Prawdopodobnie najważniejszy aktor w historii kina. Mistrz kończyłby dziś 97 lat

Który reżyser otworzył Maxowi von Sydowi drzwi do kariery aktorskiej?

Max von Sydow to jeden z tych aktorów, których dorobek trudno zamknąć w kilku zdaniach. Urodzony jako Carl Adolf von Sydow, przez siedem dekad pozostawał obecny na styku kina europejskiego i amerykańskiego, teatru oraz telewizji. Na swoim koncie miał ponad 150 ról filmowych i liczne występy serialowe, a jego aktorska skala rozciągała się od milczących, pełnych egzystencjalnego ciężaru bohaterów po ironicznych twórców i wyrazistych, niepokojąco charyzmatycznych złoczyńców. W trakcie kariery był wielokrotnie nagradzany, między innymi na festiwalach w Cannesi Wenecji, a także dwukrotnie nominowany do Oscara - za role w filmach "Pelle zwycięzca" oraz "Strasznie głośno, niesamowicie blisko". Dzisiaj aktor uznawany za jednego z najlepszych w historii kinematografii obchodziłby swoje 97 urodziny. 

Rozwiąż quiz, w którym pytamy o aktorów i produkcje, w których zagrali. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Wskaż nazwisko aktora, znając jedynie filmową postać. Młodzi polegną na 5. Pytaniu

1/15 Kto wcielił się w rolę Maksa w filmie "Seksmisja"?

Zbigniew Zamachowski

Olgierd Łukaszewicz

Jerzy Stuhr

Dalej

Przełomem w życiu Maxa von Sydowa okazała się współpraca z Ingmarem Bergmanem. To właśnie rola rycerza Antoniusa Blocka w "Siódmej pieczęci" wyniosła go na międzynarodowe salony. Ikoniczna scena partii szachów ze Śmiercią do dziś pozostaje jednym z najbardziej rozpoznawalnych obrazów w historii kina. Von Sydow szybko stał się jednym z najważniejszych aktorów w filmowym świecie Bergmana, pojawiając się w jedenastu jego produkcjach – od "Tam, gdzie rosną poziomki" po "Dotyk".

Redakcja poleca

Kończy 94 lata, ale Polacy wciąż słabo znają jego dzieła. Film zgarnął Oscara

TVP pokaże dziś Polakom najlepszy film roku. Trzyma w napięciu do ostatniej sekundy

TVP pokaże dziś wieczorem polski film nominowany do Oscara. Obsada zachwyca

W jakich hollywoodzkich produkcjach zagrał Max von Sydow?

Choć początkowo Max von Sydow stronił od zagranicznych propozycji, z czasem otworzył się na Hollywood. Amerykańską publiczność przyciągnął rolą Jezusa w "Największej historii wszech czasów", a później regularnie pojawiał się w głośnych produkcjach - od "Egzorcysty" i "Trzech dni Kondora" po "Conana Barbarzyńcę" czy bondowskie "Nigdy nie mów nigdy". Z równą swobodą odnajdywał się w kinie widowiskowym, jak i bardziej kameralnych projektach, czego dowodem są role w "Diunie", "Hannah i jej siostrach", "Raporcie mniejszości" czy "Wyspie tajemnic". W pamięci widzów zapisał się także jako demoniczny Leland Gaunt w adaptacji prozy Stephena Kinga oraz jako Trójoka Wrona w serialu "Gra o tron", za którą otrzymał nominację do Emmy.

Na przestrzeni lat doceniano go nie tylko za konkretne role, ale i za całokształt twórczości. Już w latach 50. otrzymał prestiżową nagrodę kulturalną w Szwecji, a dekady później został uhonorowany między innymi Orderem Sztuki i Literatury oraz Legią Honorową.

Kim początkowo chciał zostać szwedzki aktor?

Droga do aktorstwa nie była jednak oczywista. Von Sydow dorastał w Lund w rodzinie o akademickich tradycjach, początkowo rozważając karierę prawniczą. Wszystko zmieniło się po obejrzeniu "Snu nocy letniej", który rozbudził jego teatralną pasję. Po służbie wojskowej trafił do Królewskiego Teatru Dramatycznego w Sztokholmie, gdzie rozpoczął swoją artystyczną drogę.

Z czasem wyrósł na jednego z najbardziej charakterystycznych aktorów światowego kina – twórcę, który potrafił nadać głębi zarówno postaciom tragicznym, jak i czarnym charakterom. Szczególne uznanie przyniosła mu rola w "Pelle zwycięzcy", za którą otrzymał nominację do Oscara i która do dziś uznawana jest za jedną z najważniejszych w jego dorobku.

Gdzie po raz ostatni można było podziwiać talent Maxa von Sydowa?

Do końca pozostał aktywny zawodowo, pojawiając się zarówno w filmach, jak i projektach telewizyjnych czy nawet grach wideo, takich jak "The Elder Scrolls V: Skyrim". Jego ostatnią ekranową rolą był występ w filmie "Echoes of the Past", opowiadającym o tragicznych wydarzeniach II wojny światowej.

Prywatnie Max von Sydow był związany ze Szwecją i Francją - po drugim małżeństwie osiadł w Paryżu i przyjął francuskie obywatelstwo. Zmarł 8 marca 2020 roku w Prowansji, pozostawiając po sobie imponujący dorobek i status jednego z najwybitniejszych aktorów swojego pokolenia. Dwukrotnie nominowany do Oscara, wielokrotnie wyróżniany przez najważniejsze instytucje filmowe świata, zapisał się w historii kina jako artysta kompletny - równie przekonujący w kinie autorskim, jak i w największych produkcjach mainstreamowych.

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia