Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Ten pisarz PRL stał się legendą za życia. Na pewno pamiętasz adaptację z Polą Raksą

Ten pisarz PRL stał się legendą za życia. Na pewno pamiętasz adaptację z Polą Raksą

Weronika Paliczka

3 min. czytania

31.08.2025 19:09

Jego dzieła mimo upływu lat uwielbiane są przez małych i dużych czytelników. Kornel Makuszyński już za życia uznawany był za legendę literatury. W ekranizacjach jego powieści występowały prawdziwe ikony polskiej kinematografii.

Ten pisarz PRL stał się legendą za życia. Na pewno pamiętasz adaptację z Polą Raksą

Z tego artykułu dowiesz się:

Kto był pierwszym recenzentem wierszy Kornela Makuszyńskiego.
Które dzieła Kornela Makuszyńskiego doczekały się głośnych ekranizacji.
Co stało się z rękopisem "Drugich wakacji szatana" autorstwa Kornela Makuszyńskiego.

Kornel Makuszyński jest legendą polskiej literatury

Na półkach księgarni, bibliotek oraz prywatnych księgozbiorów wiele jest dzieł polskich pisarzy. Część z nich została doceniona dopiero wiele lat po śmierci, inni już za życia osiągali sławę oraz cieszyli się statusem legend pióra. Do drugiego grona można bezapelacyjnie zaliczyć Kornela Makuszyńskiego. Jego twórczość opiewa w kilkadziesiąt dzieł, które na stałe zapisały się na kartach historii polskiej literatury. Część z nich doczekała się także ekranizacji, w których wystąpiły największe gwiazdy rodzimego kina.

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o kultowych pisarzy PRL-u. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Najsławniejsi pisarze PRL. Jak dobrze pamiętasz ich książki?

1/14 Druga część książki "Ten obcy" powieści Ireny Jurgielewiczowej nosi tytuł:

"Inna?"

"Znany"

"Nowa"

Kornel Makuszyński przygodę z literaturą zaczął będąc jeszcze nastolatkiem. W wieku 14 lat pisał wiersze, których pierwszym recenzentem był sam Leopold Staff. Dwa lata później jego dzieła po raz pierwsze ujrzały światło dzienne dzięki publikacji w lwowskim dzienniku "Słowo Polskie”. Prozaik uczył się na Uniwersytecie Jana Kazimierza we Lwowie, gdzie studiował romanistykę i polonistykę. Edukację kontynuował także na na Sorbonie w Paryżu. Kornel Makuszyński przeżył I wojnę światową i II wojnę światową. W trakcie pierwszego konfliktu zbrojnego, jako obywatela austriackiego wrogiego Rosji aresztowano pisarza wraz z żoną i wywieziono w głąb Rosji. Dzięki wsparciu szwagra Michała Bażeńskiego oraz aktorów Stanisławy Wysockiej i Juliusza Osterwy zostali zwolnieni z internowania, a w 1915 roku pozwolono im osiedlić się w Kijowie. Tam pisarz objął funkcję prezesa Związku Literatów i Dziennikarzy Polskich oraz kierownika literackiego Teatru Polskiego.

Kornel Makuszyński napisał dziesiątki legendarnych dzieł

W dorobku artystycznym Kornela Makuszyńskiego znajdują się dzieła dobrze znane każdemu Polakowi. Wśród najważniejszych dzieł prozaika można wymienić "O dwóch takich, co ukradli Księżyc", w ekranizacji którego wystąpili bliźniacy Lech i Jarosław Kaczyńscy, "Pannę z mokrą głową", "Przyjaciela wesołego diabła", "Awanturę o Basię", "Szaleństwa Panny Ewy" czy napisaną wspólnie z Marianem Walentynowiczem serię opowieści o przygodach Koziołka Matołka.

Jedną z najbardziej kultowych powieści dla młodzieży autorstwa Kornela Makuszyńskiego jest "Szatan z siódmej klasy". Książka doczekała się także ekranizacji w reżyserii Marii Kaniewskiej z roku 1960, w której wystąpiły największe gwiazdy polskiego kina. W produkcji debiutowała Pola Raksa, która wcielała się w postać Wandy Gąsowskiej, bratanicy profesora Gąsowskiego. Oprócz późniejszej legendy kina i telewizji na ekranie pojawili się Krzysztof Krawczyk, Józef Skwark, Stanisław Milski, Krystyna Karkowska, Kazimierz Wichniarz, Mieczysław Czechowicz, Czesław Lasota, Janusz Kłosiński, Ryszard Barycz, Ryszard Ronczewski, Andrzej Jurczak, Jan Paweł Kruk, Maciej Damięcki, Małgorzata Piekarska, Janina Martini, Zdzisław Lubelski, Ludwik Halicz, Aleksander Fogiel, Stanisław Bieliński oraz Danuta Mniewska-Dejmek.