Jeden z najwybitniejszych aktorów PRL. Grał w "Lalce" i "Hrabinie Cosel", dziś kończyłby 96 lat
Mariusz Dmochowski należał do grona najbardziej charakterystycznych aktorów polskiego kina i teatru czasów PRL. Widzowie zapamiętali go przede wszystkim jako Stanisława Wokulskiego w "Lalce" Hasa oraz króla Augusta II Mocnego w "Hrabinie Cosel" Antczaka. Jego dorobek był jednak znacznie bogatszy, o czym przypominamy w 96. rocznicę jego urodzin.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Kim był Mariusz Dmochowski i z jakich ról zasłynął?
- W kogo wcielił się w kultowych filmach, jak "Lalka" oraz "Hrabina Cosel"?
- Czym Mariusz Dmochowski zajmował się poza aktorstwem?
Jak zaczynał Mariusz Dmochowski - jeden z najbardziej charakterystycznych polskich aktorów?
Mariusz Dmochowski urodził się 29 października 1930 roku w Piotrkowie Trybunalskim. W 1955 roku ukończył Państwową Wyższą Szkołę Teatralną w Warszawie i rozpoczął zawodową karierę sceniczną. W kolejnych latach współpracował z najważniejszymi warszawskimi teatrami, w tym Teatrem Polskim, Teatrem Powszechnym, Teatrem Narodowym i Teatrem Współczesnym.
Jak dobrze znasz tych polskich aktorów? Tylko nieliczni odpowiedzą na wszystkie pytania. Resztę artykułu znajdziesz pod quizem...
Quiz: 10 polskich aktorów, których trzeba poznać po zdjęciu z młodości. Celem 10/10 punktów
Szybko zdobył sławę i rozpoznawalność. Głęboki głos oraz imponująca postawa sprawiały, że często powierzano mu role królów, generałów, dyrektorów i innych wpływowych postaci. Dmochowski potrafił jednak pokazać również ich słabości, rozterki i wewnętrzne konflikty. Nie ograniczał się także do jednego gatunku - występował w dramatach psychologicznych, produkcjach historycznych, a także komediach.
Kariera Mariusza Dmochowskiego. Z tych ról pamiętają go Polacy
Jedną z najważniejszych ról w karierze Dmochowskiego był Stanisław Wokulski w filmie "Lalka" z 1968 roku w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa. Ekranizacja powieści Bolesława Prusa pokazała aktora w kreacji dalekiej od stereotypowego wyobrażenia romantycznego kochanka. Kolejną pamiętną kreację stworzył w "Hrabinie Cosel" Jerzego Antczaka z 1968 roku. Wcielił się w Augusta II Mocnego, elektora Saksonii i króla Polski, którego burzliwy związek z Anną Constantinią von Cosel stał się osią opowieści.
Dmochowski wielokrotnie wcielał się w inne postacie historyczne. Jedną z nich był Jan Sobieski, którego zagrał w "Panu Wołodyjowskim" Jerzego Hoffmana z 1969 roku. Powrócił do tej postaci również w serialu "Przygody pana Michała" oraz w "Czarnych chmurach".
Do innych ważnych filmowych i telewizyjnych ról w karierze Mariusza Dmochowskiego należą:
- "Eroica" (1957) - por. Korwin-Makowski
- "Barwy ochronne" (1976) - prorektor Bolesław
- "Trędowata" (1976) - hrabia Barski, ojciec Melanii
- "Kariera Nikodema Dyzmy" (1980) - Jan Terkowski, szef gabinetu premiera
- "Zmiennicy" (1986) - Tadeusz Koniuszko, prezes Spółdzielczej Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego im. Borów Tucholskich, ojciec Mariana
- "C.K. Dezerterzy" (1985) -generał
- "Piłkarski poker" (1988) - Kmita, prezes "Powiśla"
Mariusz Dmochowski i jego życie poza ekranem
Życie aktora nie ograniczało się do działalności artystycznej. Dmochowski angażował się również w działalność społeczną i polityczną. Był posłem na Sejm PRL oraz przewodniczącym Zarządu Głównego Związku Pracowników Kultury i Sztuki. W latach 80. związał się z opozycją demokratyczną i uczestniczył w działalności niezależnej kultury.
Mariusz Dmochowski zmarł 7 sierpnia 1992 roku w Popowie, mając 61 lat. Artysta pozostawił po sobie dziesiątki ról filmowych i telewizyjnych, a także bogaty dorobek sceniczny, który Polacy wspominają do dziś.
Mariusz Dmochowski
Źródło: Radio ZET / Wikipedia
Cytaty z "Lalki", które powinien znać każdy Polak. "Człowiek jest wtedy najszczęśliwszy, kiedy..."
![](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/09/16/2d154f78/2477220-860x486-73a7e9b54f.png ""Lalka"")
![Mężczyzna w różowej koszuli w paski, z wyrazem zdziwienia na twarzy, na tle budynku.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/28/a269cd02/2512698-179x101-c1c52142c4.jpg "Rowan Atkinson w serialu "Jaś Fasola"")
![Młoda kobieta z długimi, kręconymi włosami, patrząca poważnie w obiektyw kamery.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/28/45653f5e/2512513-179x101-60569f7be7.jpg ""SOR"")
![Młody mężczyzna z ciemnymi, kręconymi włosami, patrzy w bok na tle drewnianej ściany.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/28/dca4aa63/2512138-179x101-e9e9a30c79.jpg "Costa D'Angelo w serialu "Na wschód od Edenu"")
![](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/26/d3bd40bb/2510158-179x101-b6ca131cb5.png ""Rocky II"")
![Mężczyzna w czarnym płaszczu i czapce beretowej, z poważnym wyrazem twarzy, stojący na tle ściany.](https://s.eurozet.pl/cbz/2026/10/26/148e6d4c/2510318-179x101-06f434b946.jpg "Antoni Pawlicki w filmie "Papusza"")
