Czołowy twórca czarnego kryminału. Każdy zna te ekranizacje
Raymond Chandler uznawany jest za ojca współczesnego czarnego kryminału. Amerykański powieściopisarz łącznie opublikował 7 powieści i kilkadziesiąt opowiadań, które później stały się kanwą produkcji kinowych. Za scenariusze do filmów "Podwójne ubezpieczenie" i "Błękitna dalia" był nominowany do Oscara. Oto dzieła, które przyniosły mu międzynarodową sławę.
Z tego artykułu dowiesz się:
- W jakim gatunku literackim specjalizował się Raymond Chandler.
- Które tytuły przyniosły pisarzowi uznanie czytelników.
- Które powieści artysty zekranizowano.
Urodzony 23 lipca 1888 roku w Chicago Raymond Chandler sporą część życia spędził w Europie. Po rozwodzie rodziców mieszkał w Londynie, później podróżował m.in. do Niemiec i Francji, by ostatecznie powrócić do Wielkiej Brytanii, gdzie rozpoczął pracę jako urzędnik. Znudzony tym zajęciem, już po roku porzucił etat. Wolał dorabiać jako dziennikarz i recenzent, potem służył w Kanadyjskich Wojskach Ekspedycyjnych, a po przeprowadzce do Stanów Zjednoczonych skupił się na publikowaniu własnych utworów.
Rozwiąż test z arcydzieła literatury. Tylko mistrz zdobędzie komplet punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…
Quiz: Każdy Polak powinien znać odpowiedzi na te pytania. Szybki quiz z literatury
Autor poczytnych powieści kryminalnych
Sławę i uznanie zyskał przede wszystkim jako współtwórca kryminału noir. Choć w swoich powieściach zgrabnie prowadził intrygę kryminalną, zdecydowanie ważniejsze było nakreślenie bohaterów i tła akcji. To właśnie on jako jeden z pierwszych twórców wprowadził do tego gatunku elementy literatury wysokich lotów, w tym poetyckie porównania, nawiązując tym samym do prozy Dashiella Hammetta. Miłośnicy kryminałów do dziś zaczytują się w powieściach Chandlera:
- "Głęboki sen"
- "Żegnaj, laleczko"
- "Wysokie okno"
- "Tajemnica jeziora"
- "Siostrzyczka"
- "Długie pożegnanie"
- "Playback"
- "Tajemnice Poodle Springs"
Jego słynny bohater wszedł na ekrany
Powieści artysty, a także niektóre opowiadania, wielokrotnie inspirowały twórców filmowych. Szczególną popularnością cieszą się dzieła, w których pojawia się prywatny detektyw z Los Angeles - Philip Marlowe. Mężczyzna wcześniej pracował w prokuraturze, jednak za niewłaściwe zachowanie (jak sam twierdził - "odgryzanie się" przełożonym) został zwolniony. Przy rozwiązywaniu kryminalnych zagadek, które częściej znajdują jego, niż on je, postępuje według sobie jedynie znanych zasad. Choć jest cyniczny i nie stroni od używek, uchodzi za niezwykle kompetentną osobę w swoim fachu. Marlowe pojawił się w dwóch ekranizacjach powieści "Żegnaj, laleczko", "Wielkim śnie", zrealizowanym na podstawie książki "Siostrzyczka" filmie "Marlowe" oraz "Długim pożegnaniu" w reżyserii Roberta Altmana.
![Brigitte Bardot w filmie "Pogarda"](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/01/23/9fae49ca/758481-120x90-01d3470832.png "Brigitte Bardot w filmie "Pogarda"")
Od 1943 roku Raymond Chandler spełniał się także jako scenarzysta. Napisał scenariusze do oscarowych przebojów - "Podwójne ubezpieczenie", "Błękitna dalia" i "Nieznajomi z pociągu" Alfreda Hitchcocka. Za swoją twórczość otrzymał Nagrodę im. Edgara Allana Poego, a także dwie nominacje do Oscara (najlepszy scenariusz adaptowany - "Podwójne ubezpieczenie", najlepszy scenariusz oryginalny - "Błękitna dalia").
Zmarł na zapalenie płuc, 26 marca 1959 roku w La Jolla (dzielnica San Diego). Miał 70 lat.
Raymond Chandler
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia
![](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/12/9642440c/2497763-179x101-1f7dd0a980.png ""Boża podszewka"")
![](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/16/b678a682/2502413-179x101-13276c3380.jpg ""Zombie" The Cranberries")
