło mieszkanie artysty, a wraz z nim całe archiwum literackie, w tym liczne nieopublikowane rękopisy.
Jan Parandowski zmarł 26 września 1978 roku w Warszawie. Pozostawiony przez niego dorobek na zawsze wpisał się w historię polskiej kultury, a jego "Mitologia" do dziś jest chętnie czytana przez kolejne pokolenia młodych czytelników.
Jan Parandowski
Źródło: Radio ZET / Wikipedia
5 wciągających polskich książek, które każdy powinien przeczytać choć raz w życiu
![Na obrazie widać starca i chłopca, którzy patrzą w górę, obok krówki i wiejskie krajobrazy.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/06/15/b2969810/2242435-179x101-dc0eb9a884.jpg ""Bociany"")
![Kadr z serialu](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/11/12/255909a9/2526873-179x101-78ef49e371.png "Kadr z serialu "Wśród nocnej ciszy"")
