Legenda kina PRL kończy 90 lat. Polacy do dziś cytują te genialne teksty
Choć Marek Piwowski ma na koncie zaledwie trzy kinowe tytuły – „Rejs”, „Przepraszam, czy tu biją” oraz „Uprowadzenie Agaty” – zapisał się na kartach historii kina jako jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów. Dziś ceniony artysta obchodzi swoje 90. urodziny. Z tej okazji przypominamy najważniejsze momenty jego trwającej kilka dekad kariery.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie studia ukończył Marek Piwowski.
- Z którym legendarnym amerykańskim aktorem współpracował.
- Jakie filmy znajdziemy w jego reżyserskim i aktorskim dorobku.
Marek Piwowski. Początek kariery
Zanim Marek Piwowski zyskał sławę jako twórca kultowego „Rejsu”, zachwycał w roli dokumentalisty. Urodzony 24 października 1935 roku artysta, absolwent dziennikarstwa na UW oraz wydziału reżyserii PWSTiF w Łodzi, nakręcił uznawane dziś za klasyczne pozycje polskiej szkoły dokumentu: „Muchotłuk”, „Pożar! Pożar! Coś nareszcie dzieje się”, „Sukces” czy „16 mieć lat”. To on wpadł także na pomysł, by zaangażować do swojego projektu odwiedzającego łódzką Filmówkę legendarnego… Kirka Douglasa. Choć amerykański aktor, ze względu na ograniczenia kontraktowe, początkowo nie chciał wystąpić w przygotowywanej przez Piwowskiego inscenizacji westernu, rozbawiony pomysłem młodego twórcy, wziął udział w realizowanej etiudzie szkolnej. Projekt Piwowskiego, który przygotowywał wraz z przyjacielem – Feridinem Erolą - otrzymał Grand Prix na festiwalu w Amsterdamie.
Rozwiąż quiz o polskich filmach. Jesteś mistrzem, jeśli zgarniesz 100 proc. punktów! Dalszą część artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: Oto prawdziwe perły polskiej kinematografii. Połączysz tytuł filmu z reżyserem?
Po latach pracy nad etiudami i dokumentami, młody reżyser zdecydował się wreszcie nakręcić pełnometrażowy film. „Siedzieliśmy sobie na murku koło hotelu Bristol. Był piękny słoneczny dzień. Marek powiedział: 'A może zrobimy film? Po Wiśle płynie wycieczka statkiem. I ten statek osiada na mieliźnie'. Spodobało nam się. Że niby statek to Polska, źle sterowana i płynąca bez sensu. Czuliśmy, że to dobry temat” – opowiadał Jerzy Karaszkiewicz, kreśląc genezę powstania słynnej polskiej produkcji.
Twórca kultowych filmów
Wkrótce później na ekrany wszedł „Rejs” – jedna z najsłynniejszych i najbardziej cenionych polskich komedii w dziejach. Piwowski zwrócił uwagę widzów i krytyków nowatorskim stylem, charakteryzującym się epizodyczną budową akcji oraz przedstawianiem bohaterów w często ironicznych i groteskowych sytuacjach. Dla uzyskania naturalności, reżyser zatrudnił na planie wielu aktorów-amatorów. Po sukcesie „Rejsu” zrealizował jeszcze tylko dwa filmy pełnometrażowe – „Przepraszam, czy tu biją?” (1976r.) oraz „Uprowadzenie Agaty” (1993 r.). W pierwszym z nich, podobnie jak w „Rejsie”, postawił na aktorskich naturszczyków (w filmie główne role powierzył mistrzom boksu – Jerzemu Kulejowi i Janowi Szczepańskiemu), kreśląc realia warszawskiego przestępczego półświatka. W drugim zainspirował się prawdziwą historią ucieczki z domu nieletniej córki ówczesnego wicemarszałka Sejmu – Andrzeja Kerna. W głównych rolach wystąpili Sławomir Federowicz i Karolina Rosińska.
Piwowski przez dekady spełniał się także jako scenarzysta, reżyser spektakli teatralnych i… aktor. Być może nie każdy wie, że artysta ma na koncie występy w wielu popularnych produkcjach. Zagrał w filmach: „Rysopis”, „Walkower”, „Bilans kwartalny”, „Wyjazd służbowy”, „Rebus”, „Ryś” oraz serialu „Dom”.
Źródło: Radio ZET/Wikipedia/Interia Film
![Kadr z filmu](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/14/f3a3bb4a/2500348-179x101-fe3f71aaeb.png "Kadr z filmu "Godzilla"")
![](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/14/8ea4d8ab/2499833-179x101-7aba60eb1a.png ""Miś Uszatek"")
