Urodził się 131 lat temu. To jeden z najwybitniejszych polskich poetów
Poeta, pisarz, felietonista, dramaturg, krytyk literacki i publicysta. 131 lat temu - 15 listopada 1895 roku - przyszedł na świat Antoni Słonimski, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli polskiej literatury XX wieku. W jego dorobku znajdziemy dziesiątki utworów, które do dziś zachwycają kolejne pokolenia czytelników.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie były artystyczne korzenie Antoniego Słonimskiego.
- Jakie utwory przyniosły artyście sławę.
- Co przyczyniło się do cenzurowania jego twórczości.
- Jakie działania podejmował w czasach powojennych.
Twórczość Antoniego Słonimskiego
Antoni Słonimski pochodził z rodziny o bogatych tradycjach intelektualnych i artystycznych. Był synem malarza Stanisława Słonimskiego, wnukiem i prawnukiem wynalazców pochodzenia żydowskiego - Chaima Zeliga Słonimskiego i Abrahama Jakuba Sterna. Urodził się w Warszawie, z którą związany był do końca życia. W stolicy ukończył Gimnazjum im. Jana Kreczmara i Szkołę Sztuk Pięknych; to tu organizował także pierwsze wystawy swoich prac plastycznych. Choć początkowo zdecydowanie więcej uwagi poświęcał malarstwu, z czasem swoją wielką pasję zaczął łączyć z innymi projektami. Tuż po I wojnie światowej podjął współpracę z czasopismami artystycznymi, współtworzył kawiarnię literacką "Pod Picadorem", a potem także słynny Skamander - grupę poetycką, do której należeli także Julian Tuwim, Jarosław Iwaszkiewicz, Kazimierz Wierzyński i Jan Lechoń. Ideą skamandrytów stało się unowocześnienie poezji i zbliżenie jej do codziennego języka, co miało rozbudzić ciekawość czytelników i zachęcić ich do sięgania po literaturę piękną.
Rozwiąż quiz, w którym pytamy o arcydzieła literatury. Tylko mistrz zdobędzie komplet punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…
Quiz: Ekspresowy test z polskiej literatury. Przypisz utwór do pisarza
Słonimski, wszechstronnie uzdolniony artysta, cieszył się dużym uznaniem w okresie międzywojennym. Przez lata publikował swoje utwory w "Kurierze Polskim" i "Wiadomościach literackich". Jego teksty chętnie wykorzystywały popularne wówczas kabarety - m.in. Qui Pro Quo, czy Cyrulik Warszawski. Publikował wiersze, dramaty, felietony, a nawet powieści. Być może nie każdy wie, że artysta w swoim dorobku ma dwa utwory science fiction - "Torpeda czasu" i "Dwa końce świata". Sławę zyskał jednak przede wszystkim jako wybitny poeta. Do jego najbardziej znanych i cenionych tomików zalicza się: "Sonety", "Czarną wiosnę" i "Drogę na Wschód". Dużą popularnością cieszył się także "Alarm" - wiersz napisany podczas II wojny światowej, będący protestem przeciwko niemieckim bombardowaniom i wojnie.
Trafił na listę cenzorską
Pisarz, po wkroczeniu wojsk niemieckich do Polski, wraz z żoną opuścił Warszawę. Udał się w podróż po Europie, zatrzymując się najpierw we Francji, a następnie w Wielkiej Brytanii. Współpracował z rozmaitymi periodykami emigracyjnymi, m.in. z Polską Walczącą i Wiadomościami Polskimi, a po zakończeniu wojny kierował do 1948 roku sekcją literatury UNESCO. Do Polski na stałe powrócił w 1951 roku. Choć początkowo pisał i publikował kolejne utwory, z czasem - ze względu na krytykę podręczników do literatury, a także publiczne piętnowanie działań partii - popadł w niełaskę. Przez wiele lat jego nazwisko znajdowało się na liście cenzorskiej.
W ostatnich latach życia współpracował z Tygodnikiem Powszechnym, do końca pozostając wiernym swoim przekonaniom. Walczył o wolność słowa, niezależność środowisk twórczych i sprzeciwiał się wszelkim próbom ograniczenia swobód obywatelskich. Był i jest uznawany za jednego z najważniejszych polskich intelektualistów XX wieku.
Antoni Słonimski zmarł 4 lipca 1976 roku w Warszawie w wyniku powikłań po wypadku samochodowym. Krótko później został pochowany na cmentarzu leśnym w Laskach.
5 najważniejszych polskich książek XX wieku, które każdy musi przeczytać, a wielu zapomniało
Źródło: Radio ZET/ Wikipedia