`

Cytat dnia. Józef Piłsudski: "Polska jest jak obwarzanek. Wszystko..."

3 min. czytania
07.05.2026 15:15
Obserwuj nas na Google

Józef Piłsudski był jednym z największych polskich mężów stanu i jedną z najważniejszych postaci w historii naszego kraju. Naczelnik Państwa i marszałek Polski, ale również działacz społeczny i niepodległościowy, znany był z barwnych, a czasem wyjątkowo mocnych cytatów. Wiele z nich dotyczyło, co oczywiste, Polski, a historię jednego z nich poznacie poniżej.  

Mężczyzna z wąsami, w czapce, spogląda melancholijnie, opierając rękę na brodzie.
fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Józef Piłsudski to polski działacz i mąż stanu.
  • Wydano dwie książki z jego przemowami, listami i odezwami. 
  • Piłsudski porównał Polskę do obwarzanka. Ten cytat przeszedł do historii.
Nie przegap

Józef Piłsudski, mąż stanu, marszałek Polski i dwukrotny premier  

Urodzony w 1867 roku Józef Piłsudski był polskim działaczem społecznym i niepodległościowym, żołnierzem, politykiem i mężem stanu. Zaczynał jako działacz PPS, stworzył nawet Organizacją Bojową przy PPS-ie, stworzył też Polską Organizację Wojskową. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, Piłsudski został naczelnym wodzem Armii Polskiej. W XX-leciu międzywojennym był Naczelnikiem Państwa, marszałkiem Polski, dwukrotnym premierem, trzykrotnym ministrem spraw wojskowych, generalnym inspektorem sił zbrojnych, a także przywódcą obozu sanacyjnego po przeprowadzeniu zamachu majowego. Był też Pierwszym Wielkim Mistrzem i Kawalerem Orderu Orła Białego w II RP. Czterokrotnie odznaczono go orderem Virtuti Militari. Piłsudski znany był też pod pseudonimami Dziadek, Marszałek, Ziuk, Komendant, Wiktor i Mieczysław. 

Jak dobrze znasz najsłynniejsze wypowiedzi znanych Polaków ? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: Quiz. Kto to powiedział? Te cytaty za każdy szanujący się Polak

1/13 „Nie chcę, ale muszę.” Który polski polityk tak powiedział?

Dorobek Józefa Piłsudskiego. Wydawano zbiorczo jego przemowy i listy 

Choć Marszałek Piłsudski nie napisał żadnej książki, to zostawił po sobie tyle materiału źródłowego, w postaci przemów, rozkazów, odezw, listów i wywiadów, że jeszcze za jego życia ukazywały się zbiory związane z jego działalnością. W 1930 roku wydano pierwszą publikację pt. "Pisma - Mowy - Rozkazy Józefa Piłsudskiego", a ostatecznie w latach 1930 - 1936 Instytut Józefa Piłsudskiego Poświęcony Badaniu Najnowszej Historii Polski wydał łącznie 11 tomów zawierających piśmienne pozostałości po Józefie Piłsudskim. Pierwsze osiem tomów zbierało dokumenty i pisma wytworzone przez męża stanu od 1892 roku do 1926 roku. Natomiast trzy ostatnie tomy ukazały się już jako uzupełnienie i były materiałami wytworzonymi przez Piłsudskiego pod koniec jego życia. Ten sam instytut wydał w latach 1937 i 1938 pozycję pt. "Pisma zbiorowe Józefa Piłsudskiego", gdzie w 10 tomach opublikowano ponownie dokumenty związane z marszałkiem. Zbiory wydano ponownie w 1989 i 2015 roku.

Redakcja poleca

Słynny cytat Piłsudskiego. "Polska jest jak obwarzanek..."

"Polska jest jak obwarzanek. Wszystko, co najlepsze na Kresach, a w środku pustka" - mówił Piłsudski.

Józef Piłsudski był znany z barwnych i mocnych cytatów, którymi opisywał sytuację w Polsce, polityków i społeczeństwo. Wiele z nich zapisało się w historii i do dziś cytowana jest przez wielu Polaków. Jedną z najsłynniejszych wypowiedzi marszałka była ta o ojczyźnie, którą porównał do obwarzanka. Naczelnik nigdy nie krył, że swoje sympatie kierował przede wszystkim na Kresy i tam dostrzegał największą wartość dla Polski. Jednocześnie było to wyrażenie dezaprobaty dla warszawskich elit, których nie szanował i krytykował przy każdej nadążającej się okazji. 

Mężczyzna w wojskowym mundurze, z wąsami, trzyma flagę z orłem. Na tle zieleni i innych osób.
Fot. Ireneusz Pietowski/East News
Józef Piłsudski

Źródlo: Radio ZET/ Wikipedia/Polityka.pl