Ikona kina w Polsce grała w „Panu Tadeuszu” i „07 zgłoś się”. Kończy dziś 73 lata
Jej role przeszły do historii polskiego kina, a ekranowy magnetyzm sprawił, że przez lata należała do grona najbardziej rozpoznawalnych polskich aktorek. Grażyna Szapołowska ma na koncie współpracę z największymi nazwiskami rodzimej kinematografii i kreacje, o których pamiętają kolejne pokolenia widzów. Dziś aktorka świętuje 73. urodziny.
Z tego artykułu dowiesz się:
- W jakim spektaklu zadebiutowała Grażyna Szapołowska.
- Jakie były pierwsze filmowe role Grażyny Szapołowskiej.
- Dlaczego Grażyna Szapołowska została zwolniona z Teatru Narodowego.
- W jakim programie rozrywkowym wystąpiła Grażyna Szapołowska.
W jakim spektaklu debiutowała Grażyna Szapołowska?
Przez lata zachwycała widzów urodą, ale szybko udowodniła, że za ekranowym magnetyzmem idzie także ogromny talent. Grażyna Szapołowska ma na koncie role u najwybitniejszych polskich reżyserów, w tym Krzysztofa Kieślowskiego i Andrzeja Wajdy. Jej kariera rozpoczęła się jednak na długo przed tym, zanim została jedną z najbardziej rozpoznawalnych aktorek polskiego kina. Dzisiaj wybitna artystka obchodzi 73. urodziny.
Rozwiąż quiz, w którym pytamy o najlepsze aktorki z czasów PRL-u. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem..
Quiz: Najlepsze aktorki kina PRL. Pamiętają je urodzeni przed 1989 rokiem
Grażyna Szapołowska urodziła się 19 września 1953 roku w Bydgoszczy. Kiedy miała siedem lat, wraz z rodziną przeprowadziła się do Torunia. Po maturze wyjechała do Jeleniej Góry i właśnie tam rozpoczęła swoją przygodę z aktorstwem. Jej pierwszym przystankiem był Teatr Dolnośląski, gdzie zadebiutowała w 1972 roku jako Rusałka w spektaklu „Legenda”, opartym na dramacie Stanisława Wyspiańskiego. Niedługo później trafiła do Wrocławskiego Teatru Pantomimy Henryka Tomaszewskiego. W 1977 roku ukończyła Wydział Aktorski warszawskiej PWST. W tym samym okresie zaczęła pojawiać się w telewizji. Na początku były to niewielkie role, między innymi w „Czterdziestolatku” czy „Lalce”.
Jaki film był pierwszym w dorobku wybitnej aktorki?
Na dużym ekranie Grażyna Szapołowska zadebiutowała w 1977 roku w polsko-jugosłowiańskim dramacie „Zapach ziemi”. Niedługo później zaczęła pojawiać się w coraz bardziej znaczących produkcjach. W 1982 roku zagrała w węgierskim filmie „Inne spojrzenie”, a rok później pojawiła się u boku Jana Nowickiego w „Wielkim Szu”. Jednak prawdziwy przełom przyniosła jej komedia muzyczna „Lata dwudzieste... lata trzydzieste...” z 1983 roku.
To właśnie wtedy zaczęto postrzegać ją jako jedną z najciekawszych kobiecych gwiazd polskiego kina. Jej ekranowy wizerunek szybko zaczął kojarzyć się z elegancją, zmysłowością i pewnością siebie. Ale Szapołowska nie chciała zostać zamknięta wyłącznie w roli pięknej gwiazdy.
W jakich dziełach Krzysztofa Kieślowskiego wystąpiła Grażyna Szapołowska?
W latach 80. aktorka coraz mocniej skupiła się na filmie. Wtedy rozpoczęła współpracę z Krzysztofem Kieślowskim. Najpierw wystąpiła w jego filmie „Bez końca”. Kilka lat później zagrała Magdę w „Krótkim filmie o miłości”, kinowej wersji jednej z części „Dekalogu”. To była rola, która na dobre zapisała Szapołowską w historii polskiego kina. Film Kieślowskiego został doceniony również poza Polską, a aktorka otrzymała za swoją kreację Srebrnego Hugo na festiwalu filmowym w Chicago oraz nagrodę za najlepszą rolę kobiecą na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. „Krótki film o miłości” do dziś pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych filmów w dorobku zarówno reżysera, jak i aktorki.
Z kim Grażyna Szapołowska rywalizowała o kultową rolę?
Kolejną ważną kartą w karierze Szapołowskiej okazała się współpraca z Andrzejem Wajdą. W 1999 roku reżyser powierzył jej rolę Telimeny w ekranizacji „Pana Tadeusza”. Aktorka miała o nią rywalizować z Joanną Szczepkowską, ale ostatecznie to właśnie Szapołowska przekonała Wajdę, że jest odpowiednią kandydatką. Jej Telimena połączyła elegancję, temperament i komediowy dystans. Wajda docenił u aktorki między innymi dojrzałość, urodę oraz umiejętność łączenia dramatycznych i komediowych tonów. Za tę rolę Szapołowska otrzymała w 2000 roku Orła za najlepszą rolę kobiecą.
Szapołowska przez lata występowała również w zagranicznych produkcjach. Grała między innymi w filmach węgierskich, włoskich i rosyjskich. Jej filmografia obejmuje zarówno ambitne kino, jak i produkcje popularne. Aktorka pojawiała się też w serialach, spektaklach Teatru Telewizji i na scenie teatralnej. W latach 1977–1984 oraz 2004–2011 była związana z Teatrem Narodowym w Warszawie. Wcześniej i później występowała także na innych scenach, pokazując, że jej kariera nigdy nie ograniczała się wyłącznie do wielkiego ekranu.
Dlaczego Grażyna Szapołowska została zwolniona z Teatru Narodowego?
W życiu zawodowym Szapołowskiej nie brakowało również momentów, które wywoływały emocje. W 2011 roku została dyscyplinarnie zwolniona z Teatru Narodowego przez Jana Englerta po tym, jak nie pojawiła się na spektaklu w związku z udziałem w nagraniu programu „Bitwa na głosy”. Sprawa odbiła się szerokim echem i na pewien czas skierowała uwagę mediów na życie zawodowe aktorki z dala od planu filmowego. Szapołowska nie zniknęła jednak z przestrzeni publicznej. Pojawiała się w programach telewizyjnych, śpiewała piosenkę aktorską, a w 2008 roku wystąpiła w programie „Jak oni śpiewają”. Ma również literacki epizod. W 2005 roku wydała zbiór opowiadań „Pocałunki”.
W jakim programie rozrywkowym wystąpiła Grażyna Szapołowska?
Aktorka udowodniła, że nie zamierza zatrzymywać się na rolach, które przyniosły jej największą popularność. W 2019 roku dołączyła do obsady serialu „Korona królów”, gdzie wcieliła się w księżną Eufemię, żonę Władysława Opolczyka. Jeszcze później zdecydowała się na kolejne wyzwanie. Wiosną 2025 roku wzięła udział w 16. edycji programu „Dancing with the Stars. Taniec z gwiazdami”. Jej aktywność pokazuje, że mimo upływu lat Szapołowska wciąż chętnie podejmuje nowe wyzwania i nie zamierza ograniczać się do jednego rodzaju działalności artystycznej.
5 złotych myśli Beaty Tyszkiewicz. Jej cięte riposty do dziś szokują Polaków
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia