Była nazywana "Sienkiewiczem w spódnicy". Polacy na potęgę czytali jej romanse
Maria Rodziewiczówna zapisała się na kartach polskiej literatury jako jedna z najpoczytniejszych pisarek przełomu XIX i XX wieku. W jej dorobku znalazły się dziesiątki sentymentalnych romansów, w których gorące uczucia łączyły się z patriotyzmem, religijnością, pochwałą ciężkiej pracy oraz kultem przyrody ojczystej. Ona sama także nie raz dała porwać się miłości; nigdy nie wyszła jednak za mąż. Przez lata plotkowano o jej "męskim" stylu bycia i upodobaniu do kobiet.
Z tego artykułu dowiesz się:
- W którym majątku mieszkała i pracowała Maria Rodziewiczówna.
- Które dzieła przyniosły pisarce sławę.
- Które utwory artystki zekranizowano.
Początki kariery
Maria Rodziewiczówna przyszła na świat 2 lutego 1864 roku na Grodzieńszczyźnie. Tuż po jej narodzeniu, matka - skazana kilka miesięcy wcześniej na zsyłkę na Syberię - dołączyła do odbywającego karę męża, oddając dzieci (w tym Marię) pod opiekę krewnym. Rodziewiczowie musieli opuścić rodzinne strony, krótko po tym, gdy wyszło na jaw, że pomagali powstańcom styczniowym. Do kraju wrócili dopiero w 1871 roku, ale nie zezwolono im na osiedlenie się w rodzinnym majątku. Całą rodziną przenieśli się więc do Warszawy, gdzie mała Maria wkrótce zaczęła uczęszczać na pensję pani Kuczyńskiej. Gdy sytuacja materialna rodziny uległa poprawie, została zapisana na pensję do sióstr niepokalanek, gdzie otrzymała gruntowne wykształcenie i zaczęła pisać swoje pierwsze utwory. To właśnie w Jazłowcu miała powstać powieść "Kwiat lotosu".
Po śmierci ojca w 1881 roku, Rodziewiczówna na stałe zamieszkała w odziedziczonym majątku Hruszowa na Polesiu, którego kilka lat później została właścicielką. Dość szybko zmieniła też fryzurę i styl ubierania, budząc w lokalnej społeczności spore poruszenie. Długie włosy ścięła bowiem na krótko, zaczęła też paradować po wsi w krótkiej spódnicy i "męskim" żakiecie, przyciągając wzrok każdej napotkanej osoby.Nigdy nie wyszła za mąż, ale pozostawała w bliskiej relacji z kobietami. Miłością jej życia miała być Helena Weychert. Przez lata łączono ją także z kuzynką Jadwigą Skirmunttówną, która tuż po zakończeniu I wojny światowej sprowadziła się do majątku. Żadna z kobiet nie potwierdziła jednak relacji romantycznej. Jadwiga określiła ją w swoich wspomnieniach "powinowactwem duchowym".
Jak dobrze znasz polską literaturę? Sprawdź swoją wiedzę! Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?
Twórczość Marii Rodziewiczówny
W ostatniej dekadzie XIX wieku Rodziewiczówna zaczęła łączyć pracę na gospodarstwie z wydawaniem kolejnych nowelek. Początkowo publikowała pod pseudonimem "Mario". Na rynku ukazała się wówczas m.in. "Gama uczuć", "Z dzienniczka reportera" i powieść "Straszny dziadunio". W sumie napisała ponad 30 książek, podejmujących tematykę związków uczuciowych (często mawiano o niej "królowa romansów"), ale i kwestie polskich tradycji, czy fundamentalnych wartości, jak religia, patriotyzm, czy praca. Jako autorka pisząca "ku pokrzepieniu serc" często porównywana była do Henryka Sienkiewicza (stąd słynny pseudonim - "Sienkiewicz w spódnicy"). Za swoją twórczość pisarka była wielokrotnie odznaczana (otrzymała m.in. Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski oraz Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski).
Do najsłynniejszych utworów Rodziewiczównej zalicza się opowiadania i powieści: "Między ustami a brzegiem pucharu", "Lato leśnych ludzi", "Florian", "Wrzos" oraz "Dewajtis". Wszystkie te dzieła w XX wieku doczekały się ekranizacji. Wielu widzów z pewnością doskonale kojarzy ostatni z wymienionych tytułów. "Dewajtis" przeniesiono na ekrany bowiem dopiero trzy lata temu. W 2023 roku w TVP 1 debiutował serial o tym tytule, z Karolem Dziubą w roli głównej.
Na koniec powróciła do Warszawy
Maria Rodziewiczówna zmarła na zapalenie płuc w listopadzie 1944 roku, krótko po klęsce powstania warszawskiego. Ostatnie lata życia spędziła w Warszawie, gdzie zamieszkała po wysiedleniu z Hruszowa (majątek zajęła Armia Czerwona). Wojnę przetrwała dzięki przyjaciołom, którzy zapewnili jej pomoc i wsparcie.
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/kultura.onet.pl