Z tej roli zna go cała Polska, ale mało kto pozna bez brody. Dziś kończyłby 112 lat

Jakim mianem określa się wybitnego brytyjskiego aktora?

Alec Guinness to postać, która wymyka się prostym biograficznym podsumowaniom. Jeden z najwybitniejszych angielskich aktorów XX wieku, przez dekady obecny zarówno na scenie, jak i na ekranie, stał się prawdziwą ikoną brytyjskiej kultury filmowej. W zestawieniu British Film Institute znalazł się na czele aktorów najczęściej reprezentowanych w kanonie najważniejszych filmów stulecia - i nie jest to przypadek. Jego dorobek obejmuje zarówno wielkie role pierwszoplanowe, jak i wyraziste kreacje drugoplanowe, często w produkcjach wyznaczających standardy kina. Dzisiaj wybitny brytyjski artysta kończyłby 112 lat. 

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o laureatów Oscarów. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Guinness był artystą kompletnym - laureatem najważniejszych nagród filmowych i teatralnych, od Oscara po Tony’ego. W 1959 roku został uhonorowany przez Elżbietę II tytułem szlacheckim za zasługi dla sztuki, co tylko potwierdziło jego wyjątkową pozycję. Kolejne wyróżnienia, jak gwiazda na Hollywood Walk of Fame czy honorowy Oscar za całokształt twórczości, przypieczętowały jego status legendy.

Redakcja poleca

Ten film jest dla wielu kultowy. Dzisiaj można zobaczyć go za darmo

To kultowy serial lat 90. Zdobywca 3 Oscarów oglądał go, gdy kręcił film w Polsce

Jakie produkcje przyniosły rozpoznawalność Alecowi Guinnessowi?

Jego droga do sławy zaczęła się na scenie. Od połowy lat 30. konsekwentnie budował reputację znakomitego aktora teatralnego, szczególnie w repertuarze szekspirowskim. W czasie II wojny światowej przerwał karierę, służąc w marynarce wojennej, by po jej zakończeniu wrócić na scenę i - jak wielu jego wybitnych kolegów - z powodzeniem przenieść się do kina.

Obok takich nazwisk jak Laurence Olivier, John Gielgud czy Ralph Richardson współtworzył elitę brytyjskiego aktorstwa, która po wojnie nadała ton również światowej kinematografii. Popularność przyniosły mu między innymi komedie studia Ealing Studios, gdzie błysnął niezwykłą wszechstronnością - jak w "Kind Hearts and Coronets”, w którym zagrał aż osiem różnych postaci.

Kluczowym etapem jego kariery była współpraca z reżyserem Davidem Leanem. To właśnie w jego filmach Guinness stworzył jedne ze swoich najwybitniejszych ról – od "Wielkich nadziei” po "Doktora Żywago”. Największe uznanie przyniosła mu kreacja pułkownika Nicholsona w "Moście na rzece Kwai”, nagrodzona Oscarem dla najlepszego aktora pierwszoplanowego i BAFTĄ. Aktor ma na swoim koncie rolę Adolfa Hitlera w filmie "Hitler - ostatnie 10 dni". 

Która rola przyniosła angielskiemu aktorowi największą rozpoznawalność?

Paradoksalnie jednak, globalną rozpoznawalność wśród masowej publiczności zawdzięczał roli, do której sam podchodził z dystansem - Obi-Wana Kenobiego w "Gwiezdnych wojnach” George'a Lucasa. Choć miał mieszane uczucia wobec filmu, jego udział w tej produkcji zapewnił mu nie tylko nową falę popularności, ale i finansową niezależność. To także ta seria sprawiła, że aktor podbił serca widzów z całego świata i zapisał się w ich głowach jako mędrzec z brodą. 

W późniejszych latach zyskał również uznanie telewizyjne, zwłaszcza dzięki roli George’a Smileya w adaptacjach prozy Johna le Carré'a. Była to jedna z jego najbardziej stonowanych, a zarazem mistrzowskich kreacji.

Prywatnie Guinness pozostawał człowiekiem skrytym. Jego dzieciństwo naznaczone było niejasnym pochodzeniem, a tożsamość ojca nigdy nie została jednoznacznie ustalona. Z czasem odnalazł stabilizację - zarówno w życiu rodzinnym, jak i duchowym, przechodząc na katolicyzm w latach 50.

Zmarł w 2000 roku, pozostawiając po sobie imponujące dziedzictwo - setki ról, nagrody i archiwum dokumentujące życie oddane sztuce. Dziś pozostaje symbolem aktorskiej klasy, wszechstronności i profesjonalizmu, a jego dorobek wciąż stanowi punkt odniesienia dla kolejnych pokoleń artystów.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia