Wydał ponad 600 książek i setki wierszy. Wielki polski pisarz urodził się 214 lat temu
Józef Ignacy Kraszewski to jeden z najważniejszych polskich poetów i pisarzy w historii polskiej literatury. Znany jest nie tylko z wyjątkowości swojego dorobku, ale także jego rozmiaru - wydał blisko 600 książek, w tym 232 powieści. Co warto o nim wiedzieć w 214. rocznicę urodzin?
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie były początki kariery literackiej Józefa Ignacego Kraszewskiego?
- Jakie są najważniejsze dzieła w dorobku Kraszewskiego?
- Jakie inne talenty artystyczne posiadał Józef Ignacy Kraszewski?
Kim był Józef Ignacy Kraszewski?
Józef Ignacy Kraszewski przyszedł na świat 28 lipca 1812 roku w Warszawie. Był najstarszy z pięciorga rodzeństwa. Wychowywał się w Romanowie (obecnie powiat bialski) pod obieką dziadków, skąd wyniósł pierwsze zainteresowanie kulturą i literaturą. W 1829 roku zdał egzamin dojrzałości i podjął studia na Wydziale Lekarskim Cesarskiego Uniwersytetu Wileńskiego. Tych jednak nie ukończył - wkrótce przeniósł się na literaturę.
Jak dobrze znasz te klasyki polskiej literatury? Tylko nieliczni zdobędą 100 proc. punktów. Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Klasyka polskiej literatury - czy wiesz, z której książki pochodzi ten fragment?
Tworzył pod wieloma pseudonimami. Jako Kleofas Fakund Pasternak publikował pierwsze opowiadania (m.in. " Biografia sokalskiego organisty" czy "Wieczór, czyli przypadki peruki") w popularnych tygodnikach. W 1831 roku, również pod tym pseudonimem, ukazała się jego debiutancka powieść pt. "Pan Walery". Nie spodziewał się wówczas, że to dopiero początek jego wieloletniej, bogatej twórczości literackiej.
Najważniejsze dzieła Józefa Ignacego Kraszewskiego
Józef Ignacy Kraszewski okazał się niezwykle płodnym pisarzem. W ciągu swojego życia napisał około 600 tomów, w 232 powieści - 144 powieści społecznych, obyczajowych i ludowych i 88 historycznych. Dziś do najważniejszych dzieł w jego dorobku zalicza się:
- "Stara baśń" - powieść osadzona w czasach przed powstaniem polskiej państwowości, łącząca wątki polityczne i miłosne; zekranizowana przez Jerzego Hoffmana,
- "Lubonie", "Bracia Zmartwychwstańcy", "Król chłopów", "Biały książę", "Matka królów", "Infantka", "Boży gniew" - powieści historyczne, często wchodzące w skład cyklu "Dzieje Polski", który liczy 29 tomów,
- "Mistrz Twardowski. Powieść z podań gminnych" - opowieść o szlachcicu, który sprzedał duszę diabłu, łącząca elementy legend i podań.
Kraszewski tworzył także cykle literackie obejmujące różne gatunki, np. literaturę piękną, biografie, powieści przygodowe, klasykę, baśnie i legendy. Poeta powołał do życia także setki wierszy, a niektóre z nich zachowują popularność do dziś. Wśród wartych uwagi utworów poetyckich Kraszewskiego należy wymienić m.in. "Dziad i baba" (satyra na ludzki egoizm), "Dwa słowa" (wiersz miłosny) oraz "Hymny boleści" (modlitwy i hymny skierowane do Bożej boleści, cierpienia i śmierci, połączone z motywami chrześcijańskimi).
Józef Ignacy Kraszewski był człowiekiem wielu talentów - nie tylko pisał wspaniałe powieści, wiersze i dramaty, ale także malował widoki akwarelowe, rysował portrety i był zręcznym akwaforcistą. Artysta zmarł 9 marca 1887 roku w Genewie w Szwajcarii. Został pochowany 18 kwietnia w krypcie zasłużonych na Skałce w Krakowie.
Józef Ignacy Kraszewski
Źródło: Radio ZET / Wikipedia
![Na zdjęciu uśmiechająca się kobieta z krótkimi, ciemnymi włosami na tle czerwonej tkaniny.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/15/9607a05d/2500888-179x101-04c33a015a.jpg "Irene Jacob w filmie "Trzy Kolory. Czerwony"")
![Mężczyzna w czapce z zamyśloną miną, w czarno-białym ujęciu. Emocjonalny wyraz twarzy.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/14/b91d86de/2499813-179x101-d7fa0c8bcf.jpg "Paweł Unrug w filmie "Kolumbowie"")
