Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Legenda kina wkrótce skończy 100 lat. Zmienił „polskie” nazwisko i wygrał 2 Oscary

Legenda kina wkrótce skończy 100 lat. Zmienił „polskie” nazwisko i wygrał 2 Oscary

Weronika Paliczka

3 min. czytania

26.04.2026 22:12

Mel Brooks na swoim koncie ma dziesiątki dzieł, które bawiły widzów i rzucały nowe światło na klasyki kinowe. Filmowiec polskiego pochodzenia skończy 100 lat w czerwcu 2026 roku. Dowiedz się więcej o jego niezwykłej karierze.

Legenda kina kończy 99 lat. Zmienił „polskie” nazwisko i wygrał 2 Oscary

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak naprawdę nazywa się Mel Brooks.
Za jaki film Mel Brooks otrzymał Oscara.
Które gatunki filmowe parodiuje Mel Brooks.
Do jakiego elitarnego grona należy Mel Brooks.

Laureat prestiżowych nagród - Mel Brooks

Mel Brooks to urodzony 28 czerwca 1926 roku w Nowym Jorku aktor, scenarzysta, reżyser, komik oraz producent, którego specjalnością są parodie znanych dzieł oraz gatunków filmowych. Jeden z najwybitniejszych amerykańskich filmowców urodził się w żydowskiej rodzinie, a jego prawdziwe nazwisko to Melvin James Kaminsky. Rodzina ojca Mela Brooksa pochodziła z Gdańska, chociaż Max Kaminsky sam był pochodzenia niemieckiego. Rodzina Kate, matki aktora, pochodziła z terenów dzisiejszej Ukrainy. Mel Brooks miał jeszcze trzech starszych braci: Irvinga, Lenny'ego oraz Berniego.

Quiz: Wskaż nazwisko aktora, znając jedynie filmową postać. Młodzi polegną na 5. Pytaniu

1/15 Kto wcielił się w rolę Maksa w filmie "Seksmisja"?

Zbigniew Zamachowski

Olgierd Łukaszewicz

Jerzy Stuhr

W czasie II wojny światowej Mel Brooks służył w amerykańskiej armii, która wysłała go do Europy. Po zakończeniu największego konfliktu w historii globu artysta zadebiutował jako autor skeczy do kultowego "Your Show of Shows" Sida Caesara. Prawdziwy przełom w karierze filmowca przyniosło stworzenie z Buckiem Henrym znakomitej, absurdalnej serii szpiegowskiej "Get Smart" w latach 60.

Redakcja poleca

Na zdjęciu mężczyzna w eleganckim garniturze, z wyrazistymi rysami twarzy i blond włosami.

Ten aktor jest w USA symbolem wolności. Polacy znają go z wybitnych arcydzieł

Mężczyzna w garniturze z muszką, siedzi w pokoju z regałem i zdjęciem w tle. Wygląda na zaskoczonego.

Prawdopodobnie najważniejszy aktor w historii kina. Mistrz kończyłby dziś 97 lat

Zapomniany hit, a gra tu najlepszy współczesny aktor. Polacy nie pójdą dziś spać

Mel Brooks jest jednym z geniuszy kina

Jako reżyser filmowy Mel Brooks zadebiutował w 1967 roku "Producentami", komedią o nieudolnych producentach planujących zrobić najgorszy musical w dziejach, która przyniosła mu Oscara za najlepszy scenariusz. W kolejnych latach Brooks stworzył serię niezapomnianych parodii: "Płonące siodła", czyli film prześmiewający western i rasizm w Hollywood; "Młody Frankenstein", hołd dla gotyckiego horroru; "Nieme kino", czyli niemą komedię z przewrotnym cameo; "Lęk wysokości", pastisz filmów Hitchcocka; i "Historia świata: część I", swobodną podróż przez dzieje ludzkości opowiedzianą przez pryzmat rubasznego humoru. Jego "Kosmiczne jaja" z 1987 roku to z kolei najbardziej znana parodia science fiction, nieśmiertelnie kpiąca z "Gwiezdnych wojen".

Styl Mela Brooksa bazuje na szalonych slapstickach, grze słów, odwadze w żartach o trudnych tematach i subtelne odwołania do historii kina. Filmowiec słynął z tego, że potrafił demaskować i ośmieszać tabu - mówił, że żartowanie z tyranów odbiera im władzę i potęgę. Jego filmy często były też komentarzem społecznym, krytykując uprzedzenia, stereotypy i głupotę ludzką. Lista filmów, w których wystąpił Mel Brooks, obfituje w ogrom pozycji. Wśród nich należy wymienić:

Gavin w "Producentach";
Indian Chief i Governor William J. Le Petomane w "Płonących siodłach";
Doktor Thorndyke w "Lęku wysokości";
Mel Funn w "Niemym kinie";
Król Ludwik XVI, Mojżesz i Torquemada w "Historii świata, części I";
Prezydent Skroob i Yogurt w "Kosmicznych jajach";
Rabbi Tuckerman w "Robin Hoodzie: Facetach w rajtuzach";
Profesor Van Helsing w "Drakuli: Wampirach bez zębów";
dubbing Wujka Phila "Hotelu Transylwanii 2", "Hotelu Transylwanii 3", "Hotelu Transylwanii: Transformanii".

Brooks może się także poszczycić zdobyciem najważniejszych nagród w świecie rozrywki - Emmy, Grammy, Oscara i Tony (EGOT). Filmowiec jest także laureatem honorowego Oscara. Brooks powtórzył sukces "Producentów", tym razem w formie broadwayowskiego musicalu, który zachwycił widzów. W 2021 roku filmowiec wydał autobiografię "All About Me!", w której opisał swoje dzieciństwo, karierę i historię swojego związku z aktorką Anne Bancroft.