To pierwszy taki pisarz w historii. W Polsce wciąż znają go tylko znawcy

• Sully Prudhomme (1839-1907) był cenionym francuskim poetą.
• Artysta słynął także jako twórca znakomitych poematów dydaktycznych.
• 1901 roku, jako pierwszy pisarz w historii, otrzymał literacką Nagrodę Nobla.

Sully Prudhomme, właśc. René François Armand Prudhomme, urodził się 16 marca 1839 roku w Paryżu. Dorastał w niezamożnej i niepełnej rodzinie mieszczańskiej. Miał zaledwie dwa lata, gdy jego ojciec zmarł na zapalenie opon mózgowych. Matka, wraz ze swoim rodzeństwem, dokładała wszelkich starań, by chłopiec jak najmniej dotkliwie odczuł tę stratę i miał szansę na dobrą przyszłość. René uczęszczał więc do prestiżowych szkół i uchodził za solidnego ucznia, zainteresowanego zarówno matematyką, jak i filologią klasyczną. Zdał podwójną maturę, otrzymując znakomite wyniki zarówno z przedmiotów ścisłych, jak i literatury. Ostatecznie zdecydował, że zostanie inżynierem, jednak studia na politechnice utrudniła mu przewlekła choroba oczu. Wobec tych trudności, skierował swoje zainteresowania na zupełnie inną dziedzinę – filozofię, której pozostał wierny do końca życia.

Rozwiąż test z literatury. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 procent! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Twórczość francuskiego pisarza

By zarobić na swoje utrzymanie najpierw pracował w odlewni stali, a potem zatrudnił się w kancelarii adwokackiej, z której trafił na… studia prawnicze. Na uczelni wstąpił zaś do Klubu Dyskusyjnego La Bruyère’a, a decyzja ta zupełnie odmieniła jego spojrzenie na przyszłość. Tocząc dysputy o filozofii, historii, czy literaturze, zdecydował, że swoje myśli przeleje na papier i zacznie je… publikować. W 1865 roku na rynku wydawniczym ukazał się jego pierwszy tom poezji „Stance i wiersze”. W dwuczęściowym dziele pisał o nieszczęśliwej miłości, ale i nieuchronnym upływie czasu, umiejętnie łącząc te zagadnienia. Wkrótce Prudhomme z kilkoma innymi francuskimi poetami stworzył nowy nurt literacki, zwany parnasizmem. Zgodnie z jego założeniami, poezja miała w obiektywny sposób opisywać przeżycia człowieka tak, by mógł się z nimi utożsamić każdy, bez względu na pochodzenie, czy poglądy polityczne. Pomijano tematy społeczne, czy ekonomiczne, skupiając się wyłącznie na estetyce.

Prudhomme na przestrzeni kolejnych dekad dał się poznać nie tylko jako wybitny poeta, ale i filozof, publikujący cenione przez krytykę poematy dydaktyczne. „Jestem poetą? A może filozofem? Dziękuję Bogu, że oszczędził mi kalectwa, czyniąc mnie tylko jednym albo tylko drugim. Dzięki filozofii mogę zagłębiać się w bezdenne otchłanie, dzięki poezji w otchłaniach odczuwam zgrozę nieskończoności i zachwyt nad żywą naturą” – pisał o swoich zainteresowaniach w dzienniku. Do jego najbardziej znanych dzieł zalicza się: „Sprawiedliwość”, „Szczęście”, „Miłość zamordowaną” oraz wspomniane „Stance i wiersze”.

Pierwszy pisarz uhonorowany Nagrodą Nobla

Za swoje wybitne osiągnięcia w zakresie literatury francuski artysta w 1901 roku został uhonorowany Nagrodą Nobla. Mało kto dziś pamięta, że był pierwszym pisarzem w historii, który otrzymał to zaszczytne wyróżnienie. „Za wybitne osiągnięcia poetyckie, a zwłaszcza za idealizm, doskonałość artystyczną oraz niezwykłe połączenie duchowości i intelektu” – napisano w uzasadnieniu wyboru. Decyzja o tym, że to właśnie Prudhomme otrzyma Nobla wzbudziła spore kontrowersje. Wielu krytyków liczyło, że nagroda trafi w ręce Lwa Tołstoja, autora takich powieści, jak „Anna Karenina”, czy „Wojna i pokój”.

Co zaskakujące, nagroda szwedzkiej Akademii wcale nie przysłużyła się artyście. Francuz zmarł kilka lat później (1907r.) niemal zupełnie zapomniany przez czytelników. Dziś wspomina się o nim głównie w kontekście niespodzianki, jaką była wygrana ze słynnym rosyjskim pisarzem.

Źródło: Radio ZET/Wikipedia/tvp.pl