`

Zapoczątkował nowy gatunek literacki. Dzisiaj przypada 177 rocznica jego śmierci

3 min. czytania
07.10.2026 06:06
Obserwuj nas na Google

Tworzył historie pełne grozy, obsesji i niewyjaśnionych tajemnic. Los sprawił, że jedna z najbardziej zagadkowych historii dotyczyła jego samego. Edgar Allan Poe zmarł 7 października 1849 roku. Miał zaledwie 40 lat, a okoliczności jego śmierci do dziś budzą pytania.

Portret mężczyzny z ciemnymi włosami i brodą.
fot. akg-images / AKG Images / Forum

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie są najbardziej znane utwory Edgara Allana Poe.
  • Dlaczego śmierć Poe pozostaje tajemnicą.
  • Co sprawiło, że Poe jest uznawany za ojca nowoczesnego kryminału.
  • Który pisarz przyczynił się do popularności Poe w Europie.
Nie przegap

Ojcem chrzestnym jakiego gatunku literackiego jest Edgar Allan Poe?

Jego opowieści pełne były mroku, szaleństwa i tajemnic, ale najbardziej zagadkowa historia wydarzyła się pod koniec jego własnego życia. Edgar Allan Poe zmarł 7 października 1849 roku, mając zaledwie 40 lat. Do dziś nie wiadomo dokładnie, co doprowadziło go do śmierci. Dzisiaj przypada 177 rocznica śmieci wybitnego pisarza.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o arcydzieła literackie. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem..

Quiz: Quiz. Arcydzieła literackie, najlepsze książki. Przypisz pisarza do tytułu i zdobądź 10/10 punktów

Shutterstock
1/10 Kto jest autorem powieści "Zabić drozda"?

Amerykański pisarz zapisał się w historii literatury jako jeden z najważniejszych twórców opowieści grozy, ale jego wpływ sięga znacznie dalej. To właśnie jemu przypisuje się stworzenie podwalin nowoczesnego kryminału, a jego sposób budowania napięcia i operowania psychologią bohaterów wpłynął na kolejne pokolenia pisarzy. Jego „Zabójstwa przy Rue Morgue” uznawane są za jeden z fundamentów gatunku detektywistycznego, a „Zagłada domu Usherów”, „Czarny kot” czy „Serce oskarżycielem” na stałe weszły do kanonu literatury grozy.

Redakcja poleca

O czym opowiada największe dzieło Edgara Allana Poe?

Najbardziej rozpoznawalnym utworem Poe pozostaje jednak „Kruk”. Opublikowany w 1845 roku poemat przyniósł autorowi ogromną popularność i stał się jednym z jego znaków rozpoznawczych. Historia pogrążonego w żałobie mężczyzny, którego nocą odwiedza tajemniczy kruk powtarzający złowieszcze „Nevermore”, idealnie oddawała charakter twórczości Poe: melancholijnej, niepokojącej i fascynującej jednocześnie. Za tym literackim sukcesem kryła się jednak wyjątkowo trudna biografia. Poe stracił rodziców jako małe dziecko, przez lata zmagał się z problemami finansowymi, a śmierć jego żony Virginii w 1847 roku była dla niego ogromnym ciosem. Mimo trudności nadal intensywnie pracował jako poeta, pisarz, redaktor i krytyk literacki.

Jak wyglądały ostatnie dni życia wybitnego pisarza i poety?

Ostatnie dni jego życia do dziś pozostają zagadką. Pod koniec września 1849 roku Poe pojawił się w Baltimore, choć nie wiadomo dokładnie, dlaczego tam przyjechał. 3 października został znaleziony w stanie półprzytomnym. Miał na sobie ubrania, które nie należały do niego, a jego stan nie pozwalał na wyjaśnienie, co wydarzyło się wcześniej. Cztery dni później zmarł w szpitalu. Nigdy nie udało się jednoznacznie ustalić przyczyny śmierci.

Przez kolejne lata pojawiały się dziesiątki teorii. Wśród możliwych przyczyn wymieniano między innymi alkohol, choroby neurologiczne, cholerę, syfilis czy wściekliznę. Żadna z hipotez nie została jednak ostatecznie potwierdzona. Tajemnica ostatnich dni Poe do dziś pozostaje więc nierozwiązana.

Kto wpłynął na popularyzację twórczości Edgara Allana Poe w Europie?

Co ciekawe, Poe za życia nie zawsze spotykał się z uznaniem, na jakie zasługuje dzisiaj. Jego twórczość szczególnie mocno doceniono po jego śmierci, a ogromną rolę w spopularyzowaniu jego dzieł w Europie odegrał Charles Baudelaire, który tłumaczył i popularyzował jego utwory we Francji. Poe stał się inspiracją między innymi dla symbolistów i surrealistów. Dzisiaj trudno wyobrazić sobie historię literatury grozy bez jego nazwiska. Poe stworzył bohaterów, miejsca i obrazy, które przetrwały niemal dwa stulecia, a jego własna śmierć pozostaje jednym z tych literackich paradoksów, które szczególnie do niego pasują: człowiek, który całe życie opisywał tajemnice, sam zabrał ze sobą jedną z największych. Mimo upływu lat pisarz inspiruje także kolejne pokolenia artystów - w 2023 roku Austrię na Konkursie Piosenki Eurowizji reprezentowały Teya i Salena, które wykonały piosenkę "Who The Hell is Edgar?", bezpośrednio nawiązującą do twórczości amerykańskiego pisarza i poety.

Oglądaj

Książki na jesień
10 Zobacz galerię
fot. Shutterstock

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia