To pierwsza polska gwiazda filmowa. Był tak dobry, że prawie zabrali go nam Rosjanie

2 min. czytania
29.04.2025 16:35
Obserwuj nas na Google

Miał na konie więcej ról filmowych i teatralnych niż Nicolas Cage, zakładał, że będzie zajmować się w życiu matematyką, a role w filmach traktował jako dodatek, który jak się okazało, zmienił jego życie. Poznajcie pierwszego polskiego gwiazdora z prawdziwego zdarzenia - Antoniego Fertnera. 

Polski aktor Antoni Fertner
fot. Jan Malarski - NAC/Domena publiczna/Wikimedia
  • Antoni Fertner był jednym z pierwszych wielkich gwiazdorów kina niemego w Polsce (i nie tylko).
  • W 1908 roku zagrał w jednym z pierwszych polskich filmów fabularnych.
  • Fertner odniósł także ogromny sukces w Rosji. 

Pierwszy polski znany aktor 

Antoni Fertner, to jeden z pierwszych polskich aktorów-gwiazdorów. Wszystko to za sprawą filmów, w których zdecydował się zacząć występować, ale za nim o tym, to warto wiedzieć, że aktor nie planował wiązać swojej przyszłości z aktorstwem, a już na pewno nie z kinem. Przejawiał zdolności matematyczne, dlatego zdecydował się na podjęcie studiów na Wyższej Szkole Handlowej im. Kronenberga. W międzyczasie zapisał się na kurs aktorski i praca na scenie tak go pochłonęła, że postanowił rzucić pierwsze studia, by oddać się w pełni nowej pasji.

Quiz: Pamiętasz, kto nakręcił to arcydzieło polskiego kina? Przypisz nazwisko do filmu

Screen/Filmpolski.pl
1/20 "Człowiek z marmuru"

W czasie nauki w szkole aktorskiej brał udział w wielu spektaklach objazdowych. Po zdobyciu dyplomu zatrudnił się w łódzkim teatrze, by chwilę później wyjechać na trwające 3 lata tournée po Rosji. Po powrocie Fertner rozpoczął pracę w znanych warszawskich teatrach, jeszcze raz wyjechał do Rosji i znów wrócił do grania u siebie. W pewnym momencie dostał jednak propozycję zrobienia czegoś nowego - zagrnia w filmie.

Mowa oczywiście o filmie niemym, bo był to 1908 rok. Kinematografia w Polsce była nowością, dlatego Antoni Fertner potraktował pracę przed kamerą raczej jako eskeryment, a nie nową ścieżkę kariery. “Antoś pierwszy raz w Warszawie”, bo taki tytuł nosi film, w którym zadebiutował Antoni Fertner, okazał się prawdziwym hitem. 

 

Kim był Antoni Fertner? 

Dzięki filmom Antoni Fertner stał się jednym z pierwszych tak rozpoznawalnych polskich aktorów. Po wybuchu I wojny światowej wyjechał do Kijowa, a następnie do Moskwy i Petersburga, gdzie występował w teatrze. W Moskwie podpisał pierwszy kontrakt filmowy, by później podpisać kolejny i tym razem z Polakiem, Edwardem Puchalskim. Zaczął być więc rozpoznawalny również i dla rosyjskiego widza. 

Fertner grał też w pierwszych filmach z dźękiem - miał takich na koncie około dwudziestu. Po zakończeniu wojny osiadł w Krakowie. Skupił się tam na pracy w teatrze, do filmów już nie wrócił. Zmarł w 1959 roku w wieku 85 lat. Pochowany w alei zasłużonych na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Źródło: RadioZET.pl/Wikipedia