`

Dziś w nocy Polacy zobaczą adaptację reportażu nagrodzonego Nike. Miał nam dać Oscara

3 min. czytania
17.05.2026 08:08
Obserwuj nas na Google

Ten film każdy Polak powinien obejrzeć chociaż raz w życiu. Dzisiaj w nocy Telewizja Polska pokaże adaptację reportażu nagrodzonego Literacką Nagrodą Nike. Produkcja była także polskim kandydatem do Oscara. 

Kobieta w niebieskiej koszuli, z opuszczoną głową, w towarzystwie żałobników.
fot. Lukasz Bak/Capital Pictures/East News

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jaki nagradzany reportaż zainspirował twórców polskiego dramatu politycznego. 
  • Kto zagrał główne role w filmie. 
  • Jak na produkcję zareagowali widzowie i krytycy z całego świata. 
Nie przegap

Gdzie i o której Polacy będą mogli obejrzeć głośny dramat polityczny?

Telewizja Polska przygotowała dzisiaj dla widzów produkcję, która wywołała emocję u odbiorców z całego świata. Punktualnie o 1 w nocy, na kanale TVP1, rozpocznie się seans "Żeby nie było śladów", czyli politycznego dramatu z 2021 roku w reżyserii Jana P. Matuszyńskiego, zrealizowanego w międzynarodowej koprodukcji polsko-francusko-czeskiej. Obraz powstał na podstawie głośnego reportażu "Żeby nie było śladów. Sprawa Grzegorza Przemyka" autorstwa Cezarego Łazarewicza, nagrodzonego w 2017 roku Nagrodą Literacką Nike. Film rekonstruuje jedną z najbardziej wstrząsających spraw końcowego okresu PRL - śmierć maturzysty Grzegorza Przemyka, który w 1983 roku został brutalnie pobity przez milicję.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o polskich reżyserów i ich filmy. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Quiz z filmu polskiego. Połącz reżysera z tytułem filmu

1/13 "Dzień świra" to film:

Film skupia się nie tylko na samym wydarzeniu, ale przede wszystkim na mechanizmach państwowej przemocy i systemowej manipulacji prawdą. W centrum narracji znajduje się Jurek Popiel (w tej roli Tomasz Ziętek), świadek zdarzeń i jednocześnie młody człowiek wciągnięty w tryby represyjnego systemu, oraz Barbara Sadowska ( Sandra Korzeniak) - matka Przemyka, która w obliczu tragedii podejmuje samotną walkę o prawdę i sprawiedliwość. Historia rozgrywa się na wielu poziomach: od brutalnego pobicia, przez polityczne naciski i sfabrykowane śledztwo, aż po proces, w którym prawda zostaje podporządkowana interesom władzy.

Redakcja poleca

Jaki gatunek filmowy zainspirował twórców "Żeby nie było śladów"?

Produkcja wyróżnia się dbałością o realia epoki i sugestywną rekonstrukcją atmosfery stanu wojennego. Twórcy świadomie czerpią z estetyki amerykańskiego kina politycznego lat 70., budując opowieść o narastającym poczuciu bezsilności wobec aparatu państwa. Zdjęcia i inscenizacja podkreślają klaustrofobiczny, duszny charakter rzeczywistości PRL-u, w której jednostka stopniowo traci możliwość obrony.

Oglądaj

Jak na "Żeby nie było śladów" zareagowali widzowie i krytycy? 

Odbiór filmu był zróżnicowany. W Polsce spotkał się z bardzo dobrym przyjęciem widzów, którzy doceniali jego emocjonalną siłę, temat oraz aktorstwo, choć część krytyków zwracała uwagę na jego rozbudowaną formę i momentami zbyt dosłowne podejście do materiału źródłowego. W recenzjach pojawiały się zarówno głosy chwalące konsekwencję narracyjną i realizm, jak i opinie wskazujące na przeciążenie fabuły i brak skrótowości.

Na arenie międzynarodowej "Żeby nie było śladów" zebrało bardziej chłodne recenzje, szczególnie w Wielkiej Brytanii i Stanach Zjednoczonych, gdzie doceniano klimat i stronę wizualną, ale krytykowano długość oraz nierówny rytm opowieści. Z kolei we Francji spotkał się z wyraźnie lepszym przyjęciem, zwłaszcza w środowiskach lewicowych, które interpretowały go jako opowieść o systemowej przemocy państwa.

"Żeby nie było śladów" zdobyło liczne nagrody i wyróżnienia, w tym Srebrne Lwy na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych, nagrody za reżyserię i scenografię oraz szereg nominacji do Polskich Nagród Filmowych Orły. Film był także prezentowany na 78. Festiwalu Filmowym w Wenecji, gdzie walczył o Złotego Lwa, oraz był polskim kandydatem do Oscara w kategorii filmu międzynarodowego, choć ostatecznie nie uzyskał nominacji. 

Oglądaj

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia