Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Ta perełka z PRL to adaptacja opowiadania znanego aktora. Tylko fani to pamiętają

Ta perełka z PRL to adaptacja opowiadania znanego aktora. Tylko fani to pamiętają

Maria Orava

2 min. czytania

10.11.2025 13:03

Nie tylko ten film jest perłą polskiego kina. Prawdziwą perłą jest historia, a właściwie człowiek, który za tym wszystkim stoi. Kolorowy ptak do tańca i do różańca to zdecydowanie za mało powiedziane. Jego życiorys też zasługuje na film.

Marian Kociniak, Jerzy Bończak, Bogdan Baer

Z tego artykułu dowiesz się:

Kim był Jan Himilsbach?
Co tak właściwie robił?
Jaki film na podstawie jego opowiadania powstał?

Kim był Jan Himilsbach?

Powiedzieć, że Jan Himilsbach był kolorowym ptakiem polskiej sceny aktorskiej, to jak nie powiedzieć nic. Zagrał masę ról w wielu kultowych filmach, ale zawsze zajmował drugi, trzeci i dalsze plany. Był właściwie aktorem jednej roli - często wcielał się w panów spod marginesu lub z nizin społecznych. Jego specyficzna aparycja i zachrypnięty głos zdecydowanie temu sprzyjały.

Jednak aktorstwo nie było jego pierwszym zawodem. Był naturszczykiem, a zanim zaczął grać, zajmował się kamieniarstwem, a fachu nauczył się w więzieniu, do którego trafił w wieku 16 lat. Pracował również jako górnik, piekarz, ślusarz czy palacz kotłowy na statkach. Jakby tego było mało, zajmował się również pisaniem. Na początku lat 50. napisał swój pierwszy wiersz, 8 lat później zadebiutowała jego proza. Wydał trzy tomy opowiadań (“Monidło”, “Przepychanka” i “Łzy sołtysa”), po jego śmierci wydano kolejne pięć.

Jan Himilsbach i film

Himilsbach nie tylko grał w filmach, ale również pisał scenariusze, miał na koncie doświadczenie z reżyserią, a jego opowiadania tak spodobały się jego kolegom z branży, że postanowili kilka z nich zekranizować. Jedną z takich ekranizacji jest film “Fucha” na postawie opowiadania, które znalazło się w zbiorze “Monidło”. Za scenariusz i reżyserię tej produkcji odpowiada Michał Dudziewicz.

Film powstał w 1983 roku. Opowiada on o mężczyznach, którzy żyją z tzw. “fuch”, czyli prac dorywczych. Bohaterowie może i nie są inteligentami i przedstawicielami kultury wysokiej, ale mają swój kompas moralny i godność. Widz poznaje ich, gdy dostają tytułową fuchę na jednym z cmentarzy.

Źródło: Radio ZET/Film Polski/Wikipedia