Radio ZET
Rozrywka
Filmy i seriale
Kończy dziś 75 lat. Jest gwiazdą filmu, który przyciągnął do kin 8 mln Polaków

Kończy dziś 75 lat. Jest gwiazdą filmu, który przyciągnął do kin 8 mln Polaków

Martyna Zielonka

3 min. czytania

25.08.2026 05:08

Grażyna Długołęcka to polska aktorka filmowa, która zyskała sławę dzięki kontrowersyjnej produkcji Waleriana Borowczyka – "Dzieje grzechu". Obraz, choć przyniósł artystce popularność, stał się jednocześnie jej przekleństwem. Gwiazda doprowadzona na skraj wytrzymałości, cudem uniknęła śmierci, a szczęście odnalazła ostatecznie poza granicami Polski. Jak potoczyły się losy, obchodzącej dziś 75. urodziny, aktorki?

Młoda kobieta leży na trawie, uśmiechając się, w pomarańczowej koszuli. Tło z zielonymi roślinami.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak Grażyna Długołęcka zdobyła rolę w filmie Borowczyka.
Dlaczego rola Ewy Pobratyńskiej była wyzwaniem dla Długołęckiej.
Co się wydarzyło po premierze filmu 'Dzieje grzechu'.
Jak Grażyna Długołęcka odbudowała swoją karierę po skandalach.

Nie przegap

Aktorka wygrała w Opolu. To jeden z największych polskich hitów wszech czasów

Wpadła w oko reżyserowi

Grażyna Długołęcka była studentką drugiego roku łódzkiej filmówki, gdy niespodziewanie znalazła się w centrum zainteresowania znanego już wówczas reżysera, Waleriana Borowczyka. Artysta, który właśnie pracował nad adaptacją "Dziejów grzechu" Stefana Żeromskiego, oczarowany jej urodą i wdziękiem zaproponował jej główną rolę kobiecą. Co ciekawe w Ewę Pobratyńską początkowo wcielała się jego żona – Ligia. Po przypadkowym spotkaniu z Długołęcką postanowił jednak wprowadzić kluczową zmianę w obsadzie i… zrezygnował z w połowie ukończonego już filmu, tracąc przy tym sporą część budżetu.

Jak dobrze znasz polskie filmy? Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalsza część artykułu znajduje się pod quizem.

Quiz: „Krzyżacy” czy „Potop”? Te filmy oglądała cała Polska Ludowa

1/15 Na początek coś łatwego. Czy w filmie "Seksmisja" jedną z głównych ról zagrał Jerzy Stuhr?

Tak

Nie

Występ w produkcji Borowczyka nie był jednak debiutem aktorki. Urodzona 25 sierpnia 1951 roku artystka, najpierw ukończyła szkołę muzyczną w klasie skrzypiec, a potem już w pełni zaangażowała się w występy przed kamerą. Nim stawiła się na planie „Dziejów grzechu”, zagrała już m.in. w filmach "Opis obyczajów", "Przeprowadzka", czy "Pieśń szósta". To jednak dopiero dzięki roli w nowej produkcji kontrowersyjnego reżysera miała szansę zyskać rozpoznawalność i przepustkę do wielkiej kariery.

Zobacz także

Młoda kobieta grająca na skrzypcach, w tle mężczyzna obserwujący ją z zainteresowaniem.

Polska aktorka miała wtedy zaledwie 18 lat. "Nie wiedziałam, że jest żonaty"

Młoda kobieta z blond włosami i w pasiastym swetrze, spogląda w górę z zamyśleniem.

Serial był hitem, ale aktorka porzuciła rolę. "Ona musiała być nieszczęśliwa"

Na zdjęciu uśmiechnięta kobieta w czerwonym żakiecie na tle jasnej ściany.

Gwiazda "M jak miłość" zdradziła wysokość swojej emerytury. Aktorka stawia sprawę jasno

Słynna rola stała się jej przekleństwem

By jej marzenia się spełniły, musiała jednak znieść sporo nieprzyjemności. Okazało się, że praca na planie wymagała udziału w bardzo śmiałych scenach, co nie spodobało się jej ówczesnemu chłopakowi. "Miałam bardzo zazdrosnego chłopca. Byłam po raz pierwszy zakochana. Udręka z planu dopełniała się w domu. Mój chłopak »spowiadał« mnie słowem i czynem z tego, co musiałam w filmie zagrać" — po latach ujawniła Grażyna Długołęcka.

Kiedy w końcu film trafił na ekrany, okazał się wielkim hitem. Policzono, że w kinie w sumie obejrzało go aż 8 milionów osób, a ponad 200 stacji telewizyjnych walczyło o prawa do emisji. Choć zawarte w nim "momenty" wielu oburzały, Borowczyk tryumfował. Tego samego nie można było powiedzieć o odtwórczyni głównej roli. Długołęcka stała się niemal aktorką wyklętą. Nie tylko nie zaproszono jej na premierę, ale i zabroniono występów w kolejnych produkcjach. Władze nie zezwoliły także na jej wyjazd na festiwal do Cannes i utrudniły… obronę dyplomu. Gdziekolwiek się pojawiała, nieznajomi mężczyźni powtarzali wierszyk: "I ja chętnie bym pohasał z Długołęcką na golasa".

Kobieta z długimi włosami patrzy przez liście rośliny. Czarno-białe zdjęcie.

Fot. Materiały prasowe, Film Polski
Grażyna Długołęcka, \"Dzieje grzechu\"

Wszystko to sprawiło, że aktorka najpierw schudła kilkanaście kilogramów, a potem zdecydowała odebrać sobie życie. Na szczęście, z torów kolejowych, w ostatniej chwili ściągnął ją dróżnik. Po tym skandalu Długołęcka latami walczyła o lepszą przyszłość, ale ostatecznie zdołała odnaleźć szczęście. Wiadomo że spotkała dawnego znajomego i wyjechała z nim i jego dzieckiem do Szwecji, gdzie osiadła na stałe. Odbudowała też swoją karierę – jej kreacje teatralne docenili krytycy ze Sztokholmu, Mediolanu, czy Kalifornii.