Polacy widzieli jego projekty setki razy. Zaprojektował kawałek PRL-u, ale prawie nikt nie zna jego nazwiska

3 min. czytania
05.09.2026 14:02
Obserwuj nas na Google

Prace Karola Śliwki były wszędzie. Na bankowych szyldach, podręcznikach, opakowaniach, plakatach i produktach, a miliony Polaków mijali lub kupowali jego twórczość każdego dnia. Nie był jednak celebrytą ani artystą, którego nazwisko znałaby ulica. Karol Śliwka przez lata pozostawał niemal niewidoczny. Grafik mocno wpłynął na to, jak wyglądała codzienność w PRL-u.

Na zdjęciu widoczne są kolorowe opakowania oraz etykiety z logo SMYK, w stylu lat 80. XX wieku.
fot. Jan Bielecki/East News

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Karol Śliwka, ceniony polski grafik, zasłynął projektem znaku PKO Banku Polskiego, który pomimo początkowej krytyki zyskał uznanie i stał się ikoną polskiego designu.
  • W 1969 roku jego plakat z tym znakiem zdobył złoty medal na Biennale Plakatu w Katowicach, otwierając drogę do szerokiego zastosowania projektu w reklamach i szyldach banku.
  • Śliwka stworzył ponad 400 znaków graficznych, m.in. dla Wydawnictw Szkolnych, Instytutu Matki i Dziecka, co uczyniło go jednym z najbardziej wpływowych twórców epoki PRL.
Nie przegap

Polacy widzieli jego projekty setki razy. Zaprojektował kawałek PRL-u, ale prawie nikt nie zna jego nazwiska

Karol Śliwka był ważną postacią w czasach PRL. Najbardziej znany w jego twórczości jest znak PKO Banku Polskiego. Charakterystyczna skarbonka zbudowana z liter PKO powstała pod koniec lat 60. i początkowo wcale nie była skazana na sukces. Projekt Śliwki trafił do szuflady po tym, jak został negatywnie oceniony przez pracowników banku.

Rozwiąż quiz. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...

Quiz: Najpiękniejsze obrazy w historii. Kto je namalował? Tylko znawca sztuki sobie poradzi [Quiz]

Domena Publiczna - Wikipedia Commons
1/10 Kto namalował "Mona Lisę"?

Na swoją drugą szansę czekał około dwóch lat. Przełom przyszedł w 1969 roku. Plakat Śliwki wykorzystujący znak PKO zdobył złoty medal na Biennale Plakatu w Katowicach. Skarbonka pojawiła się na szyldach, neonach i materiałach reklamowych banku, a z czasem stała się jednym z najbardziej rozpoznawalnych znaków polskiego designu. Co ciekawe, mimo kolejnych zmian wyglądu logo jego najważniejszy element przetrwał do dziś. 

Dwa plakaty reklamowe z napisem \
Fot. Jan Bielecki/East News
PKO Bank Polski
Redakcja poleca

Karol Śliwka tworzył znaki graficzne, które kojarzy prawie każdy Polak

PKO było jednak tylko jednym z rozdziałów jego kariery. Śliwka stworzył ponad 400 znaków graficznych. Projektował dla instytucji, wydawnictw i przedsiębiorstw, które były częścią codziennego życia kolejnych pokoleń. Jego autorstwa są między innymi znaki Wydawnictw Szkolnych i Pedagogicznych, Instytutu Matki i Dziecka, Biblioteki Narodowej czy Fabryki Kosmetyków "Uroda”.

Na ścianie budynku widoczne różnorodne symbole oraz napisy związane z wystawą.
Fot. Wikipedia Commons
Mural w Gdyni z symbolami stworzonymi przez Karola Śliwkę

Tworzył również opakowania, okładki książek i płyt, plakaty oraz znaczki pocztowe. Śliwka potrafił z kilku prostych kształtów stworzyć znak, który człowiek zapamiętywał bez wysiłku. 

Twórczość Karola Śliwki współcześnie

Dzisiaj projekty Karola Śliwki można oglądać z zupełnie innej perspektywy. Nie są już wyłącznie elementami dawnej reklamy czy identyfikacji państwowych instytucji. Stały się zapisem epoki, a nawet świadectwem tego, jak wyglądała Polska, zanim pojawiły się komputery, bankowość internetowa i wszechobecne ekrany.

Śliwka pracował ręcznie, wykorzystując między innymi ołówek, linijkę i cyrkiel. Przez niemal sześć dekad konsekwentnie budował swój charakterystyczny język wizualny. Zmarł w 2018 roku, ale jego wciąż są obecne w polskiej rzeczywistości. 

Kobieta stojąca przed portretem mężczyzny w czerwonym płaszczu i czapce w muzeum.
7 Zobacz galerię
fot. Shutterstock

Źródło: Radio ZET/Wikipedia