144. rocznica narodzin polskiej ikony muzyki wszech czasów. Jego krewny to sławny pisarz

2 min. czytania
03.10.2026 20:03
Obserwuj nas na Google

Należał do grona najwybitniejszych polskich kompozytorów w historii. Był kompozytorem i pianistą. Zmienił polską muzykę i stał się inspiracją dla kolejnych pokoleń. Dzisiaj przypada 144. rocznica jego urodzin.

Karol Szymanowski - polski kompozytor
fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe/Domena publiczna

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie wpływy kształtowały twórczość Szymanowskiego.
  • Które etapy twórczości przeszedł Szymanowski.
  • Jakie dzieła stworzył Karol Szymanowski.
  • Dlaczego znajomość z Richardem Straussem była ważna dla Szymanowskiego.
Redakcja poleca

144 lata temu urodził się Karol Szymanowski

Polska branża muzyczna może pochwalić się wieloma artystami, którzy pozostawili po sobie mnóstwo arcydzieł. W tym gronie znalazł się Karol Szymanowski. Urodził się 3 października 1882 roku w Tymoszówce. Zmarł 29 marca 1937 roku w Lozannie. Był polskim kompozytorem, pianistą, pedagogiem oraz pisarzem. Należał do grupy kompozytorów Młodej Polski.

Rozwiąż muzyczny quiz. Tylko mistrz zdobędzie komplet punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem…

Quiz: Tylko najlepsi wygrają w quizie, w którym pytamy o najpopularniejsze radiowe hity z okresu PRL

1/10 Kto śpiewał wielki przebój „Jesteś lekiem na całe zło”?

Karol Szymanowski pochodził z rodziny, która była muzycznie uzdolniona. Jego ojciec Stanisław grał na fortepianie oraz wiolonczeli. Brat był pianistą, siostra śpiewaczką, a najmłodsza siostra pisała teksty do jego utworów. Bliskim kuzynem kompozytora był Jarosław Iwaszkiewicz - wybitny pisarz i poeta. Stworzyli razem m.in. libretto do słynnej opery kompozytora pt. Król Roger.

Gdy Szymanowski miał siedem lat, rozpoczął domową edukację z dużym naciskiem na naukę muzyki. Początkowo to ojciec był jego nauczycielem, a później pobierał nauki u lokalnego nauczyciela muzyki – jego wuja Gustawa Neuhausa, który dostrzegł u niego zdolności kompozytorskie.

Początki muzycznej kariery Karola Szymanowskiego

Karol Szymanowski w latach 1903-1905 przebywał w Berlinie. Tam poznał Richarda Straussa, który w kolejnych latach był dla niego inspiracją. Znajomość ta wpłynęła na twórczość Szymanowskiego, który wówczas skomponował swoje pierwsze symfonie.

Nie przegap

Od najmłodszych lat miał kontakt z dziełami Bacha, Mozarta czy Chopina. Kultura była bardzo mocno obecna w jego życiu. Jako dziecko był na przedstawieniu „Rusałki” Aleksandra Dargomyżskiego. Po tym wydarzeniu wspólnie z rodzeństwem tworzył i następnie prezentował na rodzinnych spotkaniach przedstawienia teatralno-muzyczne. Jego najwcześniejsze wydane utwory zostały napisane na fortepian. Po rozpoczęciu studiów kompozytorskich w Warszawie pod kierunkiem Zygmunta Noskowskiego Szymanowski napisał utwory o klasycznych formach, których sam nie ocenił zbyt dobrze.

Przemiana jego stylu była stopniowa. Wyróżnia się trzy etapy jego twórczości. Do 1913 roku był to etap twórczego dojrzewania. W latach 1914-1919 wykazywał zainteresowanie orientalnymi i antycznymi kulturami. Od 1920 do 1937 roku był czasem ukłonu w stronę polskiego folkloru. Stworzył takie dzieła jak m.in.:

  • „Król Roger” op. 46”
  • „Harnasie” op. 55”
  • „I Koncert skrzypcowy op. 35”
  • „IV Symfonia koncertująca op. 60”
  • „Stabat Mater op. 53”
  • „Metopy” op. 29”
  • „Sześć pieśni kurpiowskich”

Źródło: Radio ZET/ Wikipedia