Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Niezwykły polski dokument. Pokazali, jak telewizja w PRL mogła okłamywać Polaków

Niezwykły polski dokument. Pokazali, jak telewizja w PRL mogła okłamywać Polaków

Roksana Matelska

2 min. czytania

25.10.2025 11:02

Marcel Łoziński stworzył w 1986 roku przełomowy film dokumentalny, ukazujące oblicze polskiej telewizji w czasach PRL. Jego praca została nagrodzona prestiżowymi nagrodami i doceniona przez krytyków. Przybliżamy okoliczności powstania filmu i zdradzamy, czy gdzieś można go zobaczyć.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak Marcel Łoziński wykorzystał film, by ukazać manipulację mediów PRL.
Co przedstawiają 'Ćwiczenia warsztatowe' i jak pokazują współczesne deformacje medialne.
Gdzie i czy można obejrzeć 'Ćwiczenia warsztatowe' Marcela Łozińskiego.

Niezwykły polski dokument. Pokazali, jak telewizja PRL mogła okłamywać Polaków

Marcel Łoziński wypuścił w 1986 roku jeden z najważniejszych tytułów w jego dorobku. Był to film dokumentalny "Ćwiczenia warsztatowe", w który włożył ogrom pracy i masę serca. Wysiłek okazał się owocny, bo "Ćwiczenia warsztatowe" szybko zwróciły uwagę krytyków i jurorów prestiżowych festiwali.

Rozwiąż quiz filmowy. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Oto prawdziwe perły polskiej kinematografii. Połączysz tytuł filmu z reżyserem?

1/15 "Miś"

Stanisław Tym

Marek Koterski

Stanisław Bareja

Reżyser został nagrodzony na Krakowskim Festiwalu Filmowym. Jego przekaz był odbierany jako alegoria polityczna. To bardzo ważne świadectwo tego, jak funkcjonowała polska telewizja w czasach PRL. To też dowód na to, jak łatwo jest manipulować informacją - i całkowicie zmieniać jej znaczenie.

O czym opowiadają "Ćwiczenia warsztatowe" Marcela Łozińskiego?

"Ćwiczenia warsztatowe" były pierwszym dokumentem autorstwa Marcela Łozińskiego po stanie wojennym. Tytuł powstawał w czasie największego społecznego marazmu lat 80. Reżyser uchwycił panujący nastrój, stosując przy tym prowokację.

Łoziński przeprowadził sondę uliczną, jaką mogłaby przeprowadzić państwowa telewizja. Reporterka z kamerą zadaje pytania ludziom na ulicy, chcąc się dowiedzieć, co sądzą o współczesnej młodzieży. Reakcje bywają różne. Jednocześnie Łozowski pokazał, jak można materiał spreparować, żeby nadać mu inne znaczenie. Trzecia odsłona ukazuje nowoczesny typ deformacji medialnej - odjęcie jakiegokolwiek znaczenia. Materiał został pokazany jako muzyczny wideoklip.