Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Psychologiczny dramat z PRL otrzymał miażdżące recenzje. Dopiero później doceniono arcydzieło

Psychologiczny dramat z PRL otrzymał miażdżące recenzje. Dopiero później doceniono arcydzieło

Patrycja Orzeł

2 min. czytania

13.10.2025 10:46

Ten polski film psychologiczny z 1958 roku okazał się prawdziwym hitem. Zanim jednak doceniono arcydzieło w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa, na produkcję spadło mnóstwo negatywnych recenzji. Widzom nie podobało się, jak film wypadł w porównaniu do swojego książkowego pierwowzoru.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jakie recenzje otrzymał początkowo film "Pożegnania"?
Dlaczego "Pożegnania" nie zostały docenione po premierze?
O czym opowiada film "Pożegnania"?

"Pożegnania" - klasyka polskiego kina

"Pożegnania" to polski film psychologiczno-obyczajowy z 1958 roku. Produkcja w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa oparta została na książce Stanisława Dygata o tym samym tytule. Powieść zalicza się do nurtu tzw. rozrachunków inteligenckich. W książce groteska miesza się z pełnym ironii humorem, a bohaterowie powieści marzą o wyrwaniu się z konwenansów i niezwykłym, bardziej "prawdziwym", buntowniczym życiu.

Rozwiąż quiz o polskich filmach. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Oto prawdziwe perły polskiej kinematografii. Połączysz tytuł filmu z reżyserem?

1/15 "Miś"

Stanisław Tym

Marek Koterski

Stanisław Bareja

Choć "Pożegnania" Wojciecha Jerzego Hasa starały się oddać ducha Dygatowskiego oryginału, początkowe opinie krytyków nie były zbyt przychylne. Recenzenci uznali, że film pozbawiony był lekkości pierwowzoru, a Has zbyt dosłownie potraktował powieść. Z upływem czasu jednak oceny filmu ulegały weryfikacji. W 1959 roku ekranizacja "Pożegnania" otrzymała nagrodę FIPRESCI na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Locarno.

Recenzje i krytyka filmu "Pożegnania"

Film oskarżony był o niezrozumienie powieści i zbyt duże przywiązanie do treści. Z drugiej strony uderzano w jego ckliwy, wręcz melodramatyczy charakter. Dopiero po latach uznano, że "Pożegnania" zniosły próbę czasu, a nawet z czasem okazały się filmem mądrzejszym i bardziej czarującym. Marcin Maron, analizując po latach film Hasa, zwrócił uwagę, iż "Pożegnania" są "opowieścią o próbie zachowania wdzięku i godności w dramatycznie zmieniających się czasach".

Trzonem fabuły "Pożegnań" są losy niespełnionej miłości Pawła - chłopaka z arystokratycznej rodziny i Lidii - płatnej partnerki do tańca. Młodzi przypadają sobie do gustu i razem wyjeżdżają do Podkowy Leśnej pod Warszawą, gdzie wynajmują pokój w pensjonacie "Quo Vadis". Idylla trwa krótko; już następnego dnia odnajduje ich tam ojciec Pawła i doprowadza do przerwania romansu. Do ich ponownego spotkania dochodzi dopiero po kilku latach. Czy dawne uczucie ma szansę przerodzić się w coś więcej?

Widzowie i krytycy szczególnie docenili debiutującą Maję Wachowiak, która wcieliła się w postać Lidki. Zdecydowanie trudniejszą rolę miał doświadczony aktor Tadeusz Janczar - jego Paweł to postać skomplikowana i zagubiona wewnętrznie. W obsadzie filmu znaleźli się także: