Jej książki powstawały mimo przeciwności losu. Upamiętniono ją w wyjątkowej produkcji

3 min. czytania
16.06.2026 14:11
Obserwuj nas na Google

Czytelnicy z całego świata doceniają jej dzieła. Historia Helen Keller od lat uchodzi za jedną z najbardziej poruszających opowieści o ludzkiej determinacji i przełamywaniu barier. Mało kto wie jednak, z jakimi przeciwnościami zmagała się pisarka. 

Na zdjęciu mężczyzna z długą, siwą brodą i kobieta w czarnej sukni z białym kołnierzykiem.
fot. Album / sfgp/EAST NEWS

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Co spowodowało utratę wzroku i słuchu Helen Keller.
  • Kto pomógł Keller nauczyć się komunikacji i w jaki sposób.
  • Jakie osiągnięcia literackie miała Helen Keller.
  • Jakie języki opanowała Helen Keller pomimo niepełnosprawności.
Nie przegap

Co doprowadziło do niepełnosprawności amerykańskiej pisarki?

Historia Helen Keller od lat porusza i inspiruje kolejne pokolenia - tym bardziej, że jej niezwykłe życie stało się podstawą nie tylko książek, lecz także teatralnych i filmowych adaptacji. To opowieść o przełamywaniu granic, która wciąż funkcjonuje w kulturze, a jej znaczenie podkreślają zarówno nagrody filmowe, jak i symboliczny dzień obchodzony w jej rodzinnym stanie. Na podstawie jej biografii powstały zarówno sztuka teatralna, jak i filmowa adaptacja, a Patty Duke została uhonorowana Oscarem za rolę Keller w "Cudotwórczyni” (Akademia nagrodziła także Anne Bancroft za kreację Anne Sullivan). Dodatkowo 27 czerwca, dzień urodzin Helen Keller, jest w Pensylwanii obchodzony jako jej święto.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o książki, które czytały całe pokolenia. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Książki, które czytały całe pokolenia w Polsce. Dziś nie każdy zdobędzie 100% w quizie

1/15 Kto napisał "Lalkę"?

Gdy 27 czerwca 1880 roku przyszła na świat, nic nie zapowiadało tragedii. Była pogodnym, rozwijającym się dzieckiem, które według lekarzy funkcjonowało bez zastrzeżeń. Wszystko zmieniło się jednak w wieku 19 miesięcy, gdy ciężka choroba - najprawdopodobniej szkarlatyna lub zapalenie opon mózgowych - doprowadziła do nieodwracalnych konsekwencji: całkowitej utraty wzroku i słuchu.

Redakcja poleca

Mimo przeciwności losu przyszła pisarka nauczyła się funkcjonować w świecie za pomocą dotyku i pozostałych zmysłów. Samodzielnie wykonywała codzienne czynności, takie jak dojenie krów, rozpoznawała rośliny po zapachu i poruszała się w znanym otoczeniu. Największym wyzwaniem pozostawał jednak brak komunikacji, który z czasem zaczął prowadzić do frustracji i buntu.

Kto dał Helen Keller narzędzia, które umożliwiały komunikację?

Przełom nastąpił, gdy do życia Helen Keller wkroczyła nauczycielka Anne Sullivan - sama wcześniej dotknięta utratą wzroku, który odzyskała dzięki operacji. To ona rozpoczęła proces nauki, wykorzystując dotyk i proste skojarzenia; w ten sposób Keller po raz pierwszy opanowała słowo "water”, a następnie alfabet i system Braille’a. Z czasem zaczęła również rozpoznawać mowę przez dotyk ust rozmówców i sama wypowiadać pierwsze zdania. Jak podkreślała: "Każdy człowiek ma podświadomie w pamięci zieloną ziemię i szemrzące wody, więc ani ślepota, ani głuchota nie mogą pozbawić go tego poniekąd siódmego zmysłu”. W historii zapisała się także jako pierwsza osoba głuchoniewidoma z tytułem Bachelor of Arts.

Helen Keller nie ograniczała się jednak do edukacji - aktywnie uczestniczyła w życiu społecznym. Chodziła do teatru, pływała, szydełkowała, a nawet jeździła na nartach. Uczyła się w renomowanych instytucjach, a oprócz języka ojczystego opanowała także francuski, grekę, niemiecki i łacinę.

Jakie dzieła dała światu Helen Keller?

W 1902 roku zadebiutowała jako pisarka książką "Historia mojego życia”, która szybko stała się bestsellerem. Uzyskane środki przeznaczała nie na własne potrzeby, lecz na pomoc potrzebującym oraz działalność społeczną - wspierała między innymi prawa kobiet, pracowników i ruchy pacyfistyczne.

Kolejne publikacje, takie jak "Nauczycielka” czy "Wyjście z ciemności”, umacniały jej pozycję intelektualną. Po śmierci Anne Sullivan w 1936 roku Keller przeżyła głęboki kryzys emocjonalny, z którego wyprowadziła ją dopiero nowa opiekunka Polly Thompson. Jak sama mówiła: "W cieniu upośledzenia stąpam pogodna i szczęśliwa”. Po udarze wycofała się z życia publicznego i zmarła 1 czerwca 1968 roku w wieku 88 lat.

Polskie książki
5 Zobacz galerię
fot. Shutterstock

Źródło: Radio ZET/Kultura Gazeta