Reżyser o polskim nazwisku podbijał Hollywood. Jego filmy miały 20 nominacji do Oscara

3 min. czytania
22.08.2026 18:18
Obserwuj nas na Google

Alan J. Pakula był znakomitym reżyserem, który znany był przede wszystkim z filmów nazywanych trylogią teorii spiskowych. 3 razy nominowano go do Oscara, a jego dzieła zdobyły łącznie ponad 20 nominacji do najważniejszej nagrody filmowej. 

Mężczyzna w okularach, z siwą brodą, słuchający uważnie. Ubrany w ciemną marynarkę.
fot. Towpilot/Wikipedia

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Alan Jay Pakula był wybitnym reżyserem o polskim pochodzeniu.
  • Stworzył znakomite filmy. Doceniono przede wszystkim jego thrillery na czele z "Wszystkimi ludźmi prezydenta". 
  • Filmy Pakuli miały 20 nominacji do Oscarów. 
Redakcja poleca

Pochodzenie Alana Pakuli. Co łączyło go z Polską?

Alan Jay Pakula urodził się 7 kwietnia 1928 roku w Nowym Jorku. Urodził się w rodzinie żydowskich imigrantów z Polski - Pawła (później Paula) Pakuli oraz Jeanette Goldstein. W wywiadzie dla "The New York Times" reżyser wspominał, że do odniesienia sukcesu pchało go to, że był synem imigrantów. Przypominał, że jego ojciec dotarł do USA w wieku 6 lat i udało się mu odnieść sukces, a sam Alan nazwał go dobrym i odpowiedzialnym człowiekiem. Siebie określił natomiast "dzieckiem Wielkiego Kryzysu". 

Jak dobrze znasz aktorów o polskich pochodzeniu? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem. 

Quiz: Ci znani aktorzy mają polskie korzenie. Rozpoznasz rodaków?

DFree/Shutterstock
1/8 Ta zdobywczyni Oscara ma przodków wśród polskich Żydów. Jej prapradziadek wyemigrował do USA; jego ojciec był natomiast rabinem w Nowogrodzie i zginął podczas wojny.
"Chociaż mój ojciec pracował dzień i noc, był również człowiekiem bardzo zaangażowanym w swoją społeczność. Amerykańskim sukcesem było dla niego samo bycie Amerykaninem. I choć mój ojciec jest bardzo współczującym człowiekiem, jest też bardzo zdeterminowany. Myślę, że dla mnie sukces i męskość były synonimami" - wspominał Pakula.

Kariera Alana Pakuli. Kręcił znakomicie przyjmowane filmy

Karierę rozpoczął pod koniec lat 50. Zaczynał jako rysownik kreskówek w Warner Bros., następnie został producentem w Paramount. Jego pierwszą dużą produkcją, przy której pracował, był film "Zabić drozda". Był za niego nominowany do Oscara w kategorii najlepszy obraz. Praca przy kinowym majstersztyku sprawiła, że zaprzyjaźnił się z reżyserem Robertem Mulliganem.

Pierwszy film nakręcił w 1969 roku. Była to "Bezpłodna kukułka" z Lizą Minnelli . W kolejnych latach nakręcił trzy kluczowe dla jego kariery produkcje, które nazywa się dziś "trylogią teorii spiskowych". Były to: "Klute" (1971) kryminał opowiadający o związku detektywa z dziewczyną do wynajęcia, "Syndykat zbrodni" (1974) z Warrenem Beattym, opowiadający o reporterze badającym działalność korporacji Parallax oraz "Wszyscy ludzie prezydenta" (1976). Ostatnie dzieło trylogii z Robertem Redfordem i Dustinem Hoffmanem w obsadzie opowiada o aferze Watergate i oparte jest na faktach. Pakula nakręcił ponadto takie filmy jak:

  • "Miłość i ból i ta cała cholerna reszta" (1973)
  • "Przybywa jeździec" (1978)
  • "Zacznijmy od nowa" (1979)
  • "Prolongata" (1981)
  • "Wybór Zofii" (1982)
  • "Do zobaczenia rano" (1989)
  • "Uznany za niewinnego" (1990)
  • "Tolerancyjni partnerzy" (1992)
  • "Raport Pelikana" (1993)
  • "Zdrada" (1997).
Nie przegap

Pakula zginął w 1998 roku podczas wypadku samochodowego na autostradzie w Long Island. Samochód jadący przed nim uderzył w  leżącą na jezdni metalową rurkę, która poderwała się w powietrzę i przebiła szybę pojazdu reżysera, trafiając go w głowę. Twórca stracił przytomność, zjechał z drogi i całym impetem uderzył w barierki. Zmarł na miejscu. Miał 70 lat.

Pakula i 20 nominacji do Oscarów dla jego filmów 

 Pakula był trzykrotnie nominowany do Oscara. Raz jako producent ("Zabić drozda"), raz jako reżyser ("Wszyscy ludzie prezydenta") oraz raz jako scenarzysta (za adaptację "Wyboru Zofii") . Jego filmy zdobyły łącznie 20 nominacji do Oscarów (6 razy wygrywały), 14 nominacji do BAFTA i 14 nominacji do Złotych Globów (wygrywały 2 razy). 

Oglądaj

Kobieta z krótkimi, kręconymi włosami, z wyrazem twarzy pełnym emocji, na tle żółtej ściany.
8 Zobacz galerię
fot. Screen IMDb

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia/"The New York Times"/Filmweb